Όσα πρέπει να γνωρίζετε για την ιλαρά: Συχνές ερωτήσεις και απαντήσεις

Όσα πρέπει να γνωρίζετε για την ιλαρά: Συχνές ερωτήσεις και απαντήσεις

Οι επιδημικές εξάρσεις ιλαράς σε Βρετανία, Ιταλία, Ρουμανία καθώς και σε άλλες χώρες της Ευρώπης εντείνουν τις ανησυχίες για επέκταση της μεταδοτικής νόσου και στη χώρα μας

Ο πιο αποτελεσματικός τρόπος πρόληψης της ιλαράς είναι ο εμβολιασμός με το εμβόλιο ιλαράς-ερυθράς-παρωτίτιδας (MMR). Το εμβόλιο αυτό είναι ιδιαίτερα ασφαλές, όπως έχει δείξει η εμπειρία από τον εμβολιασμό πολλών εκατομμυρίων παιδιών παγκοσμίως. Σημειώνεται ότι για να επιτευχθεί πρόληψη των επιδημιών απαιτείται πολύ υψηλό επίπεδο εμβολιασμού στον πληθυσμό.

Με στόχο την πληρέστερη ενημέρωση του κοινού, το Κέντρο Ελέγχου και Πρόληψης Νοσημάτων (ΚΕΕΛΠΝΟ) απαντά στις πιο συχνές ερωτήσεις για την ιλαρά και το εμβόλιο MMR.

Τι είναι η ιλαρά;

Η ιλαρά είναι λοιμώδης νόσος ιογενούς αιτιολογίας, η οποία εμφανίζεται πιο συχνά τους χειμερινούς μήνες και την άνοιξη. Η νόσος συνήθως ξεκινά με πυρετό, ο οποίος διαρκεί περίπου δυο ημέρες, και ακολουθείται από βήχα, καταρροή και επιπεφυκίτιδα (φλεγμονή στους οφθαλμούς). Το εξάνθημα εμφανίζεται αρχικά στο πρόσωπο και πίσω από τα αυτιά, εξαπλώνεται στον υπόλοιπο κορμό και στην πλάτη και στην συνέχεια επεκτείνεται στα άνω και τα κάτω άκρα. Μετά από 5 ημέρες περίπου, το εξάνθημα εξασθενεί σταδιακά όπως εμφανίστηκε.

Πως μεταδίδεται η νόσος;

Η ιλαρά χαρακτηρίζεται ως πολύ μεταδοτική νόσος. Τα άτομα που νοσούν μεταδίδουν την νόσο περίπου 4 ημέρες πριν την εμφάνιση του εξανθήματος έως και 4 ημέρες μετά. Ο ιός της ιλαράς αποικίζει τον ρινικό βλεννογόνο και τον στοματοφάρυγγα ατόμων που νοσούν. Όταν οι νοσούντες φταρνίζονται ή βήχουν, τα σταγονίδια διασπείρονται μέσω του αέρα και μπορούν να επιμολύνουν άλλα άτομα ή διάφορες περιβαλλοντικές επιφάνειες, παραμένοντας ενεργά και μολυσματικά για διάστημα τουλάχιστον 2 ωρών.

Πόσο σοβαρή είναι η νόσος;

Τα συμπτώματα της ιλαράς είναι από μόνα τους ενοχλητικά, οι επιπλοκές όμως είναι επικίνδυνες. Ένα ποσοστό 6%-20% των ατόμων που νοσούν θα παρουσιάσουν ωτίτιδα, διάρροια ή ακόμη και πνευμονία. Ένας στους 1.000 ασθενείς με ιλαρά θα παρουσιάσει εγκεφαλίτιδα και περίπου ένας στους 1.000 θα καταλήξει.

Γιατί θεωρείται σημαντικός ο εμβολιασμός;

Είναι γεγονός πως ο εμβολιασμός έχει συμβάλει στη μείωση των κρουσμάτων ιλαράς, όπως συμβαίνει με όλα τα νοσήματα που προλαμβάνονται με εμβολιασμό. Η διαδεδομένη χρήση του εμβολίου της ιλαράς έχει οδηγήσει σε μείωση μεγαλύτερη του 99% των νέων κρουσμάτων, σε σχέση με την προ εμβολίου εποχή. Παρ’ όλα αυτά, η ιλαρά παραμένει συχνό νόσημα, ακόμα και επιδημικό, σε πολλές χώρες. Ο ιός είναι εξαιρετικά μεταδοτικός και μπορεί να εξαπλωθεί ραγδαία, ειδικά σε περιοχές με χαμηλό ποσοστό εμβολιαστικής κάλυψης.

Τι είδους εμβόλιο χορηγείται για την πρόληψη της ιλαράς;

Το εμβόλιο MMR χρησιμοποιείται για την πρόληψη της ιλαράς και ακόμα 2 ιογενών νοσημάτων, της ερυθράς και της παρωτίτιδας. Το MMR αποτελείται από ζώντες εξασθενημένους ιούς. Αυτό σημαίνει πως μετά τον εμβολιασμό, ο ιός αναπαράγεται και προκαλεί ακίνδυνη λοίμωξη, η οποία χαρακτηρίζεται από ελάχιστα ή και καθόλου συμπτώματα. Το ανοσοποιητικό σύστημα του εμβολιασμένου ενεργοποιείται με σκοπό να καταπολεμήσει αυτή τη λοίμωξη, με αποτέλεσμα να αναπτύσσεται ισόβια ανοσία.

Πόσο αποτελεσματικό είναι το εμβόλιο MMR;

Ποσοστό άνω του 95% των ατόμων που έχουν εμβολιαστεί με μία δόση του MMR θα αναπτύξουν ανοσία και για τα 3 ιογενή νοσήματα (ιλαρά, ερυθρά και παρωτίτιδα). Ο εμβολιασμός με δεύτερη δόση του MMR θα προσδώσει ανοσία σε όσα άτομα δεν ανταποκρίθηκαν στην 1η δόση.

Ως ενήλικας, χρειάζεται να εμβολιαστώ με το εμβόλιο MMR;

Θα πρέπει να εμβολιαστείτε (αν είστε ανεμβολίαστος) εφόσον ανήκετε σε μια από τις κατηγορίες που αναφέρονται παρακάτω:

- Φοιτητής σε οποιαδήποτε σχολή μετά το Λύκειο
- Επαγγελματίας υγείας
- Γυναίκα αναπαραγωγικής ηλικίας
- Ταξιδιώτης με προορισμό ενδημικές χώρες ή επιβάτης σε κρουαζιερόπλοιο

Μπορώ να εμβολιαστώ με το MMR αν σκοπεύω να μείνω έγκυος;

Μπορείτε να εμβολιαστείτε με το MMR υπό την προϋπόθεση να ξεκινήσετε την προσπάθεια για εγκυμοσύνη το λιγότερο 28 ημέρες μετά τη διενέργεια εμβολιασμού.

Αν είμαι έγκυος στο 1ο τρίμηνο της κύησης μπορώ να εμβολιάσω το ηλικίας 15 μηνών βρέφος μου με MMR;

Ναι, καθώς ο ιός του εμβολίου δε μεταδίδεται από τα άτομα που εμβολιάζονται και συνεπώς το MMR δεν είναι επικίνδυνο να χορηγηθεί σε βρέφος που η μητέρα του είναι έγκυος.

Θηλάζω το ηλικίας 2 μηνών βρέφος μου. Είναι ασφαλές για το παιδί να εμβολιαστώ με το MMR;

Ναι. Ο θηλασμός δεν παρεμβαίνει στην αντισωματική απάντηση στον εμβολιασμό με το MMR και το βρέφος δεν θα επηρεαστεί από το εμβόλιο καθ’ όλη τη διάρκεια που θηλάζει.