Γαναδιό: Το χωριό του Σμόλικα που... μαγεύει!

Γαναδιό: Το χωριό του Σμόλικα που... μαγεύει!

Newsroom Newsroom

Ως μνημείο αρχιτεκτονικής, «ύμνος» των μαστόρων της πέτρας, των πελεκάνων και των κτιστάδων της Ηπείρου, στα 870 μ. υψόμετρο, στις παρυφές του Σμόλικα, στέκει ανέγγιχτο από τον χρόνο και τον άνθρωπο, το Γαναδιό, ένα χωριό από πέτρα και ξύλο.

Λίγα μόλις χιλιόμετρα μετά την Κόνιτσα, στα δεξιά του δρόμου μία πινακίδα γράφει «πέτρινα χωριά». Ο φιδωτός δρόμος μέσα στο ελατοδάσος, πάνω από τον Βουρκοπόταμο, οδηγεί τον επισκέπτη εκεί όπου ο χρόνος έχει σταματήσει πριν από τουλάχιστον δύο αιώνες. Φτάνοντας σε μία μικρή πλατεία πριν τον οικισμό, πρέπει κανείς να αφήσει το αυτοκίνητο και να συνεχίσει με τα πόδια.

Στην κεντρική πλατεία με τον μεγάλο πλάτανο, δεσπόζει ο ιερός ναός των Ταξιαρχών, μία τρίκλιτη βασιλική που χτίστηκε με πελεκητή πέτρα το 1856 από τον πρωτομάστορα Χαρισιάδη. Ο ναός «φιλοξενεί» πολύτιμα θρησκευτικά κειμήλια, γι αυτό μετά τα κρούσματα διαρρήξεων σε μοναστήρια και εκκλησίες στην περιοχή τα βράδια φρουρείται από αστυνομικούς. Οι πολυέλαιοι και το ξυλόγλυπτο τέμπλο του είναι έργα τέχνης, που μεταφέρθηκαν από τη Ρουμανία με τη φροντίδα Γαναδιωτών μεταναστών.

Δίπλα στον ναό, βρίσκεται το «αμιλικό», ένα παλιό χάνι, όπου στο ισόγειο διατηρείται έως σήμερα ο στάβλος για τα άλογα και στον όροφο ο ξενώνας. Το καφενείο συμπληρώνει το σκηνικό της κεντρικής πλατείας. Οι ντόπιοι πληροφορούν ότι στο κτίριο λειτουργούσε το παλιό σχολείο τα δωμάτια του ορόφου διατίθεντο στους δασκάλους για κατοικία.

Τα αρχοντόσπιτα δίνουν το στίγμα τής άλλοτε πλούσιας περιοχής. Οι κάτοικοι είχαν αναπτύξει εμπορική δραστηριότητα στη Ρουμανία και σε άλλες χώρες. Τα «μπουλούκια» των μαστόρων του Γαναδιού, γύριζαν τα Βαλκάνια και όλη την Ελλάδα. Μέσα στον οικισμό υπάρχουν τέσσερα μικρά πέτρινα τοξωτά γεφύρια, που χρονολογούνται από το 1890, ενώ μια πέτρινη βρύση προσφέρει πόσιμο νερό στους κατοίκους.

1-7.jpg
01

Κάθε σπίτι έχει τη δική του ιστορία από τα χρόνια της Τουρκοκρατίας, ειδικά το δεύτερο μισό του 19ου αιώνα. Τότε, ο τόπος έγινε στόχος ληστρικών επιδρομών και απαγωγών.

Κάθε λιθάρι στο Γαναδιό έχει και μια πραγματική ιστορία, που μεταφέρεται από γενιά σε γενιά, από αφηγήσεις, αλλά κυρίως μέσα από χειρόγραφες μαρτυρίες. Τα πετρόχτιστα σπίτια είναι μικρά οχυρά, ορισμένα μάλιστα έχουν και πολεμίστρες. Κατά τον 19ο αιώνα, το χωριό έγινε αλλεπάλληλες φορές στόχος ληστών. Ακόμη και οι γυναίκες είχαν μάθει να χειρίζονται όπλα για να προστατεύουν την περιουσία τους πλάι στους άνδρες.

Τη δεκαετία του 1950 έως και το 1962 το χωριό «άδειασε». Έφυγαν αναζητώντας καλύτερη τύχη στις μεγαλουπόλεις ή κοντά στους συγγενείς τους, που είχαν μεταναστεύσει νωρίτερα στην Αμερική, την Αυστραλία, τη Ρουμανία και την Αίγυπτο. Όπου κι αν βρέθηκαν, λένε, η σκέψη τους ήταν πίσω στο χωριό. Γι αυτό έστελναν χρήματα για να συντηρούνται τα σπίτια τους. Μάλιστα, με ευεργεσίες του Σπυρίδωνος Ξινού, ο οποίος μεγαλούργησε στην Ρουμανία, ιδρύθηκαν το Σχολαρχείο και το Παρθεναγωγείο, τα οποία έπαψαν να λειτουργούν πριν από δεκαετίες και σήμερα -όπως επισημαίνει ο πρόεδρος- το ζητούμενο είναι να δοθούν επιδοτήσεις για να τα εκμεταλλευτούν τουριστικά.

Κορονοϊός: Δείτε τι μπορεί να προκαλέσει σε υγιή άτομα

14:31

Στο νοσοκομείο η μπέμπα της Ελένης Χατζίδου: Η εξέταση για κορονοϊό και οι δύσκολες στιγμές

14:30

Κορονοϊός: Τα σχέδια της UEFA για την επιστροφή στη δράση

14:28

13033: Ποιες ρυθμίσεις πρέπει να κάνετε στο κινητό σας για να στείλετε μήνυμα (photos)

14:28

Έλα χαμογέλα: Η Χρηστίδου έφτιαξε cheesecake με τη μητέρα της σε ζωντανή σύνδεση! (video)

14:17

Πασίγνωστος σεφ απέλυσε εκατοντάδες υπαλλήλους τους λόγω… κορονοϊού (photos)

14:14

Νικολέττα Ράλλη: Η όμορφη εγκυμονούσα μένει σπίτι και δεν φαντάζεστε τι κάνει στην ταράτσα της!

14:10

Κριέ, να τι πρέπει να κάνεις για να γίνεις κυρίαρχος της ζωής σου!

14:10

Ένα ξυραφάκι-τσεκούρι για κάθε ορκισμένο φαν των Βίκινγκς

14:03

Σκάνδαλο: Διέρρευσαν φωτογραφίες - Σύζυγος πασίγνωστου ηθοποιού με τον εραστή της σε ασανσέρ

13:56

Ποιο είναι το κοινό σύμπτωμα όσων έχουν προσβληθεί από τον κορονοϊό (και δεν είναι ο πυρετός)

13:50

Ελένη Κρίτα: Οι δηλώσεις της ηθοποιού που θα συζητηθούν (photos)

13:49
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
DPG NETWORK
ened ΜΕΛΟΣ ΕΝΕΔ Monetized by DPG Digital Media ©2010-2020 Newsbomb.gr - All rights reserved