«Από το τρίκυκλο στα τάνκς»

Τα εγκαίνια της Έκθεσης Ντοκουμέντων, «Από το τρίκυκλο στα τανκς» πραγματοποιήθηκαν στο Κέντρο Ιστορίας του δήμου Θεσσαλονίκης. Κατά τη διάρκεια των εγκαινίων πραγματοποιήθηκε εκδήλωση - συζήτηση για τους δολοφονημένους βουλευτές της ΕΔΑ Γρηγόρη Λαμπράκη και Γιώργη Τσαρουχά.

Την έκθεση εγκαινίασε πριν την εκδήλωση - συζήτηση, στο ισόγειο του Κέντρου Ιστορίας, ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης Γιάννης Μπουτάρης. Προβλήθηκε οπτικοακουστικό υλικό ντοκουμέντων και φωτογραφιών για τη δολοφονία του Γιώργη Τσαρουχά, με αφήγηση της κόρης του Καίτης, η οποία ήταν παρούσα και στην εκδήλωση.

Τις εκδηλώσεις μνήμης, που θα κορυφωθούν στις 23 Μαΐου (την επομένη της δολοφονίας του Λαμπράκη και του βαρύτατου τραυματισμού του Τσαρουχά) διοργανώνει η Εταιρία Διάσωσης Ιστορικών Αρχείων Κεντρικής και Δυτικής Μακεδονίας (1940-1974) και το Μορφωτικό Ίδρυμα της ΕΣΗΕΜΘ, με την υποστήριξη του ΑΠΘ, της ΕΔΟΘ, των ΕΛΜΕ-Θ της ΕΝΙΘ, ΕΥΑΘ και του δήμου Μαραθώνα.

Στο ιστορικό πλαίσιο της εποχής, που ξεκίνησε από τις εκλογές της «βίας και νοθείας του ΄61», τη γενιά του «114» και «του 15% για την παιδεία» το 1962 και με τη γιγάντωση του κινήματος ύφεσης και ειρήνης αναφέρθηκε στη διάρκεια της εκδήλωσης, ο καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών, Ηλίας Νικολακόπουλος.

Όπως τόνισε, το κλίμα οξύνθηκε επικίνδυνα λόγω της ενόχλησης των Ανακτόρων «από το επεισόδιο στο Λονδίνο, που ενόχλησε τη Φρειδερίκη», αλλά και της δυσφορίας της τότε κυβέρνησης Καραμανλή από την εντυπωσιακή άνοδο του δημοκρατικού κινήματος και την αυξημένη επιρροή της ΕΔΑ, η οποία είχε κατακτηθεί μετεμφυλιακά κατά την προηγούμενη δεκαετία.

«Το κλίμα της αντίδρασης εκφράστηκε στο αστυνομικό κράτος και στο παρακράτος της εποχής, που αναπτύχθηκε ως απάντηση στην άνοδο του φιλειρηνικού και δημοκρατικού κινήματος και το οποίο εξέθρεψε και η τότε κυβέρνηση Καραμανλή, παρόλο, που από το 1962, ο τότε πρωθυπουργός είχε ψυχρανθεί με τα Ανάκτορα» επεσήμανε ο κ. Νικολακόπουλος.
Πρόσθεσε ότι τα δραματικά αποτελέσματα αυτού του «νοσηρού κλίματος» φάνηκαν με τον πιο απροκάλυπτο τρόπο κατά τη συγκέντρωση των «Φίλων της Ειρήνης» στις 22 Μαΐου 1963 στη Θεσσαλονίκη, όπου δολοφονήθηκε ο συνεργαζόμενος με την ΕΔΑ βουλευτής Γρηγόρης Λαμπράκης και τραυματίστηκε βαριά από «τις επιθέσεις των τραμπούκων πριν και μετά και μέσα στο ασθενοφόρο, ο βουλευτής της ΕΔΑ Γιώργης Τσαρουχάς».

Στην δολοφονία του Γιώργη Τσαρουχά, ως συνέπεια του απάνθρωπου ξυλοδαρμού του, στο άντρο του Γ' Σώματος Στρατού, στις 9 του Μάη του 1969 από τα όργανα της χούντας, αναφέρθηκε ο δημοσιογράφος - συγγραφέας, Σπύρος Κουζινόπουλος. Όπως τόνισε, «ο Γιώργης Τσαρουχάς υπήρξε ένας άγιος της αριστεράς, ένας σεμνός αγωνιστής, ένας βουλευτής, που υπηρέτησε την πατρίδα του με αφοσίωση, ένα πρότυπο πολιτικού και για τις νέες γενιές, που αναζητούν αξίες σε έναν κόσμο όπου τα υψηλά οράματα και τα ιδανικά καταρρέουν, υπό το βάρος της διαφθοράς και των σκανδάλων».

Τη δική τους προσωπική μαρτυρία, ως συνήγοροι της πολιτικής αγωγής στην δίκη των βασανιστών του Γιώργη Τσαρουχά κατέθεσαν οι δικηγόροι Κώστας Χορομίδης και Ιάσων Δούμπης.

Τη συζήτηση συντόνισε ο δημοσιογράφος Κλέαρχος Τσαουσίδης, ενώ στην εκδήλωση παρέστησαν, μεταξύ άλλων, ο βουλευτής του ΣΥΡΙΖΑ Τάσος Κουράκης και παλιοί συναγωνιστές των δολοφονημένων βουλευτών.