Οι «παγίδες» που κρύβουν οι κλειστοί προϋπολογισμοί στο φάρμακο

Οι «παγίδες» που κρύβουν οι κλειστοί προϋπολογισμοί στο φάρμακο

ΔΙΑΙΩΝΙΣΗ ΤΟΥ ΑΔΙΚΟΥ CLAWBACK ΒΛΕΠΕΙ Η ΦΑΡΜΑΚΟΒΙΟΜΗΧΑΝΙΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΑΤΑΝΟΜΗ ΑΝΑ ΘΕΡΑΠΕΥΤΙΚΗ ΚΑΤΗΓΟΡΙΑ – ΛΥΣΗ Ο ΔΙΑΧΩΡΙΣΜΟΣ ΤΗΣ ΕΝΤΟΣ ΚΑΙ ΕΚΤΟΣ ΠΑΤΕΝΤΑΣ ΑΓΟΡΑΣ

Βήμα προς τα εμπρός ή προς τα πίσω, μέτρο ελάφρυνσης ή μεγαλύτερης –εν τέλει- επιβάρυνσης των φθηνών φαρμάκων θα αποτελέσει η εισαγωγή κλειστών προϋπολογισμών στο φάρμακο, την οποία δρομολογεί η πολιτική ηγεσία του υπουργείου Υγείας; Αυτό είναι το κρίσιμο ερώτημα που τίθεται κατά την έναρξη της συζήτησης στην Επιτροπή Παρακολούθησης της Φαρμακευτικής Δαπάνης, την Τετάρτη (25/04/2018).

Η θέσπιση κλειστών προϋπολογισμών είχε ανακοινωθεί από τον υπουργό Υγείας, Ανδρέα Ξανθό, ως μέσο δικαιότερης κατανομής του δυσθεώρητου clawback που καταβάλλουν οι φαρμακευτικές επιχειρήσεις λόγω της ανεπαρκούς φαρμακευτικής δαπάνης. Επί της αρχής, την πρόταση συμμεριζόταν και η ελληνική φαρμακοβιομηχανία, καθώς το άδικο σύστημα του clawback λειτουργεί ως «ποινή» για τα φθηνά εγχωρίως παραγόμενα φάρμακα.

Σοβαρή ανησυχία, ωστόσο, εκφράζεται για τον τρόπο με τον οποίο το υπουργείο Υγείας πηγαίνει να εφαρμόσει το μέτρο. Πρόθεση του υπουργείου είναι να κατανείμει την ανεπαρκή φαρμακευτική δαπάνη σε 50 + 1 θεραπευτικές κατηγορίες, δηλαδή πενήντα κατηγορίες οι οποίες θα καθοριστούν και μία για όλα τα υπόλοιπα φάρμακα. Τα ερωτήματα που τίθενται είναι πολλά: η κατηγοριοποίηση θα γίνει με βάση το νόσημα ή τη θεραπεία, υπάρχει κίνδυνος οι προϋπολογισμοί να «πριμοδοτούν» δυσανάλογα κατηγορίες με πολύ ακριβά φάρμακα σε βάρος άλλων με φθηνά, θα υπάρχουν εντός της θεραπευτικής κατηγορίας όρια για τα Φάρμακα Υψηλού Κόστους, την προστατευμένη και απροστάτευτη αγορά; Μήπως αντί να γίνει ένα βήμα προς την επίλυση, το πρόβλημα θα παραμείνει «κομμένο» σε 50 μικρά κομμάτια;

Ισχυρές αντιρρήσεις όμως έχει και η πολυεθνική βιομηχανία, η οποία διαφωνεί συνολικά με το θέμα των κλειστών προϋπολογισμών. Μάλιστα, επισημαίνει πως χωρίς συνολικές διαρθρωτικές μεταρρυθμίσεις υπάρχει κίνδυνος «ακύρωσης» άλλων παρεμβάσεων όπως της Αξιολόγησης Τεχνολογίας Υγείας (HTA)

Σε κάθε περίπτωση, πηγές της ελληνικής φαρμακοβιομηχανίας χαρακτηρίζουν το εγχείρημα των κλειστών προϋπολογισμών ανά θεραπευτική κατηγορία εξαιρετικά δυσχερές και χρονοβόρο. Αυτό που θα μπορούσε, όμως, να εφαρμοστεί άμεσα και θα διασφάλιζε ότι το πρόβλημα της άδικης κατανομής του clawback δεν θα διαιωνίζεται, είναι η δημιουργία δύο ή τριών μεγάλων κατηγοριών κλειστών προϋπολογισμών, στη βάση του διαχωρισμού προστατευμένης και απροστάτευτης αγοράς:

  • κατηγορία on patent φαρμάκων
  • κατηγορία off patent και γενοσήμων
  • κατηγορία Φαρμάκων Υψηλού Κόστους (ΦΥΚ) της λίστας 3816.

Σε περίπτωση που διαχωρίζονταν τα φάρμακα της λίστας 3816, θα μπορούσαν ενδεχομένως να λειτουργήσουν και οι κλειστοί προϋπολογισμοί ανά θεραπευτική κατηγορία.

Πάντως, το ζήτημα δεν φαίνεται να βαίνει προς επίλυση, εάν δεν αναπροσαρμοστεί η ανεπαρκής φαρμακευτική δαπάνη και δεν γενικευθούν τα θεραπευτικά πρωτόκολλα, με «κλειδωμένη» όμως διαδικασία και χρήση των δεδομένων των διαγνωστικών εξετάσεων με βάση τον ηλεκτρονικό φάκελο του ασθενούς, προσθέτουν οι ίδιες πηγές.