Οι παρενέργειες της υπερφορολόγησης στα αλκοολούχα ποτά

Οι παρενέργειες της υπερφορολόγησης στα αλκοολούχα ποτά

Νέα μείωση, κατά 3,5%, στα έσοδα του κράτους το 2015, σε σύγκριση με το 2014, από τον Ειδικό Φόρο Κατανάλωσης Οινοπνευματωδών Ποτών (ΕΦΚΟΠ), υποχωρώντας για δεύτερη συνεχή χρονιά κάτω από τα επίπεδα του 2009, όταν ακόμα ο ΕΦΚΟΠ ήταν χαμηλότερος κατά 46%.

Η απώλεια αυτή, σύμφωνα με τους παράγοντες της αγοράς, οφείλεται λιγότερο στη μείωση της ζήτησης, ως αποτέλεσμα της κρίσης, και περισσότερο στη στροφή των καταναλωτών σε χύμα, αφορολόγητα προϊόντα.
Το φαινόμενο των ποτών που διακινούνται χύμα και λαθραία, και ήταν κυρίαρχο ειδικά στο τσίπουρο, στην τσικουδιά και στο ούζο, επεκτείνεται πλέον και στο κρασί, με τους οινοποιούς να αποδίδουν τη δυσμενή αυτή εξέλιξη στην επιβολή Ειδικού Φόρου Κατανάλωσης και σε αυτό το προϊόν από την 1η Ιανουαρίου 2016.

Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν σε ειδική εκδήλωση του Συνδέσμου Ελλήνων Παραγωγών Αποσταγμάτων Αλκοολούχων Ποτών (ΣΕΑΟΠ), σύμφωνα με την Καθημερινή, τα έσοδα από τον ΕΦΚΟΠ διαμορφώθηκαν σε 272 εκατ. ευρώ το 2015 έναντι 282 το 2014, καταγράφοντας μείωση 3,5%. Αξίζει να σημειωθεί ότι από το 2010, οπότε ο ΕΦΚΟΠ αυξήθηκε από τα 1.362 ευρώ/εκατόλιτρο αιθυλικής αλκοόλης σε 2.550 ευρώ/εκατόλιτρο αιθυλικής αλκοόλης, τα έσοδα ακολουθούν σταθερά φθίνουσα πορεία.

Το κίνητρο είναι αν μη τι άλλο υψηλό, καθώς πλέον το 65% της τιμής του προϊόντος είναι φόροι. Την ίδια ώρα παρατηρείται γενική ατιμωρησία, με τις διαφημίσεις για πώληση χύμα και αμφιβόλου προέλευσης και ποιότητας τσίπουρου να δημοσιεύονται ακόμη και σε γνωστές ιστοσελίδες καταχώρισης αγγελιών.

Σύμφωνα με τα στοιχεία του υπουργείου Οικονομικών, οι νόμιμες πωλήσεις αλκοολούχων ποτών έχουν υποχωρήσει την περίοδο 2008 - 2015 κατά 50%. Το 2015 διαμορφώθηκαν σε 111.000 εκατόλιτρα, έναντι 115.000 εκατόλιτρων το 2014 (μείωση κατά 3,48%), ενώ το 2008 οι πωλήσεις ήταν 236.000 εκατόλιτρα. Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΣΕΑΟΠ Ν. Καλογιάννη, η πραγματική κατανάλωση έχει υποχωρήσει κατά 20% περίπου. Απλώς το υπόλοιπο 30% έχει καταληφθεί από λαθραία, αφορολόγητα ποτά.

"Τα τελευταία χρόνια η ελληνική διοίκηση δεν κατάφερε να κάνει ορθολογική φορολόγηση. Ονομαστικά μάζευε έσοδα, αλλά στην πράξη έχει χάσει έσοδα", παραδέχθηκε ο γενικός γραμματέας Καταπολέμησης της Διαφθοράς Γ. Βασιλειάδης, προσθέτοντας ότι το λαθρεμπόριο γιγαντώθηκε, εξαιτίας της εσφαλμένης φορολογικής πολιτικής. Ο ίδιος προανήγγειλε ρύθμιση πριν από το τέλος του έτους για το ζήτημα της διακίνησης των τσίπουρων διημέρων, τονίζοντας ότι "έχει έρθει η ώρα για τη λήψη θαρραλέων αποφάσεων".


Υπενθυμίζεται ότι το εν λόγω ζήτημα έχει αφενός προκαλέσει την παρέμβαση της Κομισιόν, η οποία έχει ζητήσει από την ελληνική κυβέρνηση κατάργηση των εξαιρέσεων που υπάρχουν στον ΕΦΚ στα αλκοολούχα ποτά, και αφετέρου περιλαμβάνεται στη δεύτερη εργαλειοθήκη ανταγωνισμού του Οργανισμού Οικονομικής Συνεργασίας και Ανάπτυξης (ΟΟΣΑ).

Αν και η νομοθεσία παρείχε αρχικά τη δυνατότητα στους αμπελουργούς να αποστάζουν στέμφυλα για παραγωγή τσίπουρου και τσικουδιάς, με στόχο την αυτοκατανάλωση, στη συνέχεια έγινε κατάχρηση της νομοθεσίας. Ετσι, ενώ κάθε χρόνο δηλώνονται 5-7 εκατ. λίτρα χύμα τσίπουρου/τσικουδιάς διημέρων, η πραγματική παραγωγή εκτιμάται σε 24 εκατ. λίτρα ετησίως.


Για να αντιληφθεί κανείς τη σημασία της καταπολέμησης του παράνομης παραγωγής και διακίνησης χύμα τσίπουρου και τσικουδιάς, αρκεί να πούμε ότι οι 320 τόνοι που κατασχέθηκαν στις αρχές του 2016 στη Λάρισα αντιστοιχούσαν στο 14% της ετήσιας κατανάλωσης εμφιαλωμένου τσίπουρου των επίσημων αποσταγματοποιών και στο 5%-7% της ετήσιας δηλούμενης παραγωγής χύμα τσίπουρου.

Εάν η ποσότητα αυτή φορολογούνταν όπως το τσίπουρο των επίσημων αποσταγματοποιών, θα απέφερε στα δημόσια ταμεία περίπου 1,7 εκατ. ευρώ από τον ΕΦΚΟΠ και μισό εκατ. ευρώ από ΦΠΑ