ΔΕΔΔΗΕ: Άλλαξαν 2 εκατομμύρια μετρητές - Πώς θα γίνεται η μέτρηση του ηλεκτρικού ρεύματος
Η μετάβαση από τα παραδοσιακά «ρολόγια» σε ψηφιακά συστήματα επιτρέπει την αυτόματη μεταφορά των δεδομένων κατανάλωσης, περιορίζοντας την ανάγκη επιτόπιας καταμέτρησης
Snapshot
- Ο ΔΕΔΔΗΕ έχει εγκατασει πάνω από 2 εκατομμύρια έξυπνους μετρητές και τοποθετεί περίπου 6.000 νέουςμερινά, με στόχο ολοκλήρωση μέχρι το 2030.
- Το 66% της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνεται στη χώρα καταγράφεται ήδη μέσω τηλεμέτρησης, επιτρέποντας αυτόματη μεταφορά δεδομένων και ανάπτυξη δυναμικών τιμολογίων.
- Η ψηφιακή χαρτογράφηση και η τεχνητή νοημοσύνη βελτιώνουν την παρακολούθηση του δικτύου και τον εντοπισμό βλαβών και υπερφορτώσεων.
- Το ετήσιο κόστος των ρευματοκλοπών μειώθηκε από 350 σε κάτω από 300 εκατ. ευρώ, με συνολικό όφελος για τους καταναλωτές περίπου 400 εκατ. ευρώ.
- Οι ημερήσιες νέες συνδέσεις ΑΠΕ αυξήθηκαν από 3 το 2019 σε 78-80 το 2024-2025, ενώ οι ετήσιες επενδύσεις στο δίκτυο έχουν φτάσει τα 800 εκατ. ευρώ.
Με ταχείς ρυθμούς προχωρά η αντικατάσταση των συμβατικών μετρητών ηλεκτρικού ρεύματος με έξυπνες ψηφιακές συσκευές, αλλάζοντας σταδιακά τον τρόπο με τον οποίο καταγράφεται η κατανάλωση σε νοικοκυριά και επιχειρήσεις. Ο ΔΕΔΔΗΕ έχει ήδη εγκαταστήσει περισσότερους από 2 εκατομμύρια έξυπνους μετρητές και επιταχύνει το πρόγραμμα, με ορίζοντα ολοκλήρωσης το 2030.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν από τη διοίκηση του Διαχειριστή, τοποθετούνται περίπου 6.000 νέοι μετρητές ημερησίως, αριθμός που αντιστοιχεί σε περίπου 130.000 εγκαταστάσεις τον μήνα. Παράλληλα, το 66% της ηλεκτρικής ενέργειας που καταναλώνεται στη χώρα καταγράφεται ήδη μέσω τηλεμέτρησης.
Η μετάβαση από τα παραδοσιακά «ρολόγια» σε ψηφιακά συστήματα επιτρέπει την αυτόματη μεταφορά των δεδομένων κατανάλωσης, περιορίζοντας την ανάγκη επιτόπιας καταμέτρησης. Ταυτόχρονα, δημιουργεί νέες δυνατότητες για την παρακολούθηση του δικτύου και την ανάπτυξη τιμολογίων που διαφοροποιούνται ανάλογα με την ώρα χρήσης της ηλεκτρικής ενέργειας.
Έξυπνοι μετρητές: Τι αλλάζει στην καταμέτρηση του ρεύματος
Οι νέες συσκευές καταγράφουν την κατανάλωση και μεταδίδουν τα δεδομένα εξ αποστάσεως, δίνοντας στον Διαχειριστή τη δυνατότητα να έχει πιο συχνή και αναλυτική εικόνα της λειτουργίας του δικτύου.
Για τους καταναλωτές, η τηλεμέτρηση μπορεί να περιορίσει την ανάγκη για επιτόπιες επισκέψεις καταμετρητών και να συμβάλει στην ακριβέστερη αποτύπωση της κατανάλωσης. Παράλληλα, αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ανάπτυξη νέων ενεργειακών προϊόντων, όπως τα δυναμικά τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας, στα οποία η χρέωση μπορεί να διαφοροποιείται ανάλογα με την ώρα κατανάλωσης.
Η εγκατάσταση έξυπνου μετρητή δεν συνεπάγεται από μόνη της αυτόματη μείωση του λογαριασμού. Το οικονομικό όφελος εξαρτάται από το τιμολόγιο που έχει επιλέξει ο καταναλωτής, το προφίλ χρήσης του ρεύματος και τη δυνατότητά του να μεταφέρει μέρος της κατανάλωσης σε οικονομικότερες χρονικές περιόδους.
Ψηφιακή χαρτογράφηση του δικτύου και τεχνητή νοημοσύνη
Το πρόγραμμα έξυπνων μετρητών αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου σχεδίου ψηφιοποίησης των δικτύων διανομής ηλεκτρικής ενέργειας.
Ο ΔΕΔΔΗΕ προχωρά παράλληλα στην ψηφιακή χαρτογράφηση του δικτύου χαμηλής τάσης, η οποία, σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, καλύπτει περίπου το 50% των πελατών. Επιπλέον, προβλέπεται η εγκατάσταση 50.000 μονάδων παρακολούθησης στους υποσταθμούς.
Με τις παρεμβάσεις αυτές, ο Διαχειριστής επιδιώκει να εντοπίζει ταχύτερα βλάβες, υπερφορτώσεις και διακοπές ηλεκτροδότησης, αλλά και να παρακολουθεί με μεγαλύτερη ακρίβεια τις συνθήκες λειτουργίας του δικτύου.
Στην ίδια κατεύθυνση εντάσσεται η αξιοποίηση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης για την επεξεργασία των δεδομένων που συγκεντρώνονται από τις νέες ψηφιακές υποδομές.
Ρευματοκλοπές: Μείωση του ετήσιου κόστους
Η ψηφιοποίηση του δικτύου συνδέεται και με την προσπάθεια περιορισμού των ρευματοκλοπών, οι οποίες επιβαρύνουν τη λειτουργία της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας. Σύμφωνα με στοιχεία που παρουσίασε ο διευθύνων σύμβουλος του ΔΕΔΔΗΕ, Αναστάσιος Μάνος, στο Renewable & Storage Forum, το ετήσιο κόστος των ρευματοκλοπών, το οποίο το 2023 είχε φτάσει τα 350 εκατ. ευρώ, έχει πλέον υποχωρήσει κάτω από τα 300 εκατ. ευρώ.
Η μείωση των απωλειών εκτιμάται ότι αποφέρει όφελος 130 έως 150 εκατ. ευρώ ετησίως. Αν συνυπολογιστούν και οι εισπράξεις από βεβαιωμένες ρευματοκλοπές, το συνολικό όφελος για τους καταναλωτές υπολογίζεται σε περίπου 400 εκατ. ευρώ.
Οι έξυπνοι μετρητές ενισχύουν τις δυνατότητες παρακολούθησης της κατανάλωσης και εντοπισμού ασυνήθιστων αποκλίσεων, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι κάθε τέτοια απόκλιση συνιστά αυτομάτως ρευματοκλοπή.
Από τρεις σε 80 νέες συνδέσεις ΑΠΕ την ημέρα
Η αναβάθμιση του δικτύου διανομής είναι κρίσιμη και για τη σύνδεση νέων μονάδων ανανεώσιμων πηγών ενέργειας. Το 2019 ο ΔΕΔΔΗΕ πραγματοποιούσε περίπου τρεις νέες συνδέσεις ΑΠΕ ημερησίως. Το 2024 και το 2025 ο αριθμός αυτός αυξήθηκε σε περίπου 78 έως 80 συνδέσεις την ημέρα.
Σήμερα, στο δίκτυο διανομής είναι συνδεδεμένο περίπου το 50% της συνολικής εγκατεστημένης ισχύος ΑΠΕ της χώρας. Πρόκειται για περισσότερους από 100.000 παραγωγούς, με συνολική ισχύ περίπου 10 GW.
Παράλληλα, ο Διαχειριστής έχει τη δυνατότητα να ελέγχει εξ αποστάσεως περίπου 6 GW παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές. Η δυνατότητα αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε περιόδους υψηλής παραγωγής από φωτοβολταϊκά και αιολικά συστήματα, όταν η διαθέσιμη ηλεκτρική ενέργεια μπορεί να ξεπερνά τις ανάγκες κατανάλωσης.
Επενδύσεις 800 εκατ. ευρώ ετησίως στο δίκτυο
Η ψηφιακή μετάβαση συνοδεύεται από σημαντική αύξηση των επενδύσεων στις υποδομές διανομής ηλεκτρικής ενέργειας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν από τη διοίκηση του ΔΕΔΔΗΕ, οι ετήσιες επενδύσεις έχουν αυξηθεί από περίπου 150 εκατ. ευρώ κατά την περίοδο 2011-2019 σε επίπεδα κοντά στα 800 εκατ. ευρώ ετησίως.
Όπως ανέφερε ο επικεφαλής του Διαχειριστή, η περιορισμένη επενδυτική δραστηριότητα προηγούμενων ετών δημιούργησε επενδυτικό κενό περίπου 1,7 δισ. ευρώ, το οποίο επιχειρείται πλέον να καλυφθεί.
Οι ανάγκες του δικτύου αυξάνονται καθώς ενισχύεται η ηλεκτροπαραγωγή από ΑΠΕ, προχωρά η ηλεκτροκίνηση και μεγαλώνει η ζήτηση για νέες συνδέσεις.
Σημαντικό ρόλο στον σχεδιασμό για το δίκτυο διανομής αποκτά και η αποθήκευση ηλεκτρικής ενέργειας.
Ο ΔΕΔΔΗΕ έχει εντοπίσει περισσότερα από 70 σημεία σύνδεσης στα οποία εκτιμάται ότι μπορεί να υποδεχθεί άμεσα περίπου 1 GW νέας αποθηκευτικής ισχύος. Την ίδια στιγμή, οι αιτήσεις για έργα αποθήκευσης έχουν ξεπεράσει τα 2,2 GW.
Οι μπαταρίες μπορούν να αποθηκεύουν ενέργεια όταν υπάρχει αυξημένη παραγωγή και να την αποδίδουν στο δίκτυο όταν οι ανάγκες μεγαλώνουν. Η αξιοποίησή τους, σε συνδυασμό με τους έξυπνους μετρητές και τις ψηφιακές υποδομές, αποτελεί ένα από τα βασικά εργαλεία για την καλύτερη διαχείριση της αυξανόμενης παραγωγής από ανανεώσιμες πηγές.
