Συνθήκη Σένγκεν: Τι είναι και τι θα συμβεί αν βγούμε εκτός

Συνθήκη Σένγκεν: Τι είναι και τι θα συμβεί αν βγούμε εκτός

ΤΙ ΕΠΙΠΤΩΣΕΙΣ ΘΑ ΥΠΑΡΞΟΥΝ ΣΕ ΤΟΥΡΙΣΜΟ ΚΑΙ ΤΑΞΙΔΙΑ – ΤΙ ΔΙΑΣΦΑΛΙΖΕΙ

Η Συνθήκη Σένγκεν και οι «απειλές» για την αποπομπή μας από αυτή, μπήκαν στο δημόσιο διάλογο το τελευταίο διάστημα.

Ωστόσο, ο ακριβής ορισμός της Σένγκεν και τι συνεπάγεται η ισχύς αλλά και η άρση της, δεν είναι ευρέως γνωστά.

Η Σένγκεν συνδέεται με τα ταξίδια και τους ελέγχους στα σύνορα καθώς και την κυκλοφορία προϊόντων στις χώρες – μέλη.

Συγκεκριμένα, οι πολίτες που είναι κάτοικοι των χωρών-μελών της Ζώνης Σένγκεν δικαιούνται να ταξιδεύουν σε οποιαδήποτε άλλη χώρα-μέλος, δίχως να χρειάζεται η επίδειξη δελτίου ταυτότητας ή διαβατηρίου στις αρμόδιες αστυνομικές αρχές. Αυτό προφανώς σημαίνει ότι τυχόν αποπομπή της χώρας μας, θα έχει άμεσες επιπτώσεις στον τουρισμό.

Δυσκολίες όμως θα υπάρχουν και για τους Έλληνες που θέλουν να ταξιδέψουν σε χώρα-μέλος της Ζώνης Σένγκεν.

Οι πολίτες χωρών εκτός Σένγκεν, έχουν τη δυνατότητα να ταξιδέψουν σε μια χώρα-μέλος της Ζώνης Σένγκεν για διάστημα έως και τρεις μήνες (90 ημέρες), υπό την προϋπόθεση ότι πληρούν τους όρους της ομώνυμης Συνθήκης:

- Να είναι κάτοχος έγκυρου διαβατηρίου
- Να έχει θεωρημένη είσοδο σύντομης διαμονής
- Να παρουσιάσει απτά αποδεικτικά στοιχεία για το σκοπό του ταξιδιού του
- Να έχει επαρκείς πόρους συντήρησης για την περίοδο παραμονής και για την επιστροφή και
- Να μην είναι καταχωρημένος στο SIS, ήτοι να μη θεωρείται επικίνδυνος για τη δημόσια τάξη ή εθνική ασφάλεια όλων των κρατών Σένγκεν

Οι πολίτες που ανήκουν σε χώρα στης Συνθήκης Σένγκεν δεν υποβάλλονται σε ελέγχους στα σύνορα, ούτε σε αστυνομικούς έλεγχους, αν δεν υπάρχουν υπόνοιες ότι αποτελούν απειλή για τη δημόσια ασφάλεια.

Συνεργασία μεταξύ χωρών – μελών υπάρχει και σε επίπεδο ανταλλαγής πληροφοριών για το οργανωμένο έγκλημα.

Την ίδια στιγμή, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή σήμερα 27 Ιανουαρίου 2016, εξέτασε το θέμα της αξιολόγησης Σένγκεν για την Ελλάδα.

Το σχέδιο έκθεσης αξιολόγησης Σένγκεν για την Ελλάδα, το οποίο συνέταξαν από κοινού εμπειρογνώμονες των κρατών μελών και εκπρόσωποι της Επιτροπής, αναμένεται να διαβιβαστεί στην επιτροπή αξιολόγησης Σένγκεν, η οποία θα διατυπώσει τη γνώμη της. Στη συνέχεια, η έκθεση αυτή θα εγκριθεί από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.

Το σχέδιο έκθεσης - που δεν δημοσιοποιείται - βασίζεται σε αιφνίδιες επιτόπιες επισκέψεις στα ελληνοτουρκικά χερσαία σύνορα, καθώς και στη Χίο και τη Σάμο, το διάστημα 10 - 13 Νοεμβρίου 2015. Η έκθεση εξετάζει την παρουσία προσωπικού της αστυνομίας και της ακτοφυλακής στις περιοχές που ελέγχθηκαν, την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας ταυτοποίησης και καταγραφής, την επιτήρηση των θαλάσσιων συνόρων και τη συνεργασία με τις γειτονικές χώρες.

Η έκθεση, αν και αναγνωρίζει ότι οι ελληνικές αρχές υφίστανται πιέσεις, υπογραμμίζει ότι η διαδικασία ταυτοποίησης και καταγραφής παράτυπων μεταναστών δεν είναι αποτελεσματική, ότι τα δακτυλικά αποτυπώματα δεν εισάγονται συστηματικά στο σύστημα και ότι τα ταξιδιωτικά έγγραφα δεν ελέγχονται συστηματικά για τη γνησιότητά τους ούτε αντιπαραβάλλονται με σημαντικές βάσεις δεδομένων ασφαλείας, όπως το SIS (σύστημα πληροφοριών Σένγκεν), η Ιντερπόλ και άλλες εθνικές βάσεις δεδομένων. Με βάση αυτές τις διαπιστώσεις, το σχέδιο έκθεσης καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η Ελλάδα αμελεί σοβαρά τις υποχρεώσεις της και ότι υπάρχουν σοβαρές αδυναμίες στη διενέργεια ελέγχων στα εξωτερικά σύνορα, οι οποίες πρέπει να εξαλειφθούν και να αντιμετωπιστούν από τις ελληνικές αρχές.

Ο Μηχανισμός Αξιολόγησης Σένγκεν

Ο Μηχανισμός Αξιολόγησης Σένγκεν που δημιουργήθηκε τον Οκτώβριο του 2013, προβλέπει τον έλεγχο της εφαρμογής των κανόνων Σένγκεν μέσω επισκέψεων παρακολούθησης σε συγκεκριμένο κράτος μέλος από ομάδες εμπειρογνωμόνων των κρατών μελών και του Frontex υπό την ηγεσία της Επιτροπής.
Οι αξιολογήσεις Σένγκεν πραγματοποιούνται στα κράτη μέλη με βάση τόσο ένα πολυετές όσο και ένα ετήσιο πρόγραμμα αξιολόγησης. Οι επισκέψεις αυτές μπορεί να προαναγγέλλονται ή να έχουν αιφνιδιαστικό χαρακτήρα.
Μετά από κάθε επίσκεψη, συντάσσεται έκθεση στην οποία εντοπίζονται τυχόν αδυναμίες και διατυπώνονται συστάσεις για διορθωτικά μέτρα, τα οποία πρέπει να υλοποιηθούν εντός καθορισμένης ημερομηνίας. Οι συστάσεις υποβάλλονται από την Επιτροπή στο Συμβούλιο για έγκριση. Στη συνέχεια, το αξιολογούμενο κράτος μέλος πρέπει να υποβάλει ένα σχέδιο δράσης το οποίο καθορίζει τον τρόπο αντιμετώπισης των αδυναμιών που εντοπίστηκαν. Προκειμένου να υλοποιήσουν τις συστάσεις, τα κράτη μέλη μπορούν να υποστηρίζονται από την Επιτροπή, τον Frontex και άλλους φορείς της ΕΕ με πρακτικά και/ή χρηματοδοτικά μέσα.
Στην όγδοη εξαμηνιαία έκθεση για τη λειτουργία του χώρου Σένγκεν, της 15ης Δεκεμβρίου 2015, ανακοινώθηκε ήδη ότι, ανάλογα με τα αποτελέσματα των αξιολογήσεων Σένγκεν στην Ελλάδα, ενδέχεται να προταθούν ειδικά μέτρα όπως προβλέπεται στα άρθρα 19α και 26 του Κώδικα Συνόρων Σένγκεν.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
ΣτΕ: Φραγμοί στους επίδοξους καταπατητές δασών και δασικών εκτάσεων

ΣτΕ: Φραγμοί στους επίδοξους καταπατητές δασών και δασικών εκτάσεων

Διαδικασίες για την αντιμετώπιση εξαιρετικών περιστάσεων

Εάν μια έκθεση αξιολόγησης Σένγκεν καταλήγει στο συμπέρασμα ότι το αξιολογούμενο κράτος μέλος «αμελεί σοβαρά τις υποχρεώσεις του στο πλαίσιο των κανόνων Σένγκεν» και εάν υπάρχουν «σοβαρές ελλείψεις στη διενέργεια ελέγχων στα εξωτερικά σύνορα», η Επιτροπή μπορεί να προτείνει συστάσεις, που πρέπει να εγκρίνει το Συμβούλιο της ΕΕ, σχετικά με τη λήψη διορθωτικών μέτρων για να αντιμετωπιστούν οι ελλείψεις που διαπιστώθηκαν κατά τη διάρκεια της αξιολόγησης. Προκειμένου να διασφαλίσει τη συμμόρφωση με αυτές τις συστάσεις, η Επιτροπή μπορεί, βάσει του άρθρου 19α του Κώδικα Συνόρων Σένγκεν, να υποδείξει στο αξιολογούμενο κράτος μέλος να λάβει συγκεκριμένα μέτρα, όπως η ανάπτυξη ευρωπαϊκών ομάδων συνοριοφυλάκων, ή η υποβολή στρατηγικού σχεδίου το οποίο θα καθορίζει τον τρόπο με τον οποίο το εν λόγω κράτος μέλος θα διαθέσει το δικό του προσωπικό και εξοπλισμό για την αντιμετώπιση των ελλείψεων.
Οι προτάσεις της Επιτροπής πρέπει να εγκριθούν από επιτροπή των κρατών μελών με ειδική πλειοψηφία. Το αξιολογούμενο κράτος μέλος έχει τότε προθεσμία τριών μηνών για να ολοκληρώσει τις διορθωτικές δράσεις.
Σε περίπτωση που, μετά την παρέλευση τριών μηνών, εξακολουθούν να υπάρχουν σοβαρές ελλείψεις και τα μέτρα που έχουν ληφθεί δεν επαρκούν για την κατάλληλη αντιμετώπισή τους, η Επιτροπή δύναται να ενεργοποιήσει την εφαρμογή της διαδικασίας που προβλέπεται στο άρθρο 26 του Κώδικα Συνόρων Σένγκεν.
Σύμφωνα με το άρθρο 26 του Κώδικα Συνόρων Σένγκεν, εάν τα μέτρα που αναφέρονται στο άρθρο 19α δεν είναι αποτελεσματικά, το Συμβούλιο της ΕΕ μπορεί, με βάση πρόταση της Επιτροπής, να συστήσει σε ένα ή περισσότερα κράτη μέλη να επαναφέρουν τους συνοριακούς ελέγχους στο σύνολο ή σε συγκεκριμένα τμήματα των εσωτερικών συνόρων του(ς) ως λύση εσχάτης ανάγκης, προκειμένου να προστατευθεί το κοινό συμφέρον στον χώρο Σένγκεν. Η σύσταση του Συμβουλίου πρέπει να εγκριθεί με ειδική πλειοψηφία.
Σύμφωνα με το άρθρο 26, και στις εξαιρετικές περιστάσεις που περιγράφονται ανωτέρω, οι έλεγχοι μπορούν να επαναφερθούν για διάστημα που δεν υπερβαίνει τους έξι μήνες. Το μέτρο αυτό μπορεί να παραταθεί για επιπλέον εξαμηνιαίες περιόδους μέχρι και δύο έτη.


Η ΓΝΩΜΗ ΣΟΥ ΜΕΤΡΑΕΙ