Ρωσία, Ουκρανία και ΗΠΑ στο Άμπου Ντάμπι για ειρηνευτικές συνομιλίες

Η Ρωσία, η Ουκρανία και οι Ηνωμένες Πολιτείες συμφώνησαν επί της αρχής να επαναλάβουν τις τριμερείς ειρηνευτικές διαπραγματεύσεις στο Άμπου Ντάμπι τον Νοέμβριο. Η Ουάσιγκτον εντείνει τις διπλωματικές προσπάθειες για τον τερματισμό του ρωσοουκρανικού πολέμου, παρά τη συνεχιζόμενη στρατιωτική κλιμάκωση.

Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε την Παρασκευή ότι οι συνομιλίες προγραμματίζονται για το πρώτο δεκαπενθήμερο του Νοεμβρίου, ενδεχομένως γύρω στις 10 του μήνα.

Λίγο αργότερα, ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολοντίμιρ Ζελένσκι επιβεβαίωσε την Παρασκευή ότι οι διαπραγματευτές για την ειρήνη από την Ουκρανία, τη Ρωσία και τις Ηνωμένες Πολιτείες θα συναντηθούν σε επίπεδο ομάδων κατά το πρώτο μισό του Νοεμβρίου στο Αμπού Ντάμπι.

Η ανακοίνωση ακολούθησε τις συναντήσεις του ειδικού απεσταλμένου των ΗΠΑ, Στιβ Γουίτκοφ, με τον Ουκρανό πρόεδρο Βολοντίμιρ Ζελένσκι στο Όσλο την Τρίτη και με τον Ρώσο πρόεδρο Βλαντίμιρ Πούτιν στην Αγία Πετρούπολη την Τετάρτη. Στη συνέχεια, τόσο η Μόσχα όσο και το Κίεβο εξέφρασαν την ετοιμότητά τους να επανεκκινήσουν τις διαπραγματεύσεις με αμερικανική μεσολάβηση, οι οποίες παραμένουν σε αδιέξοδο από τις αρχές του έτους.

Ο διπλωματικός ρόλος των Εμιράτων

Η επιλογή του Άμπου Ντάμπι ως τόπου διεξαγωγής των ειρηνευτικών συνομιλιών υπογραμμίζει τον αυξανόμενο διπλωματικό ρόλο των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων στη διευκόλυνση του διαλόγου μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας. Διατηρώντας εποικοδομητικές σχέσεις τόσο με τη Μόσχα όσο και με το Κίεβο, τα Εμιράτα έχουν αναδειχθεί σε πολύτιμο δίαυλο επικοινωνίας και ανθρωπιστικής συνεργασίας καθ’ όλη τη διάρκεια της σύγκρουσης. Η επιτυχής μεσολάβησή τους σε επανειλημμένες ανταλλαγές αιχμαλώτων έχει καταδείξει την ικανότητά τους να επιτυγχάνουν απτά αποτελέσματα. Έχει επίσης ενισχύσει την εμπιστοσύνη στο Άμπου Ντάμπι ως αξιόπιστο τόπο διεξαγωγής ευαίσθητων διαπραγματεύσεων.

Αυτές οι διπλωματικές επιτυχίες προσφέρουν στέρεη βάση για ευρύτερες ειρηνευτικές προσπάθειες. Δίνουν στις δύο πλευρές την ευκαιρία να αναζητήσουν κοινό έδαφος σε σύνθετα πολιτικά ζητήματα και θέματα ασφάλειας. Παρότι εξακολουθούν να υπάρχουν σημαντικές διαφορές, η εμπειρία του Άμπου Ντάμπι στη διευκόλυνση των επαφών αναδεικνύει τον σημαντικό ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει η διπλωματία των Εμιράτων στη γεφύρωση των διαφορών και στη στήριξη των διεθνών προσπαθειών για μια δίκαιη και διαρκή ειρήνη.

Οι διαφορές για τους όρους της συμφωνίας

Οι σχεδιαζόμενες συνομιλίες αναδεικνύουν τις αποκλίσεις ως προς τους όρους μιας ενδεχόμενης διευθέτησης. Η Μόσχα δίνει έμφαση σε μακροπρόθεσμες ρυθμίσεις ασφαλείας και όχι σε μια προσωρινή κατάπαυση του πυρός. Ο Ζελένσκι, από την πλευρά του, έχει ζητήσει οι διαπραγματεύσεις να αρχίσουν το συντομότερο δυνατόν.

Η διπλωματική κινητικότητα εκδηλώνεται ενώ οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχίζονται. Η Ουκρανία κατηγορεί τη Ρωσία ότι εξαπέλυσε επιθέσεις με βαλλιστικούς πυραύλους μετά τη συνάντηση Πούτιν–Γουίτκοφ. Το ρωσικό υπουργείο Άμυνας, από την πλευρά του, υποστήριξε την Πέμπτη ότι οι δυνάμεις του αναχαίτισαν 808 ουκρανικά drones στη διάρκεια της νύχτας. Κανένας από τους δύο ισχυρισμούς δεν τεκμηριώνει άμεση σύνδεση των επιθέσεων με τις διπλωματικές συζητήσεις.

Η επανέναρξη των διαπραγματεύσεων θα μπορούσε να προσφέρει την ευκαιρία να εξεταστούν οι εγγυήσεις ασφαλείας και το ευρύτερο πλαίσιο τερματισμού της σύγκρουσης. Ωστόσο, οι συνεχιζόμενες μάχες υπογραμμίζουν τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει η αμερικανική μεσολάβηση.

Παράλληλα, η απόφαση του ΝΑΤΟ την Πέμπτη να επιτρέψει στην Ουκρανία να αγοράζει όπλα μέσω της κεντρικής υπηρεσίας προμηθειών του αναδεικνύει την προσπάθεια ενίσχυσης των στρατιωτικών δυνατοτήτων του Κιέβου.

Το ενδιαφέρον στρέφεται πλέον στο εάν θα επιβεβαιωθεί επισήμως η συνάντηση στο Άμπου Ντάμπι και κατά πόσον οι τρεις πλευρές θα μπορέσουν να περιορίσουν τις διαφορές τους ως προς τις προϋποθέσεις μιας διαρκούς διευθέτησης.