Εξωδικαστικός μηχανισμός: Σταθερό επιτόκιο για οφειλέτες και πρόστιμα έως 5 εκατ. ευρώ σε servicers
Νέες δικλίδες προστασίας για τους δανειολήπτες - Στο επίκεντρο η μεσαία τάξη, οι ευάλωτοι οφειλέτες και η αυστηρότερη εποπτεία των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων
Snapshot
- Εισάγεται σταθερό επιτόκιο 3% για όλη τη διάρκεια των ρυθμίσεων οφειλών, με στόχο τη μείωση της αβεβαιότητας για τους δανειολήπτες, συμπεριλαμβανομένης της μεσαίας τάξης.
- Το σταθερό επιτόκιο εφαρμόζεται ανεξαρτήτως ύπαρξης εμπράγματων εξασφαλίσεων στην οφειλή.
- Αυξάνεται το ανώτατο πρόστιμο για τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων από 500.000 ευρώ σε 5 εκατομμύρια ευρώ, ενισχύοντας την εποπτεία και λογοδοσία τους.
- Αποσύρθηκε η διάταξη «άρθρο 23» που προέβλεπε αυστηρές συνέπειες για οφειλέτες με καθυστερήσεις στις δόσεις, μετά από έντονες αντιδράσεις.
- Οι αλλαγές στοχεύουν στην ισορροπία μεταξύ είσπραξης οφειλών και προστασίας των οφειλετών με οικονομικές δυσκολίες.
Δύο σημαντικές παρεμβάσεις που αλλάζουν τα δεδομένα στη ρύθμιση των οφειλών και ενισχύουν την προστασία των δανειοληπτών δρομολογούνται στο πλαίσιο του εξωδικαστικού μηχανισμού. Από τη μία πλευρά, προβλέπεται η εφαρμογή σταθερού επιτοκίου 3% για ολόκληρη τη διάρκεια των ρυθμίσεων, προσφέροντας μεγαλύτερη προβλεψιμότητα στις μηνιαίες επιβαρύνσεις των οφειλετών. Από την άλλη, αυστηροποιείται σημαντικά το πλαίσιο κυρώσεων για τις εταιρείες διαχείρισης απαιτήσεων, καθώς το ανώτατο πρόστιμο αυξάνεται από τις 500.000 ευρώ στα 5 εκατομμύρια ευρώ.
Σταθερό επιτόκιο 3% και για τη μεσαία τάξη
Η καθιέρωση σταθερού επιτοκίου 3% αποτελεί μία από τις βασικότερες αλλαγές, καθώς στόχος είναι να περιοριστεί η αβεβαιότητα που προκαλούν οι διακυμάνσεις των επιτοκίων κατά τη διάρκεια αποπληρωμής των οφειλών.
Το μέτρο απευθύνεται τόσο στους ευάλωτους οφειλέτες που διαθέτουν την προβλεπόμενη βεβαίωση όσο και σε άλλες κατηγορίες επιλέξιμων δανειοληπτών, οι οποίοι πληρούν συγκεκριμένες προϋποθέσεις.
Ιδιαίτερη σημασία έχει το γεγονός ότι στη διευρυμένη αυτή προστασία περιλαμβάνεται και η μεσαία τάξη, διευρύνοντας τον κύκλο των δικαιούχων πέρα από τις πλέον οικονομικά ευάλωτες ομάδες.
Επιπλέον, το επιτόκιο του 3% θα εφαρμόζεται ανεξάρτητα από το εάν η οφειλή συνοδεύεται από εμπράγματες εξασφαλίσεις ή όχι. Με αυτόν τον τρόπο, η ύπαρξη εξασφαλίσεων δεν διαφοροποιεί το προβλεπόμενο επιτόκιο της ρύθμισης.
Πρόστιμα έως 5 εκατ. ευρώ για τους servicers
Εξίσου σημαντική είναι η παρέμβαση που αφορά τη λειτουργία των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων, καθώς προβλέπεται δεκαπλασιασμός του ανώτατου χρηματικού προστίμου που μπορεί να τους επιβληθεί.
Συγκεκριμένα, το όριο ανεβαίνει από τις 500.000 ευρώ στα 5 εκατομμύρια ευρώ, στέλνοντας μήνυμα αυστηρότερης εποπτείας σε περιπτώσεις παραβίασης των δικαιωμάτων των δανειοληπτών.
Οι κυρώσεις αφορούν, μεταξύ άλλων, παραβάσεις που σχετίζονται με την πλημμελή εξέταση και διαχείριση παραπόνων, τη μη τήρηση των υποχρεώσεων απέναντι στους οφειλέτες, καθώς και ζητήματα προστασίας προσωπικών δεδομένων.
Η αύξηση των προστίμων αποσκοπεί στην ενίσχυση της λογοδοσίας των servicers και στη δημιουργία ενός αυστηρότερου πλαισίου ελέγχου της συμπεριφοράς τους απέναντι στους πολίτες.
Αποσύρθηκε το αμφιλεγόμενο άρθρο 23 για funds και servicers
Την ίδια ώρα, σημαντική εξέλιξη αποτελεί η απόσυρση, στις 30 Οκτωβρίου 2026, της διάταξης που είχε γίνει γνωστή ως «άρθρο 23» και αφορούσε τις διμερείς συμφωνίες ρύθμισης οφειλών μεταξύ δανειοληπτών, funds και εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων.
Η συγκεκριμένη πρόβλεψη είχε προκαλέσει έντονες αντιδράσεις, καθώς προέβλεπε αυστηρές συνέπειες για τους οφειλέτες που θα αδυνατούσαν να ανταποκριθούν στις συμφωνημένες καταβολές.
Ειδικότερα, εάν ο δανειολήπτης έχανε περισσότερες από τρεις δόσεις, κινδύνευε να χάσει τη ρύθμιση, με αποτέλεσμα να ενεργοποιούνται ιδιαίτερα επιβαρυντικές συνέπειες.
Μεταξύ αυτών προβλεπόταν η επαναφορά της αρχικής οφειλής, συμπεριλαμβανομένων των τόκων, ενώ δινόταν η δυνατότητα συνέχισης των διαδικασιών αναγκαστικής εκτέλεσης και κατασχέσεων χωρίς να απαιτείται νέα δικαστική απόφαση. Οι συνέπειες θα μπορούσαν, επίσης, να επεκταθούν σε εγγυητές και συνοφειλέτες.
Η διάταξη βρέθηκε στο επίκεντρο των αντιδράσεων από δικηγορικούς συλλόγους, οι οποίοι εξέφρασαν επιφυλάξεις για τις επιπτώσεις της στους δανειολήπτες. Τελικά, έπειτα από τις αντιδράσεις, αποσύρθηκε στις 30 Οκτωβρίου.
Οι αλλαγές στον εξωδικαστικό μηχανισμό, σε συνδυασμό με την απόσυρση του άρθρου 23, επαναφέρουν στο προσκήνιο το ζήτημα της ισορροπίας ανάμεσα στη δυνατότητα είσπραξης των οφειλών και στην ουσιαστική προστασία των πολιτών που βρίσκονται αντιμέτωποι με οικονομικές δυσκολίες.
