Φαρμακεία ΕΟΠΥΥ: Κενά στην παρακολούθηση αποθεμάτων και ημερομηνίας λήξης των φαρμάκων
Η έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου και τα μέτρα που λαμβάνει ο ΕΟΠΥΥ
Snapshot
- Η έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου εντόπισε κενά στην παρακολούθηση αποθεμάτων και την ημερομηνία λήξης των φαρμάκων στα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ.
- Ο ΕΟΠΥΥ έχει ήδη εφαρμόσει μέτρα όπως την ψηφιακή αναβάθμιση 30 φαρμακείων, την οργανωτική αναβάθμιση και την ενίσχυση των εσωτερικών ελέγχων.
- Βρίσκονται σε εξέλιξη βελτιώσεις στις κτηριακές υποδομές των φαρμακείων για την καλύτερη λειτουργία τους.
Ζητήματα στελέχωσης, παρακολούθησης αποθεμάτων και απογραφής, ενίσχυσης των ελεγκτικών μηχανισμών και καλύτερης οργάνωση των χώρων των φαρμακείων, επισημαίνει η έκθεση του Ελεγκτικού Συνεδρίου για τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ. Η διοίκηση του Οργανισμού έχει προχωρήσει στη δρομολόγηση μέτρων, με βάση το πόρισμα του Συνεδρίου, ώστε να βελτιωθεί η λειτουργία των φαρμακείων, τα οποία διακινούν κατά κύριο λόγο Φάρμακα Υψηλού Κόστους, για σοβαρές παθήσεις.
Αξίζει να σημειωθεί ότι το 2025, τα φαρμακεία του ΕΟΠΥΥ εξυπηρέτησαν περίπου 328.500 μοναδικούς ασθενείς, εκτελώντας 2,41 εκατομμύρια συνταγές. Κατά μέσο όρο, εξυπηρετούνται 150.000 ασθενείς μηνιαίως από 160 φαρμακοποιούς.
Ο έλεγχος αφορά τα έτη 2024 και 2025. Το Ελεγκτικό Συνέδριο τονίζει ότι δεν προέκυψαν στοιχεία κακοδιαχείρισης του φαρμακευτικού υλικού, υπό την έννοια της σκόπιμης αφαίρεσης ή από αμέλεια φθοράς υλικού από τις αποθήκες των φαρμακείων του ΕΟΠΥΥ. Επισημαίνεται, επίσης, ότι στόχος των θεματικών ελέγχων, όπως ο συγκεκριμένος, δεν είναι ο καταλογισμός δημοσιονομικώς υπευθύνων, αλλά η διατύπωση συστάσεων επί συστημικών παθογενειών ή εν γένει προβλημάτων οργανωτικής ή λειτουργικήςφύσης. Διαπιστώθηκαν, ωστόσο, ορισμένες συστημικές αδυναμίες.
Ενδεικτικό είναι ότι, σύμφωνα με την έκθεση, τo πληροφοριακό σύστημα δεν υποστηρίζει επαρκώς την παρακολούθηση της ημερομηνίας λήξης των φαρμάκων, την παρακολούθηση της ροής κατανάλωσης, ώστε να υφίσταται ειδοποίηση για την απομείωση του αποθέματος με βάση κριτήρια ασφαλείας και τη διαλειτουργικότητα μεταξύ των επιμέρους αποθηκών.
Για παράδειγμα, οι ημερομηνίες λήξης των φαρμακευτικών σκευασμάτων ελέγχονται εμπειρικά από το προσωπικό (π.χ. με τήρηση αρχείων εξωσυστημικά ή κατά τη διενέργεια των φυσικών απογραφών), γεγονός που αυξάνει την πιθανότητα λάθους και επιβαρύνει με επιπλέον φόρτο εργασίας και ευθύνη το προσωπικό, τη στιγμή που θα έπρεπε να διασφαλίζεται η κατά προτεραιότητα διάθεση εκείνων που πρόκειται να λήξουν σύντομα. Κατά τον έλεγχο εντοπίστηκαν περιπτώσεις παραγγελιών φαρμάκων, ενώ ήδη υπήρχε απόθεμα στην αποθήκη και χωρίς να έχει διαπιστωθεί κατά τους προηγούμενους μήνες κατανάλωση.
Επίσης, οι απογραφές υλικού των αποθηκών δεν διενεργούνται πάντα στο χρόνο και με τη διαδικασία που προβλέπεται. Περαιτέρω, εντοπίζονται διαφορές μεταξύ των καταχωρημένων στο πληροφοριακό σύστημα αποθεμάτων και της φυσικής αποθήκης, οι οποίες οφείλονται κυρίως: α) σε παλαιότερες εκκρεμότητες, οι οποίες δεν έχουν τακτοποιηθεί και β) σε καθυστερήσεις καταχώρισης στο πληροφοριακό σύστημα της πραγματικής εξαγωγής τωνφαρμάκων από την αποθήκη. Για τις διαφορές που διαπιστώνονται, δεν τηρούνται οι προβλεπόμενες διαδικασίες αποτύπωσης και ενημέρωσης των αρμοδίων οργάνων του ΕΟΠΥΥ.
Ένα ακόμη ζήτημα είναι ότι δεν έχει καταρτισθεί ο Οργανισμός Εσωτερικής Υπηρεσίας του ΕΟΠΥΥ, ενώ έχουν μεσολαβήσει περισσότερα από δέκα έτη από την ίδρυσή του, το 2011, και την οργανωτική του αναδιάρθρωση. Αναγνωρίζεται, ωστόσο, η δυσκολία κατάρτισης οργανισμού εσωτερικής υπηρεσίας, λόγω των φορέων που συνενώθηκαν στον ΕΟΠΥΥ και της φύσης των αρμοδιοτήτων που αυτός ασκεί.
Τα μέτρα του ΕΟΠΥΥ
Όσον αφορά σε διαπιστώσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου, ο ΕΟΠΥΥ γνωστοποιεί ότι ήδη έχει λάβει τα εξής μέτρα:
- Οργανωτική αναβάθμιση: Το Δ.Σ. του ΕΟΠΥΥ ενέκρινε Σχέδιο Προεδρικού Διατάγματος του Οργανισμού, το οποίο έχει προωθηθεί για περαιτέρω ενέργειες.
- Ψηφιακός μετασχηματισμός: Το νέο διαχειριστικό πρόγραμμα των φαρμακείων ΕΟΠΥΥ έχει ήδη τεθεί σε λειτουργία σε 30 φαρμακεία του Οργανισμού. Περιλαμβάνει αναλυτική καταγραφή αριθμών παρτίδας και ημερομηνίας λήξης των φαρμάκων, ενισχύοντας την ιχνηλασιμότητα τους και την παρακολούθηση των αποθεμάτων.
- Ενίσχυση των ελέγχων: Προτεραιότητα αποτελεί η ενίσχυση των εσωτερικών ελέγχων, η βελτίωση της εποπτείας και η σαφής κατανομή των αρμοδιοτήτων.
- Κτηριακές υποδομές: Βρίσκεται σε εξέλιξη η αναβάθμιση των χώρων των φαρμακείων του ΕΟΠΥΥ (είτε με ανακαινίσεις είτε με μετεγκαταστάσεις).
«Στόχος του ΕΟΠΥΥ είναι η ασφαλής και ορθολογική διαχείριση των φαρμάκων υψηλούκόστους, η αποτελεσματική αξιοποίηση των δημόσιων πόρων και η απρόσκοπτη εξυπηρέτηση των ασφαλισμένων» επισημαίνει, τέλος, η διοίκηση του Οργανισμού.