Το μεγάλο στοίχημα της μετά Τραμπ Αμερικής: Ποιος θα κληρονομήσει την εξουσία και ποιος το MAGA;»

Η μάχη για τη διαδοχή στον Λευκό Οίκο έχει ήδη αρχίσει, με τον αντιπρόεδρο Τζέι Ντι Βανς και τον υπουργό Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο να αποτελούν τους δύο ισχυρούς πόλους των Ρεπουμπλικανών. Απέναντί τους, οι Δημοκρατικοί αναζητούν το πρόσωπο που θα τους οδηγήσει ξανά στην εξουσία. Ο Τζον Όσοφ και η Αλεξάντρια Οκάσιο-Κορτέζ εκπροσωπούν δύο διαφορετικές εκδοχές της επόμενης ημέρας.

Μπορεί ο Ντόναλντ Τραμπ να βρίσκεται ακόμη στο τιμόνι των Ηνωμένων Πολιτειών, όμως στην Ουάσιγκτον έχει ήδη αρχίσει να παίζεται ένα από τα πιο ενδιαφέροντα πολιτικά παιχνίδια των επόμενων ετών: ποιος θα είναι ο επόμενος ένοικος του Λευκού Οίκου; Οι προεδρικές εκλογές του 2028 μπορεί να μοιάζουν μακρινές, αλλά τα ονόματα των πιθανών διαδόχων έχουν αρχίσει να κυριαρχούν στα αμερικανικά πολιτικά παρασκήνια.

Πριν, όμως, επιχειρήσει κανείς να κάνει προβλέψεις, χρειάζεται μια βασική επισήμανση: είναι λάθος να αναλύουμε την αμερικανική πολιτική με τους όρους και τα πολιτικά αντανακλαστικά που έχουμε συνηθίσει στην Ελλάδα. Οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι μια εντελώς διαφορετική πολιτική πραγματικότητα. Η συμπεριφορά του εκλογικού σώματος, η σχέση των ψηφοφόρων με τα πολιτικά πρόσωπα, η λειτουργία των κομμάτων και κυρίως ο τρόπος με τον οποίο διαμορφώνονται οι πολιτικές συμμαχίες δεν έχουν καμία σχέση με όσα γνωρίζουμε από την ελληνική πολιτική σκηνή. Ένας υποψήφιος μπορεί να έχει ισχυρή δημοσιότητα χωρίς αυτό να σημαίνει ότι έχει εξασφαλίσει το εκλογικό του ακροατήριο. Και ένας πολιτικός που σήμερα εμφανίζεται ως φαβορί μπορεί αύριο να βρεθεί εκτός διεκδίκησης. Γι’ αυτό και οι σημερινές εκτιμήσεις πρέπει να αντιμετωπίζονται ως αποτύπωση των συσχετισμών και όχι ως ασφαλείς προβλέψεις.

Αν κάποιος, πάντως, αναζητά το μεγάλο ντέρμπι της επόμενης ημέρας, αυτό βρίσκεται στο εσωτερικό των Ρεπουμπλικανών. Τζέι Ντι Βανς εναντίον Μάρκο Ρούμπιο. Δύο πρόσωπα της ίδιας κυβέρνησης, δύο διαφορετικές πολιτικές διαδρομές και μια αναμέτρηση που μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική για το μέλλον του συντηρητικού κινήματος στην Αμερική.

Ο Βανς μοιάζει να έχει το προβάδισμα της διαδοχής. Ως αντιπρόεδρος, διαθέτει θεσμικό πλεονέκτημα και βρίσκεται πολύ κοντά στον Τραμπ και στον πυρήνα του κινήματος MAGA. Είναι ο άνθρωπος που μπορεί να ισχυριστεί ότι γνωρίζει καλύτερα από οποιονδήποτε άλλον τη σκέψη και την πολιτική στρατηγική του σημερινού προέδρου. Το ερώτημα, όμως, είναι εάν μπορεί να μετατρέψει αυτή την πολιτική εγγύτητα σε προσωπική εκλογική δυναμική. Γιατί άλλο πράγμα να κερδίζεις την εμπιστοσύνη του Τραμπ και άλλο να πείθεις εκατομμύρια Αμερικανούς ότι είσαι ο κατάλληλος για να τον διαδεχθείς.

Εδώ ακριβώς μπαίνει στην εξίσωση ο Μάρκο Ρούμπιο. Ο υπουργός Εξωτερικών έχει ένα διαφορετικό πολιτικό προφίλ. Διαθέτει εμπειρία, διεθνείς διασυνδέσεις και βαθιά γνώση της αμερικανικής εξωτερικής πολιτικής. Μπορεί να απευθυνθεί στους παραδοσιακούς Ρεπουμπλικανούς, χωρίς να αποξενώσει απαραίτητα τους ψηφοφόρους του Τραμπ. Δεν είναι τυχαίο ότι το όνομά του ακούγεται όλο και περισσότερο ως πιθανή εναλλακτική λύση. Επισήμως, μάλιστα, έχει δηλώσει ότι θα στηρίξει τον Βανς εφόσον εκείνος διεκδικήσει την προεδρία. Στην πολιτική, όμως, οι συμμαχίες δοκιμάζονται όταν εμφανίζεται μπροστά η προοπτική της εξουσίας.

Η δική μου εκτίμηση είναι ότι η συγκεκριμένη αναμέτρηση θα έχει πολύ μεγαλύτερο ενδιαφέρον από όσο φαίνεται σήμερα. Ο Βανς εκπροσωπεί τη συνέχεια της πολιτικής γραμμής του Τραμπ και έχει ισχυρή πρόσβαση στο MAGA, ενώ ο Ρούμπιο θα μπορούσε να αποτελέσει μια πιο θεσμική και διπλωματική εκδοχή του ίδιου πολιτικού χώρου. Και οι δύο έχουν λόγους να πιστεύουν ότι μπορούν να κερδίσουν.

Στην απέναντι όχθη, οι Δημοκρατικοί έχουν το δικό τους πρόβλημα. Δεν αναζητούν απλώς έναν υποψήφιο, αλλά μια νέα πολιτική ταυτότητα. Ο Τζον Όσοφ, ο νεαρός γερουσιαστής της Τζόρτζια, αποτελεί ένα από τα πρόσωπα που συγκεντρώνουν ενδιαφέρον. Έχει την ηλικία, το επικοινωνιακό προφίλ και τη δυνατότητα να εκφράσει μια γενιά Δημοκρατικών που θέλει να αφήσει πίσω της τις παλιές ηγεσίες. Είναι μια επιλογή που θα μπορούσε να προσφέρει ανανέωση χωρίς να οδηγήσει το κόμμα σε μια απότομη ιδεολογική στροφή.

Στον αντίποδα βρίσκεται η Αλεξάντρια Οκάσιο-Κορτέζ. Η βουλευτής της Νέας Υόρκης εκφράζει την πιο προοδευτική πτέρυγα των Δημοκρατικών. Έχει ισχυρή απήχηση στους νέους, μεγάλη επιρροή στα κοινωνικά δίκτυα και μια σαφή πολιτική ατζέντα για τις ανισότητες, την οικονομία και το κοινωνικό κράτος. Δεν είναι απλώς ένα αναγνωρίσιμο πρόσωπο. Είναι η εκπρόσωπος μιας διαφορετικής αντίληψης για το πού πρέπει να κινηθεί το Δημοκρατικό Κόμμα.

Βεβαίως, στη συζήτηση υπάρχουν και άλλα ονόματα, όπως ο Γκάβιν Νιούσομ, ο Πιτ Μπούτιτζιτζ και η Κάμαλα Χάρις. Κανείς δεν μπορεί να προεξοφλήσει από τώρα ποιος θα φτάσει μέχρι το τέλος.

Ένα πράγμα, πάντως, είναι βέβαιο: η Αμερική μπαίνει σταδιακά σε μια περίοδο πολιτικής διαδοχής. Και το μεγάλο ερώτημα δεν είναι μόνο ποιος θα κερδίσει τις εκλογές του 2028, αλλά ποια Αμερική θα εκπροσωπήσει.

Τη συντηρητική Αμερική που θέλει να συνεχίσει την πολιτική παρακαταθήκη του Τραμπ ή μια διαφορετική εκδοχή των Δημοκρατικών που θα επιχειρήσει να επαναφέρει το πολιτικό κέντρο βάρους της χώρας;

Το ντέρμπι Βανς – Ρούμπιο μόλις αρχίζει. Και απέναντι, οι Δημοκρατικοί ψάχνουν ακόμη τον άνθρωπο που θα τους δώσει την απάντηση.