Οι 200 ήρωες κομμουνιστές της Καισαριανής, η ιστορία και το πολιτικό χρέος
Η ιστορία έχει δύο παιδιά, τα γεγονότα και τις μαρτυρίες. Όπως η σφαγή των ελληνικών και αρμενικών πληθυσμών της Σμύρνης από τους Τούρκους δεν μπορεί ποτέ να χαρακτηριστεί «συνωστισμός», έτσι και η γενναιότητα των Ελλήνων κομμουνιστών, που ήρθαν πρόσωπο με πρόσωπο με την ναζιστική θηριωδία στην Καισαριανή το 1944, αξίζει να συγκριθεί με άλλες εικόνες της παγκόσμιας ιστορίας με ισχυρό συμβολισμό, όπως για παράδειγμα ο άγνωστος άντρας με το λευκό πουκάμισο στην πλατεία Τιενανμέν.
Η αντίσταση στην γερμανική κατοχή βρίθει ηρωικών πράξεων απλών γυναικών και ανδρών, που δεν θυσιάστηκαν επειδή ήταν κομμουνιστές ή δεξιοί, αλλά επειδή ήταν Έλληνες. Η δημοσιοποίηση των φωτογραφικών ντοκουμέντων από την εκτέλεση στην Καισαριανή επιβεβαίωσε μια από αυτές. Υπάρχουν κι άλλες αμέτρητες, τις οποίες δεν έχει καταγράψει ο φωτογραφικός φακός.
Είναι καλό να υπάρχουν τέτοια ντοκουμέντα και υποχρέωση της Πολιτείας είναι – αν όντως επιβεβαιωθεί ότι πρόκειται για γνήσιες φωτογραφίες – να τις εντάξει στο βαρύ βιβλίο της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας.
Ωστόσο, από τη μέρα που δημοσιοποιήθηκαν οι φωτογραφίες και ανακυκλώθηκαν σε όλα τα social media με κάθε τρόπο, ακόμη και με χρήση AI, καλλιεργήθηκε ένας υπέρτατος θαυμασμός για τους κομμουνιστές της Καισαριανής. Δικαίως προφανώς. Το ηθικό ανάστημά τους είναι πελώριο. Ωστόσο οι συγκρίσεις με τη σημερινή πολιτική πραγματικότητα είναι τουλάχιστον άστοχες.
Απλώς η σημερινή κατά βάση απολιτίκ κοινωνία είχε ανάγκη από κάτι να πιστέψει. Μια κοινωνία απογοητευμένη από το πολιτικό σύστημα στην πλειονότητά του, κάτι το οποίο καταγράφεται και στις δημοσκοπικές έρευνες, μπλέκεται με απρόσιτες και δυσανάλογες για το σήμερα έννοιες. Η ηρωική πράξη των κομμουνιστών της Καισαριανής θα πρέπει να αναλυθεί υπό το πρίσμα της εποχής και των συνθηκών της.
Όπως επίσης και κάθε πράξη αντίστασης κατά καιρούς. Είτε είναι οι Σουλιώτισσες, είτε είναι οι 300 του Λεωνίδα, είτε κάθε άλλη περίπτωση που ο άνθρωπος αντίκρυσε το θάνατο και αντί να γονατίσει, του γέλασε κατάματα για την πίστη σε ένα ιδανικό.
Η φευγαλέα, βιαστική και πολλές φορές επιπόλαιη προσέγγιση του σοσιαλμιντιακού πληκτρολογίου δεν σημαίνει πολλά πράγματα. Απλώς αποτυπώνει την ανάγκη πολλών ανθρώπων να πιστέψουν σε κάτι. Εναποθέτοντας τις ελπίδες τους σε ό,τι μπορεί να κάνει τη διαφορά σε μια εποχή που η επανάληψη έγινε κακή συνήθεια.
Η ελληνική ιστορία επομένως είναι γεμάτη ήρωες. Αν ανοίξουμε πέντε βιβλία αντί να σκρολάρουμε στα social θα τους βρούμε εύκολα...
Και κάτι τελευταίο.. Το να οικειοποιηθεί κανείς σε πολιτικό επίπεδο την οποιαδήποτε ηρωική πράξη είναι άστοχο. Συνεπώς το να τιμάμε τους ήρωές μας αποτελεί ασφαλώς υποχρέωση, αλλά συνιστά και ευθύνη. Επειδή η πλάνη παραμονεύει…