Ίμια, 30 χρόνια μετά - Ρέππας στο Newsbomb: Επιτυχία η αποκλιμάκωση παρά την άποψη των στρατιωτικών
Για την κρίση στα Ίμια, η οποία θα μπορούσε να οδηγήσει Ελλάδα και Τουρκία σε πόλεμο -όπως την έζησε ως υπουργός Τύπου και κυβερνητικός εκπρόσωπος- μίλησε στο Newsbomb.gr ο Δημήτρης Ρέππας, αποκαλύπτοντας πώς αντέδρασε ο τότε πρωθυπουργός Κώστας Σημίτης όταν ενημερώθηκε ότι Τούρκοι κομάντος έχουν αποβιβαστεί στη Δυτική Ίμια.
«Ο τρόπος με τον οποίο εκφράστηκε δεν ήταν ο κόσμιος τρόπος με τον οποίο γνωρίζει ο κόσμος τον Κώστα Σημίτη, που ήταν ένας ευγενέστατος και μειλίχιος άνθρωπος. Αυτή ήταν όμως μία αντίδραση με οργή, επειδή ακριβώς είχε και συναίσθηση της μεγάλης ευθύνης. Ο πρωθυπουργός της χώρας έπρεπε να χειριστεί μια κρίση, οποία μπορούσε να οδηγήσει σε πόλεμο» αποκαλύπτει ο Δημήτρης Ρέππας σε συνέντευξή του στο vidcast του Newsbomb «Στρατόσφαιρα» με τον Μάκη Πολλάτο.
Δείτε τη συνέντευξη του Δημήτρη Ρέππα στο Newsbomb και στον Μάκη Πολλάτο:
«Στο διάστημα αυτών των τεσσάρων ώρων (σσ από την στιγμή που έφτασε από την Τουρκία η πληροφορία για απόβαση Τούρκων καταδρομένων στη μικρή Ίμια μέχρι την επαλήθευση από την Αθήνα) η ελληνική κυβέρνηση μιλάει με τον ξένο παράγοντα, αγνοώντας αν αυτό ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα ή όχι. Έκανε, δηλαδή, συνεννοήσεις χωρίς να γνωρίζει ένα βασικό δεδομένο» επισημαίνει ο Δημήτρης Ρέππας και προσθέτει: «Γιατί δεν το επιβεβαίωναν οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας ότι, ναι, έχει συντελεστεί από την πλευρά της Τουρκίας αυτή η απόβαση στη Δυτική Ίμια».
Ο κυβερνητικός εκπρόσωπος στην πρώτη κυβέρνηση Σημίτη τον Ιανουάριο του 1996 εξηγεί ότι «η εντολή για την απονήωση του ελικοπτέρου που κατέπεσε στη θάλασσα δόθηκε από την ηγεσία της χώρας. Άλλωστε ήταν μία εισήγηση της στρατιωτικής ηγεσίας, την οποία η πολιτική ηγεσία δεν μπορούσε να μην την δεχθεί».
Ο Δημήτρης Ρέππας, υπουργός Τύπου τον Ιανουάριο του 1996 και παραλλήλως εξ απορρήτων συνεργάτης του Κώστα Σημίτη που είχε εκλεγεί πρωθυπουργός από την τότε Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ στις 18 Ιανουαρίου του 1996 αφήνει έναν βαρύ υπαινιγμό. Αναφέρεται στην προσάραξη του τουρκικού πλοίου «Φιγκέν Ακάτ» στα Ίμια το βράδυ της 25ης Δεκεμβρίου 1995 και αφηγείται: «Στις 22 (σσ, αναφέρεται στον Ιανουάριο του 1996) που αρχίζει αυτή η περίοδος της κρίσης, η δεύτερη φάση, ενώ έχει περάσει περίπου ένας μήνας, από τις 25-26 Δεκεμβρίου μέχρι 22 Ιανουαρίου, έχουμε την πρωτοβουλία κάποιων πολιτών με επικεφαλής τον δήμαρχο της Καλύμνου, πολιτικό φίλο του αείμνηστου τότε υπουργού Άμυνας Γεράσιμου Αρσένη, ο οποίος με τη συνοδεία κάποιων πολιτών ακόμη, του λιμενάρχη, του ιερέα, κάποιου δημοσιογράφου, ανεβαίνουνε στην Μεγάλη Ίμια και τοποθετούν την ελληνική σημαία».
«Εκείνη τη μέρα, έγινε θυμάμαι σύσκεψη υπό τον Σημίτη για το πώς εξελίσσονται τα πράγματα και όλοι έκπληκτοι πληροφορηθήκαμε αυτή την πρωτοβουλία κάποιων πολιτών που αναρμοδίως κι ως μη όφειλαν, έκαναν μία κίνηση η οποία δεν προσέφερε τίποτα, μα απολύτως τίποτα, όσο πατριωτικά και ήταν τα κίνητρα και τα αισθήματά τους. Αντίθετα, θα 'λεγα ότι υπονόμευσε την ελληνική εξωτερική πολιτική σε μία περίοδο που αυτό το οποίο έπρεπε να επιδιώξουμε είναι η ανασυγκρότηση της χώρας με τη νέα ηγεσία που είχαμε πλέον και η αντιμετώπιση των θεμάτων της εξωτερικής πολιτικής με ένα οργανωμένο και συστηματικό τρόπο και όχι ατάκτως με πρωτοβουλίες» υπογραμμίζει ο Δημήτρης Ρέππας στο Newsbomb.
Για τους ψιθύρους σχετικά με τα πρόσωπα που μπορεί να σχεδίασαν μέρος της «χορογραφίας» επιδιώκοντας πολιτικά οφέλη -σε ευθυγράμμιση με το πολιτικό κλίμα της εποχής- εν όψει των αποφάσεων για εκλογή νέου προέδρου στο ΠΑΣΟΚ, αφού πλέον ο Κώστας Σημίτης είχε αναδειχθεί πρωθυπουργός, ο Δημήτρης Ρέππας απαντά: «Δεν θεωρώ ότι είχε λόγο ο Γεράσιμος Αρσένης να ενθαρρύνει μια τέτοια κίνηση παρά το ότι μπορεί να κάνουν κάποιες σκέψεις ότι οι άνθρωποι που πήραν αυτή την πρωτοβουλία μπορεί να ήθελαν να δοκιμάσουν τα αντανακλαστικά της κυβέρνησης, ένα είδος τεστ πολιτικής αντίδρασης και πατριωτισμού. Αλλά νομίζω ότι αυτό το οποίο δεν προέβλεψαν, και για αυτό ακριβώς πρέπει να αποφεύγονται τέτοιες άτακτες ενέργειες, είναι η διάσταση που θα έπαιρνε το θέμα».
Κατά την άποψη που διατυπώνει ο Δημήτρης Ρέππας στη συνέντευξή του στο Newsbomb, «παραταύτα η Τουρκία μας έπιασε και πάλι, μπορώ να πω, σχετικά ανέτοιμους γιατί η στρατιωτική ηγεσία, παρά τις εντολές που είχε, δεν μπορέσε να αποτρέψει αυτό το οποίο τελικά πέτυχαν να κάνουν οι Τούρκοι».
«Οι στρατιωτικοί και ειδικώς ο Χρήστος Λυμπέρης είχε την αντίληψη του στρατηγικού πρώτου πλήγματος. Δηλαδή, εμείς να χτυπήσουμε πρώτοι, παρά το ότι αποδεχόταν ότι θα έχουμε απώλειες, θα μπορούσαμε να διαχειριστούμε έτσι την κρίση. Αυτό όμως σήμαινε κλιμάκωση. Την ώρα που η πολιτική ηγεσία έχει δώσει εντολές για αποκλιμάκωση» συνεχίζει ο Δημήτρης Ρέππας και κωδικοποιεί: «Πρέπει να πω ότι οι διαφορετικές στρατηγικές ήταν σαφείς, εμείς δηλαδή θέλαμε αποκλιμάκωση και οι πολιτικές επιλογές τότε δεν ήταν να πάμε σε πόλεμο. Ασφαλώς δεν ήταν να πάμε σε πόλεμο αλλά να πέσουν οι τόνοι και να υπάρχει μία διαχείριση τέτοια η οποία θα έδινε στην Ελλάδα το πλεονέκτημα να έχει χρόνο να χαράξει, να σχεδιάσει και να χαράξει μία πολιτική, που θα ήταν ωφέλιμη και αποτελεσματική για τα συμφέροντά της. Ο στρατός, προφανώς, είχε άλλα προτάγματα».
«Προκλήθηκε ένα θέμα απ' το τίποτα. Απ' το πουθενά. Και νομίζω ότι η ψύχραιμη αντίδραση ήταν αυτή η οποία απεσόβησε τα χειρότερα εκείνη τη στιγμή».
«Ήταν πιο έτοιμοι. Είχαν σχεδιάσει και επαγίδευσαν την Ελλάδα σε μία κρίση, την οποία μπορούσε να καθοδηγήσουν ώστε τα πράγματα να έρθουν εκεί που ήθελαν οι Τούρκοι» σημειώνει ο κυβερνητικός εκπρόσωπος στην κυβέρνηση Σημίτη κατά τη διάρκεια της κρίσης των Ιμίων και επισημαίνει: «Η σειρά των πραγμάτων δείχνει, είναι ιστορική αλήθεια αυτό, ότι τις πρώτες κινήσεις τις έκαναν οι Έλληνες. Από την ελληνική πλευρά είχαμε τις πρώτες κινήσεις. Η Τουρκία αντέδρασε στις ελληνικές κινήσεις. Θα μου πείτε, είναι δικαίωμα μιας χώρας να υψώσει τη σημαία της στην επικρατεία της, ασφαλώς. Δεν το συζητούμε αυτό. Άλλο αυτό όμως που γίνεται με έναν τρόπο συστηματικό, με έναν τρόπο επίσημο από το κράτος το ελληνικό, κι άλλο να αναλαμβάνονται πρωτοβουλίες από πολίτες, οποίοι δεν γνωρίζουν πολλά δεδομένα και επιχειρούν με αυτόν τρόπο να επιβάλλουν αυτό που θεωρούν πατριωτικό καθήκον τους, το οποίο πολλές φορές μπορεί να αποβεί ολέθριο» λέει ο Δημήτρης Ρέππας.
«Εμείς είχαμε την εξής επιτυχία. Αντίθετα με την αντίληψη των στρατιωτικών που ήθελαν ίσως κλιμάκωση, πόλεμο δηλαδή, επαναλαμβάνω αποδεχόμενοι ότι θα είχαμε απώλειες, μεταξύ των άλλων, η πολιτική θέση ήταν αποκλιμάκωση. Για πολλούς λόγους. Δεν θέλαμε πόλεμο. Αλλά δεν θέλαμε να οδηγηθούμε και σε διάλογο. Γιατί μέχρι τότε η Ελλάδα, και τώρα επίσης έχει αυτή τη θέση, λέει ότι όποιο πρόβλημα υπάρχει μπορεί να το αντιμετωπίσουμε με βάση το διεθνές δίκαιο» υποστηρίζει ο κ. Ρέππας, υπουργός Τύπου κατά τη διάρκεια της κρίσης στα Ίμια.
Στο ερώτημα «τι θα άλλαζε από τους χειρισμούς που έγιναν εκείνη την ημέρα», ο Δημήτρης Ρέππας απαντά: «Θα ήθελα να είμαστε πιο συγκρατημένοι, πιο ψύχραιμοι και βεβαίως δεν θέλω να υπάρχει αυτή η πρωτοβουλία των πολιτών που προκάλεσε ένα θέμα από το πουθενά. Γιατί σας είπα, το επεισόδιο του «Φιγκέν Ακάτ», ολοκληρώθηκε με την ανταλλαγή ρηματικών διακοινώσεων. Πέρασε ένας μήνας. Και πάλι με κινήσεις από την ελληνική πλευρά και την ύψωση της ελληνικής σημαίας, ακολούθησαν όσα ακολούθησαν. Και θα ήθελα επίσης να ήταν πιο σαφής η απάντηση που θα έδινε τότε η στρατιωτική ηγεσία. Ότι ναι υπάρχει φύλαξη στα Ίμια και πράγματι ήταν αδύνατο κάποιοι να αποβιβαστούν στην Ίμια, η οποία φυλασσόταν από τις ελληνικές ένοπλες δυνάμεις. Ή αργότερα, στο έσχατο σημείο, όταν έρχεται η πληροφορία από επίσημα χείλη της τουρκικής ηγεσίας ότι έγινε επιχείρηση στην Μικρή Ίμια, να έχω αμέσως εκείνη την ώρα την επιβεβαιώση ότι δυστυχώς δεν μπορέσαμε να την περιφρουρήσουμε και έχουμε πράγματι αυτή την αποβάση τουρκικών κομάντος στην Μικρή Ίμια. Ούτε το ένα έγινε, ούτε το άλλο. Αυτά ήταν τα δύο κλειδιά τα οποία αν ήταν διαφορετικά τα πράγματα ίσως θα είχαμε κερδίσει χρόνο και θα είχε λήξει όλη αυτή η κρίση πολύ πιο γρήγορα».