Επιστήμονες ανακάλυψαν αράχνη που φτιάχνει ιστούς 24 μέτρων με «αλεξίσφαιρο» μετάξι
Στα βάθη της Μαδαγασκάρης, μια αράχνη όχι μεγαλύτερη από 2,5 εκατοστά, ανατρέπει όλα όσα γνώριζαν οι επιστήμονες για τα φυσικά υλικά, καθώς χρησιμοποιεί μετάξι τόσο ανθεκτικό που συναγωνίζεται τα αλεξίσφαιρα υλικά.
Η αράχνη Darwin’s bark spider υφαίνει μετάξι πιο ανθεκτικό από το Kevlar, μια πολύ ισχυρή συνθετική ίνα, θέτοντας ένα νέο πρότυπο για τη βιολογική αντοχή.
Σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό The Journal of Arachnology, η αράχνη κατασκευάζει τεράστιους ιστούς σε ποτάμια και ρέματα, κρεμώντας τους σε νήματα μήκους άνω των 24 μέτρων. Το μετάξι της δεν συγκρατεί απλώς, αλλά απορροφά ενέργεια πιο αποτελεσματικά από οποιοδήποτε άλλο γνωστό φυσικό ή συνθετικό υλικό.
Ανακαλυφθείσα από τον ζωολόγο Igni Agnarsson και τον βιολόγο Matjaž Kuntner το 2008, η είδος (Caerostris darwini) έχει γίνει μια περίπτωση μελέτης στη βιολογική καινοτομία.
Η αράχνη Darwin's bark κατασκευάζει ιστούς που μπορούν να εκτείνονται σε πάνω από 30 τετραγωνικά πόδια, αιωρούμενοι στον αέρα πάνω από ποτάμια.
Όπως αναφέρεται στο περιοδικό κανένα άλλο οκτάποδο δεν είναι γνωστό ότι κατασκευάζει συστηματικά σε τέτοιες τοποθεσίες, αρκετά μέτρα πάνω από το νερό, αγκιστρωμένο σε δέντρα στις αντίθετες όχθες.
Αυτή η θέση σημαίνει ότι οι ιστοί πρέπει να αντέχουν στον άνεμο, την ένταση και τις προσπάθειες των θηραμάτων.
Ο Igni Agnarsson και ο Matjaž Kuntner σημείωσαν ότι οι αράχνες πιθανώς εκτοξεύουν νήματα πάνω από το νερό, τα οποία πιάνονται σε κλαδιά για να σχηματίσουν τη βάση του ιστού. Μόλις αγκιστρωθούν, υφαίνουν το υπόλοιπο της δομής.
Ενώ ορισμένες άλλες αράχνες που υφαίνουν ιστούς χτίζουν κοντά στο νερό, καμία δεν έχει καταγραφεί να δημιουργεί τόσο εκτεταμένους ιστούς στον αέρα. Οι απαιτήσεις αυτού του οικοτόπου πιθανώς οδήγησαν στην εξέλιξη του εξαιρετικού μεταξιού τους, κατασκευασμένου για να αντέχει όχι μόνο στη δύναμη αλλά και στο χρόνο.
Η πραγματική έκπληξη ήρθε όταν οι ερευνητές δοκίμασαν το μετάξι. Η ομάδα διαπίστωσε ότι μπορούσε να απορροφήσει τεράστια κινητική ενέργεια πριν σπάσει, ξεπερνώντας ακόμη και το Kevlar, το υλικό που χρησιμοποιείται στα αλεξίσφαιρα γιλέκα. Το μετάξι περιγράφηκε ως «10 φορές καλύτερο από το Kevlar», όχι μόνο σε αντοχή, αλλά και σε σκληρότητα.
Η ελαστικότητα παίζει κεντρικό ρόλο. Το μετάξι τεντώνεται δύο φορές περισσότερο από αυτό άλλων αραχνών που υφαίνουν ιστούς πριν σπάσει. Αυτό επιτρέπει στον ιστό να παραμείνει άθικτος καθώς το θήραμα παλεύει, αποθηκεύοντας και διαχέοντας ενέργεια χωρίς να σπάει.
Η μοριακή δομή που είναι υπεύθυνη για αυτές τις αξιοσημείωτες ιδιότητες παραμένει άγνωστη, αν και οι δύο ειδικοί υποδηλώνουν ότι μελλοντικές έρευνες μπορεί να αποκαλύψουν τι κάνει αυτό το μετάξι τόσο εξαιρετικά αποτελεσματικό.
Είναι ενδιαφέρον ότι, αν και δεν παρατηρήθηκαν μεγάλα θηράματα όπως πουλιά ή νυχτερίδες στους ιστούς, οι ερευνητές δεν απέκλεισαν αυτή την πιθανότητα. Οι ιστοί είναι αρκετά ισχυροί και αρκετά μεγάλοι για να συγκρατήσουν μικρά σπονδυλωτά.