Βίντεο: Η Ευρώπη καίγεται – Το εφιαλτικό τρίμηνο του καύσωνα μέσα από εντυπωσιακό timelapse της NASA

Η Δυτική Ευρώπη πήρε την πρώτη… γεύση ενός ασυνήθιστου καλοκαιριού ήδη από τον Μάιο του 2026, όταν ένας θόλος υψηλών πιέσεων έφερε ακραίες θερμοκρασίες και κατέρριψε ρεκόρ σε αρκετές χώρες. Όσο εντυπωσιακό κι αν ήταν εκείνο το πρώτο κύμα καύσωνα, αποδείχθηκε τελικά μόνο η αρχή, όπως φαίνεται σε δεδομένα του NASA Earth Observatory.

Στα μέσα Αυγούστου, οι Ευρωπαίοι βίωναν ήδη το πέμπτο «κύμα» καύσωνα της σεζόν. Το τελευταίο «εκτόξευσε» τον υδράργυρο πάνω από τους 40℃ σε μία μεγάλη έκταση της Ευρώπης. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι ακραίες θερμοκρασίες επέμεναν για ημέρες, ακόμη και εβδομάδες, χωρίς ουσιαστική υποχώρηση τη νύχτα.

Για μία περιοχή που είναι συνηθισμένη σε σχετικά ήπια καλοκαίρια, η ζέστη ανέτρεψε την καθημερινότητα. Αυξήθηκαν οι νοσηλείες και οι θάνατοι που συνδέονται με το ακραίο φαινόμενο. Αυτοκινητόδρομοι και σιδηροδρομικές γραμμές υπέστησαν καταστροφές, προκαλώντας διακοπές στην κυκλοφορία και προβλήματα στα δρομολόγια. Μεγάλες και φονικές πυρκαγιές εξαπλώθηκαν σε περιοχές όπου τέτοια φαινόμενα ήταν μέχρι πρότινος σπάνια.

Παράλληλα, η ακραία ζέστη επιδείνωσε τη σοβαρή ξηρασία που πλήττει την περιοχή εδώ και μήνες. Η στάθμη των ποταμών υποχώρησε σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, προκαλώντας προβλήματα στην ύδρευση και την ηλεκτροδότηση, στις μεταφορές και στη γεωργία.

Η ανάλυση της NASA αποτυπώνει την εξέλιξη των ημερήσιων μέγιστων θερμοκρασιών του επιφανειακού αέρα στη Δυτική Ευρώπη από την 1^η Μαΐου έως τη 19^η Αυγούστου 2026. Η απεικόνιση δημιουργήθηκε με συνδυασμό δορυφορικών παρατηρήσεων και θερμοκρασιακών προβλέψεων από μια εκδοχή του παγκόσμιου μοντέλου GEOS της NASA (Goddard Earth Observing System), το οποίο χρησιμοποιεί μαθηματικές εξισώσεις για την αναπαράσταση των φυσικών διεργασιών στην ατμόσφαιρα. Οι πιο σκούρες κόκκινες περιοχές αντιστοιχούν σε θερμοκρασίες 40℃ και άνω.

Τα ρεκόρ θερμοκρασίας καταρρίπτονταν με καταιγιστικό ρυθμό και συχνά με μεγάλη διαφορά. Το θερμόμετρο στο Λονδίνο έφτασε τους 35,1℃ στις 26 Μαΐου, καταρρίπτοντας το προηγούμενο ρεκόρ Μαΐου κατά 2,3℃. Τον Ιούνιο, το Μπορντό της Γαλλίας κατέρριψε το ρεκόρ μέγιστης θερμοκρασίας επί τρεις συνεχόμενες ημέρες, φτάνοντας τους 42,5℃ στις 24 Ιουνίου. Η Σλοβακία, από την πλευρά της, κατέγραψε τον Αύγουστο νέα εθνικά ρεκόρ τόσο στις μέγιστες ημερήσιες, όσο και τις νυχτερινές θερμοκρασίες.

Οι συνδυασμένες θερμοκρασίες Ιουνίου και Ιουλίου στη Δυτική Ευρώπη ήταν οι υψηλότερες που έχουν καταγραφεί, σύμφωνα με την ευρωπαϊκή υπηρεσία Copernicus για την κλιματική αλλαγή.

Στην Ευρώπη, οι ακραίες θερμοκρασίες ήρθαν να προστεθούν σε μία σειρά από σοβαρά ζητήματα: Περιορισμένη πρόσβαση σε κλιματισμό, υψηλές νυχτερινές θερμοκρασίες και έλλειψη χώρων πρασίνου σε ορισμένες πόλεις. Οι συνθήκες δεν προκάλεσαν μόνο έντονη δυσφορία, αλλά και περιστατικά θερμικής εξάντλησης και θερμοπληξίας.

Προκαταρκτικές εκτιμήσεις δείχνουν ότι η ζέστη ενδέχεται να συνδέεται με περίπου 10.000 επιπλέον θανάτους, μεταξύ των οποίων χιλιάδες στο Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γαλλία, τη Γερμανία και το Βέλγιο.

Κλιματισμό διαθέτει μόλις το 23% των νοικοκυριών στην Ευρώπη, έναντι 90% στις Ηνωμένες Πολιτείες, βάσει στοιχείων του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας. Αυτή η διαφορά συνδέεται με τα πολύ υψηλότερα ποσοστά θανάτων που έχουν καταγραφεί σε ευρωπαϊκές πόλεις κατά τη διάρκεια καυσώνων σε σύγκριση με αντίστοιχες αμερικανικές πόλεις.

Ανάλυση του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας χαρακτηρίζει το θερμικό στρες ως «την κυριότερη αιτία θανάτων που συνδέονται με καιρικά φαινόμενα παγκοσμίως». Η υπερβολική ζέστη μπορεί να επιδεινώσει υποκείμενα προβλήματα υγείας, μεταξύ άλλων καρδιαγγειακά νοσήματα, διαβήτη, προβλήματα ψυχικής υγείας και άσθμα.

Περίπου 489.000 άνθρωποι πεθαίνουν κάθε χρόνο από αιτίες που σχετίζονται με τη ζέστη, με το 45% των θανάτων να καταγράφεται στην Ασία και το 36% στην Ευρώπη, όπως εκτιμούν ειδικοί.

Διαβάστε επίσης