Κραν Μοντανά: Οι γονείς της «κοπέλας με το κράνος» σπάνε τη σιωπή τους
Η 24χρονη Cyane Panine.
Έπειτα από εβδομάδες σιωπής, οι γονείς της 24χρονης σερβιτόρας του μοιραίου μπαρ «Constellation» του Κραν Μοντανά, που καταγράφηκε σε φωτογραφία να κρατά μπουκάλια σαμπάνιας με αναμμένα βεγγαλικά, τα οποία φέρονται να ξεκίνησαν την πολύνεκρη πυρκαγιά, έκαναν τις πρώτες τους δηλώσεις σε συνέντευξη στην Daily Mail.
Στις σκοτεινές μέρες που έχουν περάσει από τότε που η Cyane Panine σκοτώθηκε στη φρικτή πυρκαγιά που κατέστρεψε ένα ελβετικό μπαρ την παραμονή της Πρωτοχρονιάς, οι γονείς της, Jerome και Astrid, κρατούν σφιχτά μία φωτογραφία της, προσπαθώντας απεγνωσμένα να ξεχάσουν άλλες εικόνες που προέκυψαν από εκείνη την τρομερή νύχτα, δηλώνοντας ότι η πιο αβάσταχτη από όλες είναι αυτή που έγινε πρωτοσέλιδο σε όλο τον πλανήτη.
Εκείνη η φωτογραφία δείχνει την 24χρονη Cyane, σερβιτόρα στο Le Constellation στο Κραν Μοντανά, να φοράει κράνος και να κάθεται στους ώμους ενός συναδέλφου της, κρατώντας μπουκάλια σαμπάνιας με αναμμένα βεγγαλικά, τα οποία, όπως πιστεύεται, έβαλαν φωτιά στον ηχομονωτικό αφρό στην οροφή του μπαρ.
Δεν έχει σημασία ότι η νεαρή Γαλλίδα απλώς ακολουθούσε τις εντολές ενός από τους ιδιοκτήτες του μπαρ να «ζωντανέψει την ατμόσφαιρα».
Η υπόνοια ότι η «La Fille au Casque» – «το κορίτσι με το κράνος» – ήταν κατά κάποιον τρόπο υπεύθυνη για την πυρκαγιά που σκότωσε 40 άτομα και άφησε περισσότερα από 100 με σοβαρά εγκαύματα, επιδεινώνει την ατέλειωτη θλίψη της οικογένειας.
Οι γονείς, μιλώντας από το σπίτι τους στη νότια Γαλλία, ελπίζουν να «ανακτήσουν» την εικόνα της κόρης της ως μια κοπέλα που «λάμπει και γοητεύει» και όχι ως το πρόσωπο μιας καταστροφής για την οποία οι ιδιοκτήτες του μπαρ βρίσκονται υπό ποινική έρευνα.
Θυμούνται την Cyane ως μια χαρούμενη, έξυπνη, εργατική νεαρή γυναίκα που, ως κορίτσι, λάτρευε την ιππασία, το παιχνίδι με τα σκυλιά της και που έκανε εύκολα φίλους κατά τη διάρκεια των συχνών ταξιδιών της οικογένειας στο εξωτερικό.
«Εμπιστεύεται τους ανθρώπους. Πλήρωσε για αυτό με τη ζωή της»
Σε ηλικία εννέα ετών μετακόμισε στην Αυστραλία με τους γονείς της και την μεγαλύτερη αδελφή της Eoline για έξι μήνες. Στα 11 της, συνόδευσε την οικογένειά της σε μια εξαιρετική περιπέτεια ιστιοπλοΐας γύρω από τον κόσμο, με την υποστήριξη της Unesco, για την προώθηση της εξοικονόμησης νερού.
«Η Cyane ήταν αυθόρμητη, λαμπερή και γεμάτη καρδιά», λέει η συντετριμμένη μητέρα της, μια 64χρονη φωτογράφος. «Διαθέτει μια ομορφιά που ξεπερνάει το φυσικό. Την ενσαρκώνει. Εμπιστεύεται τους ανθρώπους χωρίς την παραμικρή υποψία. Πλήρωσε για αυτό με τη ζωή της».
Ο 59χρονος πατέρας της, υδρολόγος και ειδικός στη διατήρηση των υδάτινων πόρων, την περιγράφει ως «μια τόσο ζωτική παρουσία».
Λέει: «Δεν μπορώ να δεχτώ ότι η κόρη μου θα μείνει στη μνήμη μόνο ως το κορίτσι με το κράνος και τις φωτοβολίδες στα χέρια».
Εκτός από το να αποτίουν φόρο τιμής στο παιδί τους, που γεννήθηκε το 2001 και ονομάστηκε Cyane λόγω του χρώματος των ματιών της και των καταγάλανων νερών της Μεσογείου, όπου η οικογένεια πέρασε τόσες ευτυχισμένες μέρες, το ζευγάρι είναι γεμάτο περιφρόνηση για τους Γάλλους ιδιοκτήτες του Le Constellation – τον Jacques και την Jessica Moretti – και για αυτό που θεωρούν προσπάθειες εκμετάλλευσης της κόρης τους.
Μετά την καταστροφή, ο 49χρονος Moretti, καταδικασμένος μαστροπός και απατεώνας που έχει εκτίσει ποινή φυλάκισης και πριν από μια δεκαετία καταδικάστηκε για παράνομη απασχόληση προσωπικού, παρομοίασε την Cyane με «θετή κόρη», ενώ η 40χρονη σύζυγός του Jessica, πρώην ηθοποιός και μοντέλο, την περιέγραψε ως «μικρή αδελφή», αναφέρει η Daily Mail.
Και οι δύο έχουν επιμείνει ότι πενθούν τον θάνατό της, ενώ αντιμετωπίζουν κατηγορίες για ανθρωποκτονία εξ αμελείας, σωματική βλάβη και εμπρησμό, όλες λόγω αμέλειας.
Λόγω του ποινικού του μητρώου, ο Moretti έχει προφυλακιστεί, ενώ η σύζυγός του έχει υποχρεωθεί να φοράει ηλεκτρονικό βραχιόλι παρακολούθησης, καθώς η έρευνα συνεχίζεται.
Της είπαν να φορέσει κράνος
Αν κριθούν ένοχοι για ανθρωποκτονία, αντιμετωπίζουν ποινή φυλάκισης έως και 20 ετών. Δεδομένου ότι η Cyane είχε αναφέρει στην οικογένειά της ότι την ανάγκαζαν να εργάζεται πολλές ώρες χωρίς διαλείμματα και είχε εκφράσει την σωματική και ψυχική της εξάντληση, τέτοιες δηλώσεις είναι δύσκολο να γίνουν αποδεκτές από τους γονείς της.
Σύμφωνα με την δικηγόρο της οικογένειας, Sophie Haenni, η Cyane δεν είχε στενές σχέσεις με τους Moretti. Τα μηνύματα κειμένου αποκαλύπτουν ότι τους απευθυνόταν χρησιμοποιώντας το επίσημο «vous» («εσείς») αντί για το «tu» («εσύ»).
Η Cyane, λέει η δικηγόρος, δεν είχε καν σύμβαση εργασίας και, αφού πέρασε αρκετές χειμερινές σεζόν σκι στο Κραν Μοντανά, είχε προηγουμένως επικοινωνήσει με την «υπηρεσία προστασίας των εργαζομένων» σχετικά με τις συνθήκες εργασίας της με τους Moretti.
Άνθρωποι αφήνουν κεριά και λουλούδια κοντά στο μπαρ Le Constellation, όπου μια καταστροφική πυρκαγιά προκάλεσε θανάτους και τραυματισμούς κατά τη διάρκεια των εορτασμών της Πρωτοχρονιάς στο Crans-Montana, στις Ελβετικές Άλπεις, Ελβετία, Πέμπτη, 1 Ιανουαρίου 2026
AP/ Antonio CalanniΙσχυρίζεται επίσης ότι η Cyane δεν είχε λάβει καμία εκπαίδευση σε θέματα ασφάλειας στην εργασία και δεν είχε ιδέα ότι ο ηχομονωτικός αφρός στην οροφή – τον οποίο ο ίδιος ο Jacques Moretti είχε τοποθετήσει κατά τη διάρκεια ανακαινίσεων πριν από μια δεκαετία – ήταν εξαιρετικά εύφλεκτος.
Της είπαν να φορέσει το κράνος, ένα gadget που παρέχεται στα μπαρ από τον παραγωγό σαμπάνιας Dom Perignon, το οποίο θα την εμπόδιζε να δει τα καταστροφικά γεγονότα που εκτυλίσσονταν γύρω της.
«Χωρίς αμφιβολία θύμα»
«Η Cyane είναι χωρίς αμφιβολία θύμα», δήλωσε η κυρία Haenni την περασμένη εβδομάδα. Εκπροσωπεί την οικογένεια σε μια ποινική έρευνα που διεξάγεται στην ελβετική πόλη Sion, εν μέσω ισχυρισμών ότι η έξοδος κινδύνου στο υπόγειο ήταν κλειδωμένη τη νύχτα της πυρκαγιάς και ότι οι ανακαινίσεις πραγματοποιήθηκαν χωρίς τις σωστές άδειες.
Έχει ήδη αποκαλυφθεί ότι από το 2019 δεν είχαν πραγματοποιηθεί επιθεωρήσεις πυρασφάλειας στο μπαρ, παρά το γεγονός ότι η νομοθεσία απαιτεί ετήσιους ελέγχους.
Η 24χρονη εργαζόταν στο ισόγειο όταν της δόθηκε εντολή να κατέβει στο υπόγειο μπαρ με σαμπάνιες.
ΧΠάνω απ' όλα, ο Jerome και η Astrid δυσκολεύονται να καταλάβουν πώς η χαρούμενη και ανέμελη κόρη τους, που μεγάλωσε με τόση αγάπη και φροντίδα, μπόρεσε να πεθάνει σε τόσο φρικτές συνθήκες. Δεν έπρεπε καν να βρίσκεται στο Le Constellation εκείνο το βράδυ.
Δεν εργαζόταν στο υπόγειο μπαρ
Η Cyane, που ταξίδεψε στο Κραν Μοντανά στα τέλη Νοεμβρίου, άρχισε να εργάζεται το πρωί της παραμονής της Πρωτοχρονιάς σε μια άλλη επιχείρηση των Moretti, ένα γκουρμέ εστιατόριο με μπιφτέκια που ονομάζεται Le Senso, πριν σταλεί στο «Le Constel», το εξαιρετικά δημοφιλές σκι μπαρ του ζευγαριού, γνωστό στους νέους πλούσιους πελάτες του.
Σχεδόν όλο το βράδυ βρισκόταν στο ισόγειο, καλωσορίζοντας τους επισκέπτες και οδηγώντας τους στα τραπέζια, για τα οποία οι πελάτες έπρεπε να συμφωνήσουν σε μια ελάχιστη δαπάνη περίπου 1.000 ευρώ.
Πολλοί στάλθηκαν στο υπόγειο του μπαρ, το οποίο ο Jacques Moretti ανακαίνισε το 2015, μετατρέποντας ένα απλό καφέ σε μπαρ και ντισκοτέκ. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου, φέρεται να έχει στενέψει τη σκάλα του υπογείου από τρία μέτρα σε μόλις ένα.
Ήταν η Jessica Moretti που, λίγο μετά τη 1 π.μ. της 1ης Ιανουαρίου, ζήτησε από την Cyane να κατέβει στο υπόγειο για να βοηθήσει τους συναδέλφους της με μια παραγγελία για μεγάλο αριθμό μπουκαλιών σαμπάνιας για τα τραπέζια.
Σύμφωνα με την κατάθεσή της στους ερευνητές την περασμένη εβδομάδα, η κ. Μορέτι ενθάρρυνε την Cyane να «ζωντανέψει την ατμόσφαιρα» φορώντας το κράνος. Άλλοι υπάλληλοι φόρεσαν μάσκες του Guy Fawkes και έβαλαν βεγγαλικά στα μπουκάλια σαμπάνιας. Αυτή η θεατρική παράσταση ήταν ένα συνηθισμένο χαρακτηριστικό του μπαρ.
Πλάνα που τραβήχτηκαν με κινητά τηλέφωνα στα τελευταία δευτερόλεπτα δείχνουν την Moretti στο πίσω μέρος ενός πλήθους από ενθουσιασμένους θαμώνες που είχαν μαζευτεί γύρω από τη Cyane, καθώς αυτή κρατιέται ψηλά από τον 27χρονο μπάρμαν Matthieu Aubrun, ο οποίος φοράει μία από τις μάσκες του Guy Fawkes. Η Moretti τραβούσε βίντεο όταν οι πρώτες φλόγες τύλιξαν στην οροφή πάνω από τη Cyane.
Δεν άκουσαν ότι ξέσπασε φωτιά λόγω της μουσικής
Σύμφωνα με μια γυναίκα που ονομάζεται Louise, η μόνη υπάλληλος που διέφυγε χωρίς τραυματισμούς: «Ήμασταν επτά ή οκτώ άτομα σε εκείνη τη σειρά που κουβαλούσαμε μπουκάλια. Η Cyane ήταν μπροστά, καθισμένη στους ώμους του Matthieu, όπως είχε κάνει και πριν. Όλοι φορούσαν κοστούμια».
Η Cyane, τυφλωμένη από το κράνος που φοράει, φαίνεται να μην έχει ακόμα συνειδητοποιήσει τι συμβαίνει πάνω από το κεφάλι της.
Καθώς οι φλόγες εξαπλώνονταν στο μονωτικό υλικό, ομάδες νέων συνέχιζαν να τραγουδούν ένα τραγούδι του γαλλικού ράπερ Lacrim. Δύο έφηβοι προσπάθησαν να σβήσουν τις φλόγες με ρούχα πριν εγκαταλείψουν το μπαρ. Η ώρα ήταν 1:26 π.μ.
Σύμφωνα με τη Louise: «Χάσαμε μεταξύ 30 και 35 δευτερόλεπτα. Με τη μουσική να παίζει, οι άνθρωποι δεν φώναζαν «φωτιά!». Είχαμε γυρίσει την πλάτη μας και δεν μπορούσαμε να το δούμε».
Η Louise διέφυγε από την κύρια σκάλα. Ο μπάρμαν Matthieu υπέστη σοβαρά εγκαύματα, μεταφέρθηκε στο νοσοκομείο και τέθηκε σε τεχνητό κώμα.
Τα κρίσιμα δευτερόλεπτα που μεσολαβούν μεταξύ της έναρξης μιας καταστροφής και της στιγμής που οι άνθρωποι συνειδητοποιούν την επείγουσα ανάγκη να βγουν έξω είναι γνωστά στους ειδικούς ως «χρόνος προ-εκκένωσης». Στο Le Constellation, αυτό το σύντομο χρονικό διάστημα ήταν ιδιαίτερα κρίσιμο.
Ο καπνός και η θερμότητα εξαπλώθηκαν σε όλο το υπόγειο και ολόκληρος ο χώρος τυλίχθηκε στις φλόγες.
Μέχρι τότε, η Jessica Moretti είχε ήδη φύγει από το μπαρ. Σύμφωνα με τις καταθέσεις των δικηγόρων των οικογενειών των θυμάτων, η ίδια δήλωσε στους ερευνητές ότι φώναξε «όλοι έξω» και φαίνεται να ήταν από τους πρώτους που έφυγαν, πριν καλέσει την πυροσβεστική και τον σύζυγό της, ο οποίος της είπε να οδηγήσει μόνη της μέχρι το σπίτι.
Λέγεται ότι καταγράφηκε από τις κάμερες CCTV να μεταφέρει το ταμείο με τα έσοδα της βραδιάς.
Πολλοί από αυτούς που έμειναν πίσω προσπάθησαν να βγουν από το υπόγειο χρησιμοποιώντας τη στενή σκάλα την ίδια στιγμή, με πολλούς να μην προλαβαίνουν να φύγουν από το σημείο.
Παγιδεύτηκαν στη σκάλα
Μια πηγή από την έρευνα για το περιστατικό εκτιμά ότι περίπου το 85% των νεκρών παγιδεύτηκαν στη μικρή σκάλα που είχε εγκαταστήσει ο Moretti δέκα χρόνια νωρίτερα και η οποία κατέρρευσε στο υπόγειο.
Ως μέλος του προσωπικού, η Cyane θα γνώριζε ότι υπήρχε μια δεύτερη πόρτα που θα μπορούσε να χρησιμεύσει ως οδός διαφυγής. Αυτή και αρκετοί άλλοι προσπάθησαν να διαφύγουν από εκεί, χωρίς να γνωρίζουν ότι ήταν κλειδωμένη.
Οι Moretti επιμένουν ότι ήταν «πόρτα υπηρεσίας» και όχι έξοδος κινδύνου.
Οι γονείς της Cyane, βασανισμένοι από τις σκέψεις για τις τελευταίες στιγμές της παγιδευμένης κόρης τους, ισχυρίζονται από τότε ότι ήταν κλειδωμένη για να εμποδίσει τους έφηβους που πήγαιναν στο πάρτι να προσπαθήσουν να μπουν κρυφά χωρίς να πληρώσουν την εξωφρενική τιμή για το τραπέζι. Σύμφωνα με τον Jerome: «Αν η πόρτα ήταν ανοιχτή, ίσως να μην υπήρχαν θάνατοι».
Ο ίδιος ο Moretti ισχυρίζεται ότι ήταν αυτός που έσπασε την πόρτα, η οποία ήταν «κλειδωμένη από μέσα». Ισχυρίζεται ότι βρήκε τη Cyane να ασφυκτιά ανάμεσα σε ένα σωρό πτώματα και την έβγαλε έξω με τη βοήθεια του φίλου της. Ο φίλος της, ο οποίος έδωσε μόνο το όνομά του, Jean-Marc, λέει ότι μετέφερε τη Cyane σε ένα κοντινό μπαρ και προσπάθησε μάταια να την ανανήψει «όσο μπορούσαμε».
Ταξίδι σε όλο τον κόσμο με ιστιοφόρο
Αν και ο θάνατός της είναι μία από τις πολλές τραγικές απώλειες νέων ζωών εκείνη τη νύχτα, για τους γονείς της τα τελευταία, τρομακτικά λεπτά της ζωής της αποτελούν μια οδυνηρή αντίθεση με την ευτυχισμένη, ηλιόλουστη παιδική ηλικία που πέρασε μαζί τους, ιδίως τα τρεισήμισι χρόνια που έζησαν στη θάλασσα.
Ξεκίνησαν με το καταμαράν τους, το Nomadeus, από το Port Camargue στη Γαλλική Ριβιέρα τον Οκτώβριο του 2012 με στόχο να ενθαρρύνουν τις εκπαιδευτικές σχέσεις μεταξύ σχολείων και τις συζητήσεις σχετικά με την εξοικονόμηση νερού.
Μια γελοιογραφία της Cyane και της αδελφής της εμφανίστηκε στο κύτος του σκάφους και το έργο προωθήθηκε μέσω μιας ιστοσελίδας με το σλόγκαν: «Ακολουθήστε δύο παιδιά που ταξιδεύουν με ιστιοπλοϊκό σκάφος σε όλο τον κόσμο σε μια αποστολή για το νερό».
Αυτό το ταξίδι οδήγησε την οικογένεια να διασχίσει τον Ατλαντικό, να ανέβει τον Αμαζόνιο, να περάσει από τη διώρυγα του Παναμά και να φτάσει στις Σεϋχέλλες και τη Μαδαγασκάρη.
Μετά την επιστροφή τους στη Γαλλία, η οικογένεια εγκαταστάθηκε ξανά στη Σετ, όπου ο Jerome και η Astrid άνοιξαν μια βραβευμένη μικροζυθοποιία και μπαρ με το όνομα Brasserie La Singuliere, όπου η Cyane δούλευε μερικές φορές όταν ήταν αρκετά μεγάλη.
Άνθρωποι φέρνουν λουλούδια και γράμματα κοντά στο σφραγισμένο μπαρ Le Constellation
APΚαθώς μπήκε στην εφηβεία, η αξιοθαύμαστη ομορφιά της έγινε ακόμα πιο εμφανής. Το 2021, επιλέχθηκε να συμμετάσχει σε ένα καλλιτεχνικό πρότζεκτ με πορτρέτα 1.000 γυναικών στη Σετ. Την ίδια χρονιά, η Astrid Panine κάλεσε έναν φίλο φωτογράφο και του ζήτησε να κάνει μια φωτογράφιση με την κόρη της.
Θυμόμενος εκείνη την εποχή, ο Vincent Chambon την περιγράφει ως «εκπληκτικά όμορφη».
Η συλλογή των φωτογραφιών που δημιούργησαν μαζί ήταν, όπως λέει, μόνο για την οικογένειά της. Μετά τα περιοριστικά μέτρα του Covid, η Cyane βρήκε δουλειά στο Κραν Μοντανά ως σερβιτόρα, ξεκινώντας εκείνο το χειμώνα. Ήταν μια εποχιακή δουλειά στην οποία επέστρεφε κάθε χρόνο.
Για τον Jerome και την Astrid, η ιστορία της ζωής της κόρης τους οδεύει προς εκείνη την τρομερή στιγμή πίσω από την κλειδωμένη πόρτα του Le Constellation, όπου τερματίστηκε με αυτό που τώρα περιγράφουν ως «αδιανόητη αιφνιδιαστικότητα».
Το περασμένο Σαββατοκύριακο, αφού έφερε την Cyane πίσω στη Σετ, ο Jerome βοήθησε να μεταφέρουν το φέρετρο της κόρης του σε μια τελετή μνήμης στην οποία παρευρέθηκαν 1.000 άτομα. Περπατώντας κοντά του, κλαίγοντας ανεξέλεγκτα, η Astrid φορούσε ένα φωτεινό μπλε μαντήλι πάνω από τα μαύρα ρούχα πένθους της, σε ανάμνηση της κόρης της.
Την περιγράφει ως «μια φευγαλέα πεταλούδα, από αυτές που ο καθένας θα ήθελε να πιάσει και να απαθανατίσει», πριν μιλήσει ξανά για το πώς θα ήθελε να θυμόμαστε το αγαπημένο της παιδί, εν μέσω μιας τραγωδίας που έχει αφήσει τόσους πολλούς γονείς εντελώς αποκαρδιωμένους.
Όχι ως «La Fille au Casque», αλλά, όπως παρακαλεί, ως «πραγματική και βαθιά» υπενθύμιση «όλων των νέων που χάθηκαν στην ακμή της ζωής τους».