Νόμπελ Ειρήνης 2026: Το βραβείο απονεμήθηκε στην Ναβανέθεμ «Νάβι» Πιλάι
Η 85χρονος Νοτιοαφρικανή νομικός και πρώην Ύπατη Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα είναι η φετινή νικήτρια για το Νόμπελ Ειρήνης
Το Νόμπελ Ειρήνης 2026 απονεμήθηκε στην διακεκριμένη Νοτιοαφρικανή νομικό και πρώην Ύπατη Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, Ναβανέθεμ «Νάβι» Πιλάι, για τις προσπάθειές της να προωθήσει την ειρήνη και το διεθνές δίκαιο.
«Η Νάβι Πιλάι έχει καταστήσει τα κράτη και τους εθνικούς ηγέτες υπεύθυνους για τις πράξεις τους και έχει προσφέρει ελπίδα στα θύματα της βίας και των συγκρούσεων», αναφέρεται στην ανακοίνωση της Νορβηγικής Επιτροπής Νόμπελ.
Η 85χρονη είναι μία από τις μεγαλύτερες υπερασπίστριες των αρχών του διεθνούς δικαίου της εποχής μας. «Η διακεκριμένη καριέρα της είναι μια υπενθύμιση για την ανάγκη να υποστηρίξουμε, να ενισχύσουμε και να επεκτείνουμε το παγκόσμιο κράτος δικαίου».
Η αφοσίωση της Νάβι Πιλάι στη δικαιοσύνη και την ανθρώπινη αξιοπρέπεια αποτελεί πηγή ελπίδας και έμπνευσης για όλους όσους επιδιώκουν να δημιουργήσουν έναν πιο ειρηνικό κόσμο.
Φέτος, η Επιτροπή έλαβε 287 υποψηφιότητες για το Νόμπελ Ειρήνης, και, σύμφωνα με το Associated Press, το ένα τέταρτο αυτών αφορά οργανισμούς.
Ειδικοί αναφέρουν ότι η Επιτροπή, κατά τη διαδικασία επιλογής του νικητή, εστιάζει συνήθως στα όσα έχει κάνει ένας υποψήφιος για να διατηρήσει την ειρήνη και για να προωθήσει τη διεθνή αδελφοσύνη.
Ποια είναι η Ναβανέθεμ Πιλάι
Η Ναβανέθεμ «Νάβι» Πιλάι γεννήθηκε στις 23 Σεπτεμβρίου 1941 στο Ντέρμπαν της Νότιας Αφρικής, σε οικογένεια ινδικής καταγωγής, την περίοδο του απαρτχάιντ.
Από τα πρώτα χρόνια της καριέρας της ως δικηγόρος βρέθηκε αντιμέτωπη με δυσκολίες, λόγω της καταγωγής της. Καθώς, κανένα δικηγορικό γραφείο δεν την προσλάμβανε, αποφάσισε να ανοίξει δικό της δικηγορικό γραφείο και αγωνίστηκε ενάντια στην παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στη χώρα της μέσα από την δουλειά της, ενώ ανέλαβε και την υπεράσπιση του Νέλσον Μαντέλα και άλλων αγωνιστών κατά του απαρτχάιντ.
Στη συνέχεια ακολούθησε μια μεγάλη διαδρομή στη Δικαιοσύνη, όπου υπηρέτησε ως δικαστής στο Ανώτατο Δικαστήριο της Νότιας Αφρικής, στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για τη Ρουάντα και στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο.
Από το 2003 έως το 2008 ήταν δικαστής στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο της Χάγης, προτού γίνει Ύπατης Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, ενώ μέχρι πρόσφατα ήταν πρόεδρος της Ανεξάρτητης Διεθνούς Εξεταστικής Επιτροπής των Ηνωμένων Εθνών για τα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη.
«Η Ναβανέθεμ "Νάβι" Πιλάι διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο σε ιστορικές αποφάσεις της διεθνούς Δικαιοσύνης», αναφέρεται στην ανακοίνωση.
Οι συγκρούσεις και οι πόλεμοι επηρέασαν το φετινό βραβείο
Το φετινό Νόμπελ Ειρήνης απονέμεται σε μια εποχή που χαρακτηρίζεται από τους περισσότερους πολέμους και συγκρούσεις που έχουν καταγραφεί τις τελευταίες δεκαετίες, μεταξύ άλλων στο Σουδάν, την Ουκρανία, την Υεμένη, το Ιράν και τη Μέση Ανατολή.
Ο Σον Ντέιβις, ανώτερος αναλυτής στο Πρόγραμμα Δεδομένων Συγκρούσεων της Ουψάλα (UCDP), το οποίο παρακολουθεί τις συγκρούσεις, αναφέρθηκε στις «όλο και αυξανόμενες διεθνείς εντάσεις και αλλαγές που σημειώνονται στην παγκόσμια τάξη ασφαλείας», τις οποίες συνέδεσε με την υπονόμευση της προθυμίας των ΗΠΑ να εφαρμόζουν τους διεθνείς κανόνες.
«Η Ουάσιγκτον έχει μετατραπεί από εγγυητή της μεταπολεμικής τάξης σε παραβάτη της σε ορισμένες περιπτώσεις. Δεν νομίζω ότι υπάρχει κάποιος που να πιστεύει ότι ο Τραμπ θα μπορούσε να κερδίσει το Νόμπελ Ειρήνης, δεδομένου ότι έχει εμπλακεί σε έναν πόλεμο στο Ιράν, που μοιάζει ατελείωτος», είπε ο Ντέιβις.
Από την πλευρά της, η Τζόντι Γουίλιαμς, η οποία κέρδισε το Νόμπελ Ειρήνης το 1997 από κοινού με την οργάνωση της, την Διεθνή Εκστρατεία για την Απαγόρευση των Ναρκών, είχε δηλώσει ότι ελπίζει το φετινό βραβείο να απονεμηθεί και πάλι σε γυναίκα.
Στα 125 χρόνια της ιστορίας του βραβείου, μόλις 21 από τους 112 νικητές του ήταν γυναίκες, εάν υπολογιστεί και η Πιλάι. Τα τελευταία 15 χρόνια, οκτώ γυναίκες έχουν κερδίσει το βραβείο ατομικά, σε σύγκριση με μόλις έξι άνδρες.
