Ο Ρούμπιο στην Αθήνα: Το διπλό στοίχημα και τα ηχηρά μηνύματα στο κρίσιμο γεωπολιτικό μομέντουμ
«Κλειδώνουν» τα όπλα που θα φέρουν τα ελληνικά F-35, επί τάπητος ο Κάθετος Διάδρομος και το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης με Κύπρο και Ισραήλ - Το μεσημέρι ο 6ος γύρος του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας-ΗΠΑ
Snapshot
- Ο Μάρκο Ρούμπιο πραγματοποιεί επίσκεψη στην Αθήνα με επίκεντρο την άμυνα, την ενεργειακή ασφάλεια και τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο στο πλαίσιο του 6ου γύρου του Στρατηγικού Διαλόγου Ελλάδας-ΗΠΑ.
- Η ελληνική πλευρά επιδιώκει την απόκτηση F-35, την αναβάθμιση των F-16 και πρόσβαση σε προηγμένα αμερικανικά οπλικά συστήματα, ενώ συζητείται η υποστήριξη στα ενεργειακά έργα όπως ο Κάθετος Διάδρομος.
- Η διμερής συνεργασία περιλαμβάνει θέματα περιφερειακής σταθερότητας, ενεργειακής διαφοροποίησης, ναυτιλίας, τεχνολογίας και επενδύσεων, καθώς και συνεργασία μεταξύ των Ενόπλων Δυνάμεων Ελλάδας και Εθνοφρουράς Φλόριντα.
- Αναμένεται αναφορά στη συνεργασία Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ με τις ΗΠΑ (σχήμα «3+1») και στην πρόθεση ενίσχυσης της ασφάλειας της ναυσιπλοΐας στην περιοχή, με έμφαση στις ελληνοτουρκικές σχέσεις και τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή.
- Στην ομιλία του στην Πνύκα, ο Ρούμπιο θα καλέσει σε ανανέωση του δυτικού πνεύματος, βασισμένου στην αρχαία Ελλάδα, τη Χριστιανοσύνη και την αμερικανική δημοκρατία, προειδοποιώντας για την παρακμή και τον ανταγωνισμό μεταξύ μεγάλων δυνάμεων.
Με την άμυνα, την ενέργεια, τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο και στη Μέση Ανατολή στην κορυφή της ατζέντας, ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ Μάρκο Ρούμπιο πραγματοποιεί σήμερα τις επίσημες επαφές του στην Αθήνα, στο πλαίσιο του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου μεταξύ των δύο χωρών.
Η επίσκεψη Ρούμπιο έχει ιδιαίτερη σημασία για την Ελλάδα και την ευρύτερη περιοχή της Ανατολικής Μεσογείου, καθώς επιβεβαιώνει τον αναβαθμισμένο γεωπολιτικό ρόλο της χώρας μας και την περαιτέρω εμβάθυνση των ελληνοαμερικανικών σχέσεων.
Για την Αθήνα, ζητούμενο είναι η στενότερη και αναβαθμισμένη σχέση με την Ουάσιγκτον να μεταφραστεί σε συγκεκριμένες δεσμεύσεις στην άμυνα και την ενέργεια, αλλά και σε ξεκάθαρη αμερικανική στήριξη σε ζητήματα που αφορούν την Ελλάδα στο Αιγαίο και στην Ανατολική Μεσόγειο.
Πριν ακόμη φθάσει στην Αθήνα, ο κ. Ρούμπιο έδωσε το πολιτικό στίγμα των επαφών χαρακτηρίζοντας την Ελλάδα «πολύ σημαντικό σύμμαχο».
Η Αθήνα προσέρχεται στις συνομιλίες επιδιώκοντας πρόοδο σε δύο βασικούς άξονες: στην αμυντική συνεργασία και στα μεγάλα ενεργειακά σχέδια της Ανατολικής Μεσογείου.
Στην κορυφή της αμερικανικής ατζέντας βρίσκονται, από την άλλη πλευρά, η διατήρηση της περιφερειακής σταθερότητας σε ένα εξαιρετικά ρευστό γεωπολιτικό περιβάλλον, η περαιτέρω ενίσχυση της αμυντικής συνεργασίας και η χρήση των αμερικανικών βάσεων στην Ελλάδα, καθώς και η διαφοροποίηση των ενεργειακών πηγών της Ευρώπης.
Παράλληλα, η διμερής παρουσία του Μάρκο Ρούμπιο στην Αθήνα, χωρίς αντίστοιχη επίσκεψη στην Τουρκία, ακολουθώντας την παράδοση που εγκαινίασε ο Μάικ Πομπέο, προσδίδει πρόσθετο πολιτικό και διπλωματικό βάρος της Ελλάδας στην Ανατολική Μεσόγειο και υπογραμμίζει τη σημασία που αποδίδει η Ουάσιγκτον στην στρατηγική σχέση με τη χώρα μας.
Η επιλογή αυτή προκαλεί εκνευρισμό στην Άγκυρα, όπου η προσοχή στρέφεται κυρίως στο αμυντικό σκέλος των ελληνοαμερικανικών συνομιλιών και, ειδικότερα, στην πορεία ένταξης των F-35 στην ελληνική Πολεμική Αεροπορία. Η απόκτηση των μαχητικών πέμπτης γενιάς αναμένεται να επηρεάσει τη στρατιωτική ισορροπία στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο. Αντίστοιχη σημασία δίδεται και στο ενδεχόμενο έμπρακτης αμερικανικής στήριξης στην ενεργειακή διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ.
Ο επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας έφθασε την Τρίτη, λίγο πριν από τις 21.30, στο αεροδρόμιο «Ελευθέριος Βενιζέλος», όπου τον υποδέχθηκαν ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης και η πρεσβευτής των ΗΠΑ Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, με την οποία είχε θερμό εναγκαλισμό.
Η επίσκεψη πραγματοποιείται σε μια περίοδο κατά την οποία τα ανοιχτά μέτωπα στη Μέση Ανατολή, την Ουκρανία, οι προκλήσεις της Τουρκίας στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, η πόντιση του καλωδίου ηλεκτρικής διασύνδεσης με την Κύπρο και το Ισραήλ, το επικείμενο τουρκικό νομοσχέδιο για τη Γαλάζια Πατρίδα, η ενεργειακή παρουσία των ΗΠΑ στην Ανατολική Ευρώπη με LNG, η πολεμική ρητορική Άγκυρας - Ιερουσαλήμ, προσδίδουν πρόσθετο βάρος στις συνομιλίες.
Το επίσημο πρόγραμμα αρχίζει το πρωί της Τετάρτης, περί τις 09:00, με τη συνάντηση των δύο υπουργών Εξωτερικών στο υπουργείο Εξωτερικών και τις δηλώσεις προς τον Τύπο κατά τις 10:00. Στις 12.00, οι δύο υπουργοί Εξωτερικών θα κηρύξουν την έναρξη του Στρατηγικού Διαλόγου, οι εργασίες του οποίου προβλέπεται να ολοκληρωθούν στις 17:00.
Η ατζέντα του 6ου Στρατηγικού Διαλόγου
Οι δύο αντιπροσωπείες, με επικεφαλής του Γεραπετρίτη και Ρούμπιο, θα πιάσουν το νήμα από το 5ο Στρατηγικό Διάλογο που πραγματοποιήθηκε το 2024 στην Ουάσιγκτον, με στόχο την περαιτέρω εμβάθυνση της διμερούς εταιρικής σχέσης σε βασικές προτεραιότητες.
Οι θεματικές του Στρατηγικού Διαλόγου περιλαμβάνουν περιφερειακά ζητήματα, τους δεσμούς μεταξύ των λαών, την υπογραφή επιστολής προθέσεων για την εγκαθίδρυση συνεργασίας μεταξύ των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων και της Εθνοφρουράς της Φλόριντα, την Ανανέωση Μνημονίου Συνεργασίας σχετικά με την επιβολή εισαγωγικών περιορισμών σε κατηγορίες αρχαιολογικού και εθνολογικού υλικού, την Ασφάλεια και Εφαρμογή του Νόμου, την Ενέργεια, τη Ναυτιλία, την Τεχνολογία, το Εμπόριο, τις Επενδύσεις και την υπογραφή διακρατικής συμφωνίας αναγνώρισης των αποδεικτικών ναυτικής ικανότητας μεταξύ Ελλάδας και ΗΠΑ.
Στο αμυντικό σκέλος, κεντρική θέση αναμένεται να έχει η πορεία υλοποίησης του προγράμματος απόκτησης των F-35, καθώς και το πακέτο οπλισμού που θα πλαισιώσει τα νέα μαχητικά, με την ελληνική πλευρά να επιδιώκει πρόσβαση σε προηγμένα αμερικανικά οπλικά συστήματα, μεταξύ των οποίων σύγχρονους πυραύλους αέρος-αέρος και όπλα κρούσης μεγάλου βεληνεκούς. Στην ατζέντα αναμένεται επίσης να βρεθεί η προοπτική περαιτέρω αναβάθμισης του στόλου των F-16 Block 50 στην έκδοση Viper, καθώς και η αξιοποίηση αμερικανικού πλεονάζοντος αμυντικού υλικού, με στόχο την κάλυψη επιχειρησιακών αναγκών και την ενίσχυση των δυνατοτήτων των ελληνικών Ενόπλων Δυνάμεων.
Αντίστοιχο βάρος αποκτά η ενεργειακή ατζέντα, με αιχμή την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας-Κύπρου-Ισραήλ και τον Κάθετο Διάδρομο, μέσω του οποίου επιδιώκεται η μεταφορά υγροποιημένου φυσικού αερίου από την Αλεξανδρούπολη προς τη Νοτιοανατολική και Ανατολική Ευρώπη, με προοπτική να φθάνει έως την Ουκρανία, ενισχύοντας τη διαφοροποίηση των πηγών και οδεύσεων εφοδιασμού και περιορίζοντας την εξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο.
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδει η Αθήνα στην ηλεκτρική διασύνδεση με την Κύπρο και το Ισραήλ, για την οποία προσβλέπει σε σαφή και έμπρακτη αμερικανική στήριξη, τόσο λόγω της ενεργειακής όσο και της ευρύτερης γεωπολιτικής σημασίας του έργου για την Ανατολική Μεσόγειο. Στοίχημα για την ελληνική πλευρά είναι να λάβει εγγυήσεις από τον επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας για την υλοποίησή του, ακόμα και ενεργούς στήριξης εντός του πλαισίου της συνεργασίας Ελλάδας, Ισραήλ, Κύπρου + ΗΠΑ.
Στις συνομιλίες αναμένεται να εξεταστούν και οι σχεδιαζόμενες έρευνες υδρογονανθράκων με συμμετοχή της Chevron και της ExxonMobil.
Κατά τις συνομιλίες, η Αθήνα αναμένεται να αναδείξει και την ενεργό συμβολή της στην ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στην Ερυθρά Θάλασσα, μέσω της συμμετοχής της στην ευρωπαϊκή επιχείρηση «ΑΣΠΙΔΕΣ» με φρεγάτα του Πολεμικού Ναυτικού, υπογραμμίζοντας τον ρόλο της Ελλάδας ως παρόχου ασφάλειας σε μια περιοχή κομβικής σημασίας για το διεθνές εμπόριο και τις παγκόσμιες ενεργειακές ροές.
Το περιφερειακό σκέλος περιλαμβάνει τις ελληνοτουρκικές σχέσεις, τη Μέση Ανατολή, το Ιράν και την Ουκρανία.
Παράλληλα, αναμένεται να αναδειχθεί η συνεργασία Ελλάδας, Κύπρου και Ισραήλ με τις ΗΠΑ στο σχήμα «3+1».
Ο Στρατηγικός Διάλογος Ελλάδας-ΗΠΑ εγκαινιάστηκε το 2018.
Ο κ. Ρούμπιο θα εγκαινιάσει επίσης τη νέα πτέρυγα της αμερικανικής πρεσβείας και θα μιλήσει στην Πνύκα.
Στις 19:00 προβλέπεται να γίνει δεκτός στο Μέγαρο Μαξίμου από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη, ενώ οι επαφές θα ολοκληρωθούν με δείπνο που θα παραθέσει προς τιμήν του ο κ. Γεραπετρίτης και θα μετέχουν ο πρωθυπουργός και μέλη του υπουργικού συμβουλίου.
Ο «ελέφαντας» στο δωμάτιο
Η απουσία επίσκεψης του επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας στην Τουρκία από το συγκεκριμένο πρόγραμμα προσδίδει αυτοτελή χαρακτήρα στον σταθμό της Αθήνας.
Ενδεικτικό του εκνευρισμού στην Τουρκία είναι τουρκικά πρωτοσέλιδα. «Θέλουν να περιορίσουν την Τουρκία» είναι η επισήμανση της φιλοκυβερνητικής Χουριέτ. Σύμφωνα με τουρκικές διπλωματικές πηγές, η Άγκυρα παρακολουθεί στενά τις προγραμματισμένες συναντήσεις του Μάρκο Ρούμπιο με τον Γιώργο Γεραπετρίτη και τον Κυριάκο Μητσοτάκη. Αντιλαμβάνεται τη συζήτηση γύρω από τις αμυντικές συμφωνίες ως απειλή για τα δικά της συμφέροντα, ειδικά όσο πασχίζει να ξεμπλοκάρει τις πωλήσεις όπλων προς τις τουρκικές ένοπλες δυνάμεις από το αμερικανικό Κογκρέσο. Το γεγονός πως η επίσκεψη Ρούμπιο στην Αθήνα δεν συνδυάζεται με ταυτόχρονη μετάβαση στην Τουρκία προκαλεί εκνευρισμό στην τουρκική πλευρά.
Η αντιπολιτευόμενη εθνικιστική εφημερίδα Αϊντινλίκ επιλέγει να δώσει ευρύτερο γεωπολιτικό περιεχόμενο στην αμερικανική παρουσία. Αυτό διαφαίνεται ρητά ήδη από τον κεντρικό της τίτλο: «Ο Ρούμπιο σήμερα στην Αθήνα: Στο τραπέζι τα F-35 και η Γαλάζια Πατρίδα». Για το συγκεκριμένο έντυπο, οι διαρκείς εξοπλιστικές επιδιώξεις της Ελλάδας συνδέονται άρρηκτα με το ηλεκτρικό καλώδιο GSI, τις ανακοινώσεις των ΝΟΤΑΜ και την ενδεχόμενη επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα F-35. Η Αϊντινλίκ ερμηνεύει κάθε διπλωματική ενέργεια ως προσπάθεια της Ελλάδας να αμφισβητήσει τις θαλάσσιες διεκδικήσεις της. Ενοποιεί τις ενεργειακές υποδομές με τις στρατιωτικές συνεργασίες, βλέποντας σε αυτές μια κοινή στρατηγική των ΗΠΑ και της Αθήνας.
Η ιστοσελίδα Ντιφένς Τουρκ υιοθετεί μια τελείως διαφορετική, αυστηρά τεχνική προσέγγιση. Υπό τον τίτλο «Η επίσκεψη Ρούμπιο στην Αθήνα: Στο τραπέζι τα ελληνικά αιτήματα για πυραύλους», το στρατιωτικού περιεχομένου μέσο απομακρύνεται από τη συνήθη γεωπολιτική ρητορική. Το ενδιαφέρον των αναλυτών της εστιάζεται στους περιορισμούς που είναι πιθανό να συναντήσουν οι φιλόδοξοι ελληνικοί σχεδιασμοί.
Ο Ρούμπιο «χτίζει» διεθνές προφίλ από την Πνύκα
Ο Μάρκο Ρούμπιο, στο πλαίσιο της επίσκεψής του στην Ελλάδα, θα εκφωνήσει ομιλία από τη γενέτειρα του δυτικού πολιτισμού, με φόντο την Ακρόπολη, όπου θα καλέσει τόσο τους Αμερικανούς όσο και τους Ευρωπαίους να ενωθούν σε μια μεγάλη ανανέωση του δυτικού πνεύματος.
Η ομιλία του αποκτά ιδιαίτερο πολιτικό και συμβολικό βάρος. Η επιλογή τόσο του χώρου όσο και του περιεχομένου της ομιλίας δύσκολα περνά απαρατήρητη και στο εσωτερικό αμερικανικό πολιτικό σκηνικό. Ο Ρούμπιο συγκαταλέγεται ήδη στα πρόσωπα που βρίσκονται στη συζήτηση για την πολιτική διαδοχή του Ντόναλντ Τραμπ ενόψει του 2028 και μια ομιλία με έντονο ιστορικό, ιδεολογικό και διατλαντικό αποτύπωμα του δίνει τη δυνατότητα να οικοδομήσει ένα προφίλ που υπερβαίνει εκείνο του επικεφαλής της αμερικανικής διπλωματίας.
Κατά την ομιλία του, αναμένεται να απευθύνει κάλεσμα τόσο τους Αμερικανούς όσο και τους Ευρωπαίους να ενωθούν σε μια μεγάλη ανανέωση του δυτικού πνεύματος, μια κληρονομιά που εκτείνεται από την Αθήνα και τη Ρώμη, μέσω της Χριστιανοσύνης, έως την ίδρυση της Αμερικανικής Δημοκρατίας.
Με φόντο την Ακρόπολη, ο υπουργός Ρούμπιο θα ανατρέξει στην ιστορία της αρχαίας Ελλάδας ως την πρώτη πλήρη έκφραση των ιδιοτήτων που θα καθόριζαν τη Δύση: περιέργεια, θάρρος, φιλοδοξία και ένα ακατάπαυστο πνεύμα εξερεύνησης και ανακάλυψης του άγνωστου.
https://x.com/mboyle1/status/2107536762683678800
Θα προειδοποιήσει ότι μεγάλο μέρος του πολιτισμού μας έχει ξεχάσει αυτές τις ουσιώδεις αρετές και θα παροτρύνει τους συμμάχους μας σε ολόκληρη τη Δύση να ενωθούν με τις Ηνωμένες Πολιτείες για να απορρίψουν την παρακμή, να υπερασπιστούν την κοινή μας κληρονομιά και να αντιμετωπίσουν από κοινού μια νέα εποχή ανταγωνισμού μεταξύ των μεγάλων δυνάμεων.
«Φρούριο» το κέντρο της Αθήνας στην επίσκεψη του Αμερικανού ΥΠΕΞ - Οι δρόμοι που θα είναι κλειστοί
Με σημαντικές δυσκολίες στις οδικές μετακινήσεις αναμένεται να βρεθούν αντιμέτωποι όσοι κινηθούν στο κέντρο της Αθήνας κατά την επίσκεψη του Μάρκο Ρούμπιο. Η ΕΛ.ΑΣ. καλεί τους οδηγούς να αποφύγουν την περιοχή, κυρίως την Τετάρτη 7 Οκτωβρίου, όποτε ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ θα πραγματοποιήσει το επίσημο πρόγραμμα της επίσκεψής του.
Η έκτασή τους θα προσαρμόζεται ανάλογα με τις συνθήκες και τις ανάγκες του σχεδιασμού ασφαλείας.
Προσωρινό κλείσιμο δρόμων και αλλαγές στις διαδρομές των οχημάτων προβλέπονται γύρω από την πλατεία Συντάγματος, καθώς και σε βασικές αρτηρίες της πρωτεύουσας.
Μεταξύ των δρόμων που θα επηρεαστούν περιλαμβάνονται οι λεωφόροι Βασιλίσσης Σοφίας, Βασιλέως Κωνσταντίνου και Βασιλίσσης Αμαλίας, αλλά και οι οδοί Πανεπιστημίου και Σταδίου.
Οι περιορισμοί θα μεταβάλλονται σταδιακά, με επέκταση ή άρση τους σύμφωνα με την εικόνα που θα διαμορφώνεται.
Για τις μετακινήσεις προς το κέντρο, η αστυνομία προτείνει τη χρήση των μέσων μαζικής μεταφοράς.
Πιθανές προσωρινές διακοπές λειτουργίας στο Μετρό
Στο πλαίσιο των μέτρων ασφαλείας, δεν αποκλείεται να κλείσουν προσωρινά σταθμοί του Μετρό στο κέντρο της Αθήνας, εφόσον το αποφασίσει η Γενική Αστυνομική Διεύθυνση Αττικής.
Σύμφωνα με αστυνομικές πηγές, τις οποίες επικαλείται η ΕΡΤ, στόχος είναι αυτές οι διακοπές να περιοριστούν στον απολύτως αναγκαίο χρόνο. Ανώτατοι αξιωματικοί αναφέρουν επίσης στην ΕΡΤ ότι θα επιδιωχθεί να παραμείνει ανοιχτός ο σταθμός «Ευαγγελισμός», ώστε να εξυπηρετείται η πρόσβαση στο νοσοκομείο.
Παράλληλα, χιλιάδες αστυνομικοί θα συμμετάσχουν στην επιχείρηση ασφαλείας, ενώ drones θα παρακολουθούν από αέρος την ευρύτερη περιοχή.
Η ζώνη απαγόρευσης συγκεντρώσεων
Ξεχωριστή απόφαση του Διευθυντή της Διεύθυνσης Αστυνομίας Αθηνών προβλέπει απαγόρευση δημόσιων υπαίθριων συναθροίσεων και μηχανοκίνητων πορειών για ένα εικοσιτετράωρο: από τις 06:00 της Τετάρτης 7 Οκτωβρίου έως τις 06:00 της Πέμπτης 8 Οκτωβρίου 2026.
Η απαγόρευση αφορά τη ζώνη με περίμετρο τις οδούς:
Ριζάρη - Πλουτάρχου - Κλεομένους - Μελίνας Μερκούρη - Κόνιαρη - Αναστασίου Τσόχα - λεωφόρος Βασιλίσσης Σοφίας - Καισαρείας - Μιχαλακοπούλου -Αλκμάνος - Ίωνος Δραγούμη - λεωφόρος Βασιλέως Αλεξάνδρου - Ευφρονίου - Ριζάρη.
