Στουρνάρας: «Κλειδί» η πολιτική σταθερότητα - Τα καλά νέα και οι «παγίδες» του 2026
Η ελληνική οικονομία διατηρεί ισχυρή δυναμική με στήριξη από επενδύσεις, απασχόληση και δημοσιονομική σταθερότητα, παρά τις αυξανόμενες διεθνείς προκλήσεις, σύμφωνα με τον Γιάννη Στουρνάρα
Ο Διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας.
Snapshot
- Η ελληνική οικονομία το 2025 εμφάνισε ανάπτυξη 2,1%, υπερβαίνοντας την Ευρωζώνη, με σημαντική στήριξη από επενδύσεις, απασχόληση και δημοσιονομική σταθερότητα.
- Ο πληθωρισμός στην Ελλάδα παρέμεινε υψηλότερος από τον μέσο όρο της Ευρωζώνης το 2025 και προβλέπεται να αυξηθεί στο 3,1% το 2026 λόγω κόστους ενέργειας.
- Η πολιτική σταθερότητα θεωρείται κρίσιμος παράγοντας για την εμπιστοσύνη, τις επενδύσεις και την αντιμετώπιση εξωτερικών κρίσεων.
- Η ανάπτυξη το 2026 αναμένεται να επιβραδυνθεί στο 1,9%, ενώ διατηρούνται υψηλοί κίνδυνοι από γεωπολιτικές εντάσεις και αυξημένη αβεβαιότητα στη νομισματική πολιτική.
- Η Τράπεζα της Ελλάδος υπογραμμίζει την ανάγκη επιτάχυνσης των μεταρρυθμίσεων και της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας και της οικονομικής ευημερίας.
Η Τράπεζα της Ελλάδος, μέσω της ετήσιας έκθεσης του Διοικητή, Γιάννη Στουρνάρα, σκιαγραφεί μία οικονομία πιο ανθεκτική, αλλά εκτεθειμένη σε έντονους εξωτερικούς κινδύνους.
Η βασική πηγή αβεβαιότητας εντοπίζεται στη Μέση Ανατολή, όπου η στρατιωτική κλιμάκωση επιβαρύνει τις τιμές ενέργειας και τις εφοδιαστικές αλυσίδες, ενισχύοντας τον κίνδυνο χαμηλής ανάπτυξης με υψηλό πληθωρισμό (στασιμοπληθωρισμός).
Στο μέτωπο του πληθωρισμού, η εικόνα είναι μεικτή: Στην Ευρωζώνη, υποχώρησε στο 2,1%, ωστόσο, στην Ελλάδα παρέμεινε υψηλότερος (2,9%), με επίμονες πιέσεις κυρίως στις υπηρεσίες. Για το 2026, προβλέπεται νέα άνοδος (3,1%) λόγω ενεργειακού κόστους, διατηρώντας την απόκλιση από την Ευρώπη.
Παρά τις πιέσεις, η ελληνική οικονομία διατήρησε ισχυρή δυναμική το 2025 (ανάπτυξη 2,1%), ξεπερνώντας την Ευρωζώνη, με βασικό «μοχλό» τις επενδύσεις και από τους πόρους του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, την πιστωτική επέκταση και τις άμεσες επενδύσεις και βελτιωμένη δημοσιονομική εικόνα (πρωτογενές πλεόνασμα 4,4%, μείωση χρέους στο 146% του ΑΕΠ).
Η ιδιωτική κατανάλωση προβλέπεται να συνεχίσει ανοδικά, υποστηριζόμενη από την άνοδο της απασχόλησης, των μισθών και του διαθέσιμου εισοδήματος, αν και με κάπως ηπιότερο ρυθμό σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος.
Όσον αφορά την αγορά εργασίας, οι προοπτικές παραμένουν ευνοϊκές, με περαιτέρω ενίσχυση της απασχόλησης και υποχώρηση του ποσοστού ανεργίας στο 8,2%.
Όμως, η ανάπτυξη αναμένεται να επιβραδυνθεί το 2026 (1,9%) λόγω των καταιγιστικών διεθνών εξελίξεων, όπως τονίζεται.
Κομβικός παράγοντας για τη σταθερότητα παραμένει η πολιτική σταθερότητα, η οποία ενισχύει την εμπιστοσύνη, στηρίζει τις επενδύσεις και λειτουργεί ως «ασπίδα» απέναντι σε εξωτερικές κρίσεις, σύμφωνα με την έκθεση.
Βασικά στοιχεία της έκθεσης της Τράπεζας της Ελλάδος:
Διεθνές περιβάλλον / Μέση Ανατολή: Κλιμάκωση → αυξημένοι κίνδυνοι για ανάπτυξη και πληθωρισμό (ενέργεια, εφοδιαστικές αλυσίδες).
Ευρωζώνη (2025): Ανάπτυξη 1,4% | Πληθωρισμός 2,1% | Πυρήνας 2,4%
Ελλάδα (2025):
- Ανάπτυξη: 2,1% (υψηλότερη από ευρωζώνη)
- Πληθωρισμός: 2,9% | Πυρήνας: 3,6%
- Ανεργία: 8,9% (χαμηλό 16ετίας)
- Επενδύσεις: υψηλό 16ετίας (παραγωγικές: υψηλό 30ετίας)
Δημοσιονομικά (2025):
- Πρωτογενές πλεόνασμα: 4,4% ΑΕΠ
- Δημόσιο χρέος: 146% ΑΕΠ (πτώση ~8 μ.μ.)
Ο εξωτερικός τομέας: Έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών 5,7% ΑΕΠ (παραμένει υψηλό)
Τράπεζες: Βελτιωμένη κερδοφορία, ρευστότητα, μείωση «κόκκινων» δανείων
Προβλέψεις για το 2026
- Ελλάδα: Ανάπτυξη 1,9%
- Ευρωζώνη: Ανάπτυξη 0,9%
- Πληθωρισμός Ελλάδας: 3,1% (άνοδος λόγω ενέργειας)
- Ανεργία: 8,2%
- Πρωτογενές πλεόνασμα: ~3,2% ΑΕΠ
Αυξημένη αβεβαιότητα για τη νομισματική πολιτική
Για την νομισματική πολιτική που θα ακολουθήσει η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα το 2026, ο κ. Στουρνάρας σημείωσε ότι χαρακτηρίζονται από αυξημένη αβεβαιότητα, αλλά και ανάγκη διατήρησης υψηλού βαθμού ευελιξίας.
Στην περίπτωση που οι αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας κινδυνεύουν να μετατραπούν σε γενικευμένες και επίμονες πληθωριστικές πιέσεις, επηρεάζοντας τις μεσοπρόθεσμες πληθωριστικές προσδοκίες και τις μισθολογικές εξελίξεις, τότε αναμένεται αυστηρότερη κατεύθυνση της νομισματικής πολιτικής.
Όσον αφορά τις τράπεζες, οι προοπτικές παραμένουν θετικές, καθώς οι ισχυρές επιδόσεις του 2025 δημιουργούν ευνοϊκές προϋποθέσεις για περαιτέρω ενίσχυση της ανθεκτικότητας, της κερδοφορίας και της κεφαλαιακής τους βάσης. Όμως, η τρέχουσα γεωπολιτική αβεβαιότητα αποτελεί παράγοντα κινδύνου για το κόστος χρηματοδότησης, την ποιότητα του δανειακού χαρτοφυλακίου και τη δυναμική της πιστωτικής επέκτασης.
Όπως υπογράμμισε ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, οι τρέχουσες διεθνείς ανατροπές αποτελούν για την Ευρώπη όχι μόνο απειλή, αλλά και μία σαφή κλήση αφύπνισης. Υπό αυτό το πρίσμα, η ενίσχυση της ανθεκτικότητας της Ευρωζώνης προϋποθέτει επιτάχυνση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης και αποτελεσματικότερο συντονισμό των κοινών πολιτικών.
Όσον αφορά το εσωτερικό της χώρας, προσέθεσε ότι η διατήρηση της πολιτικής βούλησης για την εφαρμογή αξιόπιστων μεταρρυθμιστικών πολιτικών είναι το «κλειδί» για να μετατραπούν οι κρίσεις σε ευκαιρίες «και να διαμορφώσουμε μία σύγχρονη, βιώσιμη, εξωστρεφή και ανταγωνιστική οικονομία».
Παρά τους κινδύνους, «η ελληνική οικονομία διαθέτει σημαντικούς παράγοντες ανθεκτικότητας, όπως η ισχυρή δημοσιονομική θέση, τα υψηλά ταμειακά διαθέσιμα, η ενισχυμένη κεφαλαιακή επάρκεια και η υψηλή ρευστότητα των τραπεζών, καθώς και η στήριξη από τους πόρους του Μηχανισμού Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας», έγραψε ο κ. Στουρνάρας.
«Σε ένα διεθνές περιβάλλον όπου σωρεύονται νέες αβεβαιότητες, η υλοποίηση των αναγκαίων μεταρρυθμίσεων αποτελεί προϋπόθεση για την ενίσχυση της ευημερίας. Τα οφέλη των μεταρρυθμίσεων είναι πλέον ορατά και μετρήσιμα, τόσο στις επιδόσεις της οικονομίας όσο και στη βελτίωση της αξιοπιστίας της χώρας», ολοκλήρωσε.