Το μυστήριο πίσω από το πρώτο τρόπαιο του Μουντιάλ: Οι δύο φορές που κλάπηκε και γιατί άλλαξε μορφή

Πολλοί είναι εκείνοι που θεωρούν ότι το τρόπαιο του Παγκοσμίου Κυπέλλου είναι κυριολεκτικά ανεκτίμητο. Η αξία του ξεπερνά κατά πολύ τα υλικά από τα οποία είναι κατασκευασμένο. Αυτό που έχει πραγματικά σημασία είναι ο συμβολισμός που συνοδεύει την κατάκτηση του μεγαλύτερου βραβείου του ποδοσφαίρου, έστω και αν αυτό συμβαίνει μόνο μία φορά κάθε τέσσερα χρόνια.

Από το πρώτο Μουντιάλ που διοργανώθηκε το 1930 έως και το 1970, οι πρωταθλητές λάμβαναν το τρόπαιο «Jules Rimet». Το τρόπαιο αυτό, που δημιουργήθηκε για το πρώτο τουρνουά το οποίο διοργάνωσε και κέρδισε η Ουρουγουάη, σχεδιάστηκε από τον Γάλλο γλύπτη Abel Lafleur και απεικόνιζε τη Νίκη, την αρχαία ελληνική θεά, να κρατά ένα χρυσό δισκοπότηρο. Ωστόσο, μετά από μια σειρά δραματικών γεγονότων, η FIFA τελικά το αντικατέστησε με το τρόπαιο που χρησιμοποιείται σήμερα.

Ένα τρόπαιο που επιβίωσε πολέμους και κλοπές

Πολύ πριν εξαφανιστεί για πάντα, το τρόπαιο «Jules Rimet» είχε ήδη γλιτώσει από πολλές επικίνδυνες καταστάσεις. Κατά τη διάρκεια του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου, ο αντιπρόεδρος της FIFA, Ottorino Barassi, το αφαίρεσε κρυφά από το θησαυροφυλάκιο μιας τράπεζας στη Ρώμη. Φοβούμενος ότι οι ναζιστικές δυνάμεις θα μπορούσαν να το κατασχέσουν ως πολεμικό λάφυρο, έκρυψε το τρόπαιο μέσα σε ένα κουτί παπουτσιών κάτω από το κρεβάτι του μέχρι να τελειώσει ο πόλεμος.

Το τρόπαιο έγινε ξανά πρωτοσέλιδο το 1966, λίγους μήνες πριν από το Παγκόσμιο Κύπελλο στην Αγγλία. Κλάπηκε από μια δημόσια έκθεση στο Λονδίνο, πυροδοτώντας μια διεθνή έρευνα. Μια εβδομάδα αργότερα, ένα σκυλί της ράτσας Κόλεϊ με το όνομα «Πίκλς» το ανακάλυψε, τυλιγμένο σε εφημερίδα κάτω από έναν θάμνο, επιτρέποντας την ανάκτηση του τροπαίου εγκαίρως για το τουρνουά.

Εκείνη την εποχή, η FIFA είχε ορίσει ότι όποια χώρα θα κέρδιζε τρεις τίτλους Παγκοσμίου Κυπέλλου θα αποκτούσε μόνιμα το «Jules Rimet». Η Βραζιλία έφτασε την τρίτη της κατάκτηση το 1970 νικώντας την Ιταλία στον τελικό, εξασφαλίζοντας το τρίτο παγκόσμιο πρωτάθλημά της και αποκτώντας, όπως είχε υποσχεθεί, το τρόπαιο.

Η εξαφάνιση που άλλαξε την ιστορία του ποδοσφαίρου

Η ιστορία πήρε τραγική τροπή τον Δεκέμβριο του 1983. Κλέφτες διέρρηξαν τα κεντρικά γραφεία της Ομοσπονδίας Ποδοσφαίρου της Βραζιλίας στο Ρίο ντε Τζανέιρο και έκλεψαν το τρόπαιο. Σε αντίθεση με την κλοπή στο Λονδίνο χρόνια νωρίτερα, αυτή τη φορά το τρόπαιο δεν επιστράφηκε ποτέ.

Αφού οι αρχές συνέλαβαν άτομα που συνδέονταν με το έγκλημα, αναφορές έδειξαν ότι έλιωσαν το τρόπαιο για να πωλήσουν τον χρυσό. Εξαιτίας αυτού του γεγονότος το αυθεντικό τρόπαιο «Jules Rime» δεν ανακτήθηκε ποτέ. Το αν αυτή η εκδοχή ήταν απολύτως ακριβής παραμένει ένα από τα διαχρονικά μυστήρια του ποδοσφαίρου, αλλά το ίδιο το τρόπαιο δεν έχει ξαναεμφανιστεί ποτέ.

Η εξαφάνισή του σηματοδότησε το τέλος μιας εποχής. Το Κύπελλο Jules Rimet έγινε το τελευταίο του είδους του, ενώ η FIFA είχε ήδη παρουσιάσει ένα νέο σχέδιο το 1974, το οποίο παραμένει μέχρι σήμερα το τρόπαιο του Παγκοσμίου Κυπέλλου.

Τα σύγχρονα μέτρα ασφαλείας αντανακλούν τα διδάγματα που αντλήθηκαν από το ταραχώδες παρελθόν του τροπαίου. Σήμερα, το αυθεντικό κύπελλο του Παγκοσμίου Κυπέλλου προστατεύεται αυστηρά και μπορούν να το αγγίξουν χωρίς γάντια μόνο οι παγκόσμιοι πρωταθλητές και ο πρόεδρος της FIFA, Τζιάνι Ινφαντίνο.

Από την αναδιαμόρφωση του τροπαίου η FIFA ασκεί αυστηρό έλεγχο και δεν το αφήνει στην τύχη του διατηρώντας συγκεκριμένα πρωτόκολλα. Οι παίκτες το παραλαμβάνουν κατά τη διάρκεια της επίσημης τελετής απονομής και των εορτασμών, αλλά στη συνέχεια πρέπει να το επιστρέψουν.

Η έκδοση που απονέμεται μόνιμα στους πρωταθλητές είναι ένα αντίγραφο κατασκευασμένο από μείγμα χαλκού και ψευδαργύρου, επικαλυμμένο με τρεις στρώσεις χρυσού 18 καρατίων.

Ωστόσο, το υλικό δεν είναι αυτό που προσδίδει αξία στο τρόπαιο. Είτε είναι φτιαγμένο από χρυσό είτε από χαρτί, το Παγκόσμιο Κύπελλο παραμένει το απόλυτο βραβείο του ποδοσφαίρου. Για τους παίκτες που το σηκώνουν, η ανταμοιβή είναι κάτι πολύ μεγαλύτερο: μια θέση στην ιστορία του αθλήματος και μια σύνδεση με μια κληρονομιά που ούτε η εξαφάνιση του αυθεντικού τροπαίου δεν θα μπορούσε να σβήσει.