«Το σέρβις για μένα είναι σχολείο – Μαθαίνεις, ανοίγεις ορίζοντες, γεμίζεις εμπειρίες»

Σε μια εποχή όπου η εστίαση αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι της καθημερινής κοινωνικής ζωής, ο ρόλος του σερβιτόρου παραμένει συχνά υποτιμημένος ή παρεξηγημένος. Πίσω από το «απλό» σερβίρισμα ενός πιάτου ή ενός ποτηριού, κρύβεται μια απαιτητική δουλειά που συνδυάζει ταχύτητα, αντοχή, οργάνωση, αλλά κυρίως ανθρώπινη επαφή. Είναι ένα επάγγελμα που δοκιμάζει όρια, αλλά ταυτόχρονα προσφέρει μοναδικές εμπειρίες και διαρκή αλληλεπίδραση με διαφορετικούς χαρακτήρες και καταστάσεις.

Ο Παναγιώτης Νικολόπουλος, σερβιτόρος σε κρητικό εστιατόριο, μετρά ήδη 16 χρόνια στον χώρο της εστίασης. Αυτό που ξεκίνησε ως μια συμπληρωματική απασχόληση εξελίχθηκε σε βασική επαγγελματική ταυτότητα και, όπως ο ίδιος περιγράφει, σε μια διαδρομή γεμάτη μάθηση, προκλήσεις και συνεχή εξέλιξη. Με αφετηρία προσωπικά βιώματα και οδηγό την αγάπη για το αντικείμενο, παραμένει μέχρι σήμερα με το ίδιο κίνητρο και την ίδια όρεξη.

Μέσα από τις απαντήσεις του στη συνέντευξη που παραχώρησε στο Newsbomb, ξεδιπλώνεται μια διαφορετική οπτική για το σέρβις: όχι ως μια τυπική εργασία εξυπηρέτησης, αλλά ως ένα «σχολείο» ζωής. Η καθημερινότητα, οι δυσκολίες, οι παρεξηγήσεις, αλλά και οι μικρές στιγμές ικανοποίησης και αναγνώρισης, συνθέτουν ένα επάγγελμα που βασίζεται πάνω απ’ όλα στον άνθρωπο και στην επικοινωνία.

Ο ίδιος φωτίζει τις αθέατες πλευρές της δουλειάς, καταρρίπτει στερεότυπα και αναδεικνύει τη σημασία ενός κλάδου που στηρίζει όχι μόνο την οικονομία, αλλά και την ίδια την εμπειρία της εξόδου και της ψυχαγωγίας. Γιατί, όπως προκύπτει, το σέρβις δεν είναι απλώς μια δουλειά — είναι μια τέχνη που απαιτεί παρουσία, ενσυναίσθηση και διαρκή εγρήγορση.

Newsbomb: Τι ήταν αυτό που σας έκανε αρχικά να διαλέξετε αυτό το επάγγελμα και τι είναι αυτό που σας κρατάει ακόμα σε αυτό;

Παναγιώτης Νικολόπουλος: Όταν πριν 16 χρόνια αποφάσισα να ασχοληθώ με την εστίαση και να γίνω σερβιτόρος, ο πρωταρχικός λόγος ήταν να ενισχύσω το εισόδημά μου, καθώς απασχολούμουν ήδη κάπου αλλού, εντελώς διαφορετικά. Έχοντας βιώματα από το οικογενειακό μου περιβάλλον, ξεκίνησα και πολύ γρήγορα με κέρδισε. Έγινε η βασική μου εργασία και μετά από τόσα χρόνια που πέρασαν και πολύ γρήγορα μάλιστα, νιώθω πως μόνο αυτό έχω κάνει στη ζωή μου. Σαν να ετοιμάστηκα γι αυτό. Μου άρεσε και μου αρέσει ακόμη τόσο πολύ, που κάθε χρόνος που περνάει, είναι σαν να βρίσκομαι στο πρώτο έτος. Ίδια όρεξη, ίδιο κίνητρο. Αυτό που με κρατάει, πέρα από το οικονομικό κίνητρο της βιωσιμότητας και ότι συνολικά μου αρέσει το φαγητό, είναι η επαφή και η επικοινωνία με τον κόσμο. Είναι πολύ σημαντικό αυτό και ειδικά στη σημερινή εποχή το θεωρώ μεγάλο “σχολείο”.

Αν σας ζητούσα να περιγράψετε “μια μέρα στη δουλειά σας” σε κάποιον που δεν ξέρει τίποτα για το αντικείμενο τι θα του λέγατε;

Η δουλειά του σερβιτόρου μπορεί να φαίνεται απλή, του στυλ πάω φαΐ και ποτό στον πελάτη, αλλά δεν είναι. Υπάρχει σημαντική προετοιμασία πριν μπει ο πελάτης στο μαγαζί, στα διάφορα πόστα που έχουμε, όπως μπαρ, πάσο και άλλα, που συμβάλλει στην καλύτερη εξυπηρέτησή του, υπάρχει η εξυπηρέτηση την ώρα της δουλειάς και φυσικά υπάρχουν και οι ανάλογες εργασίες που πρέπει να γίνουν στο τέλος, προκειμένου να είμαστε έτοιμοι για την επόμενη μέρα. Πολλές φορές η καλύτερη περιγραφή της δουλειάς, είναι να ζήσεις τη δουλειά τη στιγμή που συμβαίνει. Δουλεύεις και μαθαίνεις ταυτόχρονα.

Ποια θεωρείτε τα μεγαλύτερα πλεονεκτήματα και ποια τα πιο δύσκολα ή σκοτεινά σημεία της δουλειάς σας όπως τα ζείτε στην πράξη;

Όλα έχουν να κάνουν με τον πελάτη, δηλαδή τον άνθρωπο. Το μεγαλύτερο πλεονέκτημα είναι η επαφή, η επικοινωνία, η ευχαρίστηση να εξυπηρετείς, να συμβάλλεις ώστε ένας άνθρωπος, μια παρέα, ένα ζευγάρι, μια οικογένεια, να περάσει όμορφα και να απολαύσει την έξοδό του, το φαΐ, που εκείνη τη στιγμή είναι η διασκέδασή του. Οι λέξεις δύσκολο και σκοτεινό δεν μου αρέσουν. Σίγουρα υπάρχουν και αυτές οι στιγμές, με τους λίγο πιο ανυπόμονους, τους λίγο πιο βιαστικούς, του λίγο πιο κακόκεφους, αλλά με χαμόγελο και υπομονή όλα ξεπερνιόνται.

Ποια είναι η πιο ιδιαίτερη ή απρόσμενη εμπειρία που σας έχει τύχει στη δουλειά – ένα περιστατικό που θυμάστε και σήμερα;

Δεν θα σταθώ σε μια στιγμή ή ένα γεγονός, αλλά σε ένα συναίσθημα. Στο χαμόγελο. Στο χαμόγελο του πελάτη που μένει ευχαριστημένος, στο χαμόγελο του πελάτη που πέρασε καλά, που έφαγε ωραία και που στο τέλος το δείχνει, στο λέει. Αυτή η εικόνα μένει στο μυαλό και είναι ότι πιο όμορφο έχεις εισπράξει.

Ποιο είναι το μεγαλύτερο λάθος ή κλισέ που πιστεύει ο πολύς κόσμος για το επάγγελμά σας και δεν ισχύει στην πραγματικότητα;

Παλιότερα πιο έντονα, ευτυχώς σήμερα ελάχιστα, είχε δημιουργηθεί μια αίσθηση, ότι ο σερβιτόρος θεωρείται άνθρωπος, ας το πούμε λίγο κατώτερης τάξης ή επιπέδου και υπήρχαν και ανάλογες συμπεριφορές. Αυτό ποτέ δεν ίσχυε. Οι άνθρωποι που ασχολούνται με το σέρβις σπουδάζουν. Μιλούν ξένες γλώσσες. Έχουν τελειώσει πανεπιστήμια. Έχουν επίπεδο μόρφωσης και δίνουν τον καλύτερό τους εαυτό για να εξυπηρετήσουν όλο τον κόσμο.

Αν ερχόταν σήμερα ένας νέος και σας έλεγε “θέλω να κάνω τη δουλειά σας” τι θα τον συμβουλεύατε και τι θα του κρύβατε για να μην τρομάξει;

Σίγουρα δεν θα του έκρυβα τίποτα και σαφώς δεν χρειάζεται να τρομάξει με τίποτα. Όπως όλες οι δουλειές, έτσι και του σερβιτόρου, έχει τις δυσκολίες της. Ορθοστασία, κουβάλημα, ζέστη. Έχει όμως και τις απολαύσεις της. Αν τώρα ερχόταν ένας νέος και ζητούσε τη συμβουλή μου, θα του έλεγα “μάθε τη δουλειά”. Να την κάνεις. Θα σε βοηθήσει στη ζωή σου και ας μην την χρειαστείς ποτέ. Και αν σου αρέσει μείνε. Κερδισμένος θα βγεις. Το σέρβις για μένα είναι σχολείο. Γιατί έχει να κάνει με ανθρώπους. Δεν είναι το απλό, πηγαίνω μια μπύρα ή ένα πιάτο φαγητό. Είναι η επικοινωνία, η επαφή με τον κόσμο. Μαθαίνεις πράγματα. Ανοίγεις ορίζοντες. Γεμίζεις εμπειρίες.

Πώς φαντάζεστε το μέλλον του κλάδου σας τα επόμενα 5-10 χρόνια και πως νιώθετε που εσείς είστε “μέσα” σε αυτή την εξέλιξη;

Το σέρβις τα τελευταία χρόνια έχει γίνει πιο επαγγελματικό, καλύτερα αμειβόμενο και διαρκώς προοδεύει και εξελίσσεται. Ο τουρισμός που είναι μέρος της βαριάς οικονομίας της χώρας μας έχει ανάγκη τους σερβιτόρους, η δουλειά των οποίων αναγνωρίζεται. Αλλά δεν είναι μόνο ο τουρισμός. Για τον περισσότερο κόσμο πλέον το να βγει έξω να φάει είναι μέρος της διασκέδασής του. Της ψυχαγωγίας του. Θέλει να περάσει καλά. Η συμβολή του σερβιτόρου σε αυτό είναι τεράστια. Αποτελεί αναπόσπαστο κομμάτι του.

Στο τέλος της ημέρας είστε χαρούμενος με την προσφορά σας;

Νιώθω καλά, μου αρέσει αυτό που κάνω. Το απολαμβάνω και δεν σκέφτομαι να το αλλάξω. Το σέρβις έχει μια ιδιαίτερη μαγεία. Μπορεί να φαίνεται ότι κάνεις κάθε μέρα το ίδιο πράγμα, αλλά επί της ουσίας είναι διαφορετικό. Το διαφορετικό το προσφέρει ο πελάτης, που κάθε μέρα είναι και άλλος, που την ίδια μέρα στη δουλειά είναι διαφορετικός. Από πελάτη σε πελάτη, από τραπέζι σε τραπέζι, όλα είναι διαφορετικά. Έχεις το ζευγάρι, την οικογένεια, τον παππού και τη γιαγιά, τον μικρό μπόμπιρα, μια εταιρική παρέα, μια παρέα ανδρών ή γυναικών, οτιδήποτε. Όλοι οι άνθρωποι είναι διαφορετικοί, οι συνθήκες είναι διαφορετικές και μέσα εκεί πρέπει εσύ να είσαι έτοιμος, ο καλύτερος εαυτό σου, να προσφέρεις, να βοηθήσεις, να εξυπηρετήσεις, να μείνουν όλοι ευχαριστημένοι. Αυτό είναι κάτι παραπάνω από μια απλή δουλειά. Σε γεμίζει και νιώθεις όμορφα.