Γιατί η κυβέρνηση Τραμπ επανεξετάζει τη στάση της για τα Φώκλαντ - Tι σημαίνει αυτό
Η διαμάχη για τα Φώκλαντ επιστρέφει στο επίκεντρο της διεθνούς πολιτικής σκηνής. Γιατί συμβαίνει αυτό; Μια συνοπτική επισκόπηση
Είτε πρόκειται για παρεμβάσεις στη Βενεζουέλα, απειλές προς τη Γροιλανδία, τον πόλεμο με το Ιράν, τον αποκλεισμό της Κούβας ή τις εντάσεις με την Ευρωπαϊκή Ένωση και το ΝΑΤΟ: ο κατάλογος των συγκρούσεων που αποδίδονται στον πρόεδρο των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ είναι ήδη μακρύς, και το 2026 δεν έχει καν φτάσει στα μισά του.
Μια ακόμη κρίση ενδέχεται να προστεθεί: αυτή των Φώκλαντ, για τα οποία Βρετανία και Αργεντινή πολέμησαν το 1982, εκτιμά σε ανάλυσή του το γερμανικό Spiegel με αφορμή την αποκάλυψη από το Reuters ενός εγγράφου του αμερικανικού Πενταγώνου.
Σύμφωνα με το πρακτορείο Reuters, εξετάζονται κυρώσεις κατά συμμάχων του ΝΑΤΟ που, κατά την Ουάσιγκτον, δεν στηρίζουν επαρκώς τον πόλεμο με το Ιράν. Μία από τις επιλογές θα ήταν η επανεξέταση της αμερικανικής στάσης υπέρ της βρετανικής κυριαρχίας στα Φώκλαντ.
Μέχρι σήμερα, οι ΗΠΑ στήριζαν τους Ευρωπαίους συμμάχους στη διατήρηση παλαιών «αυτοκρατορικών κτήσεων». Το υπονοούμενο πλέον είναι σαφές: δεν θεωρείται δεδομένο ότι τα Φώκλαντ πρέπει να ανήκουν στο Ηνωμένο Βασίλειο, σημειώνεται στο γερμανικό δημοσίευμα.
Ακόμη και αυτή η υπόνοια αποτελεί ποιοτική αλλαγή στις σχέσεις Ουάσιγκτον–Λονδίνου. Ο Τραμπ έχει ήδη επικρίνει τη στάση της Βρετανίας ως «πολύ, πολύ μη συνεργάσιμη», ενώ για τον πρωθυπουργό Κιρ Στάρμερ σχολίασε δηκτικά ότι «δεν πρόκειται για τον Ουίνστον Τσόρτσιλ».
Τι είναι τα Φώκλαντ - Το ιστορικό
Μια πιθανή αλλαγή στάσης των ΗΠΑ θα ήταν εντυπωσιακή, καθώς παραδοσιακά στήριζαν το Ηνωμένο Βασίλειο στη σύγκρουση με την Αργεντινή. Στον πόλεμο των Φώκλαντ το 1982, οι ΗΠΑ παρείχαν υλικοτεχνική και δορυφορική υποστήριξη στους Βρετανούς.
Επισήμως, η Ουάσιγκτον δηλώνει ουδέτερη, αλλά αναγνωρίζει την «de facto βρετανική διοίκηση» των νησιών.
Η διαμάχη έχει βαθιές ρίζες: από το 1833 τα Φώκλαντ βρίσκονται υπό βρετανικό έλεγχο, όταν το βρετανικό πολεμικό πλοίο εκδίωξε αργεντινές δυνάμεις. Το 1982, η στρατιωτική χούντα της Αργεντινής εισέβαλε στα νησιά, πυροδοτώντας πόλεμο περίπου δύο μηνών. Νικητές ήταν οι Βρετανοί, αλλά με βαρύ τίμημα: 649 Αργεντινοί, 255 Βρετανοί στρατιώτες και τρεις κάτοικοι των νησιών σκοτώθηκαν.
Πώς αντιδρούν Βρετανία και Αργεντινή
Στο Λονδίνο, ο Στάρμερ έσπευσε να δηλώσει ότι η θέση της χώρας είναι «αδιαμφισβήτητη»: η κυριαρχία ανήκει στο Ηνωμένο Βασίλειο και προτεραιότητα έχει το δικαίωμα αυτοδιάθεσης των κατοίκων.
Αντίθετα, στην Αργεντινή οι εξελίξεις έγιναν δεκτές με ενθουσιασμό. Ο πρόεδρος Χαβιέρ Μιλέι κάλεσε σε νέες διαπραγματεύσεις, δηλώνοντας ότι η χώρα του κάνει «πρόοδο όσο ποτέ» για την επιστροφή των νησιών.
Ο υπουργός Εξωτερικών Πάμπλο Κουίρνο υποστήριξε ότι τα Φώκλαντ είναι «αργεντινά ιστορικά, νομικά και ηθικά».
Γιατί το ζήτημα έχει γεωπολιτική σημασία
Αν οι ΗΠΑ πάψουν να στηρίζουν τη βρετανική θέση, αυτό θα σηματοδοτήσει μια βαθιά στροφή στην εξωτερική τους πολιτική προς μια πιο προσωποκεντρική προσέγγιση γύρω από τον Τραμπ.
Η προσέγγιση αυτή συνδέεται και με τις σχέσεις Τραμπ–Μιλέι, καθώς ο Αργεντινός πρόεδρος θεωρείται στενός πολιτικός σύμμαχος του.
Παράλληλα, μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να ευνοήσει την Κίνα, η οποία υποστηρίζει τη θέση της Αργεντινής. Το Πεκίνο έχει ενισχύσει τις σχέσεις της με το Μπουένος Άιρες.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι ίδιοι οι κάτοικοι των νησιών έχουν διαφορετική άποψη: σε δημοψήφισμα το 2013, το 99,8% τάχθηκε υπέρ της παραμονής στο Ηνωμένο Βασίλειο.
Τι μπορεί να ακολουθήσει
Παρά την ένταση, ένας νέος πόλεμος θεωρείται απίθανος. Όπως εκτιμούν αναλυτές, η Αργεντινή δεν έχει τη στρατιωτική δυνατότητα να ανακαταλάβει τα νησιά, ούτε φαίνεται να το επιδιώκει άμεσα.
Πιθανότερο είναι η σύγκρουση να μεταφερθεί σε διπλωματικό επίπεδο, για παράδειγμα μέσω του Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών, με την Ουάσιγκτον είτε να στηρίζει την Αργεντινή είτε να μην εμποδίζει σχετικές πρωτοβουλίες.
Με άλλα λόγια, η «μάχη» για τα Φώκλαντ ίσως συνεχιστεί όχι με όπλα, αλλά στα τραπέζια των διαπραγματεύσεων.
Διαβάστε επίσης