Εισηγήσεις για εκλογές-εξπρές και υπέρβαση πιθανών «ατυχημάτων»

Ισχυρές αναταράξεις προκάλεσε στο Μέγαρο Μαξίμου, η δεύτερη δικογραφία για τον ΟΠΕΚΕΠΕ αθροιζόμενη, μάλιστα, με την πρώτη «καλοκαιρινή». Κατ’ αρχάς προκύπτει ότι στο κάδρο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας μπαίνουν 20 (plus) βουλευτές και υπουργοί -νυν και πρώην- της Νέας Δημοκρατίας, δηλαδή η διερεύνηση πιθανών ευθυνών έχει αμιγώς γαλάζια χροιά. Άρα είναι δύσκολο να «ρεφάρει» κάποιος σε επίπεδο εντυπώσεων, με το επιχείρημα ότι πρόκειται για διαχρονική «παθογένεια».

Εξίσου δύσκολο είναι να πείσει την κοινή γνώμη ότι πρόκειται για κάποια «αθώα ρουσφέτια», τα οποία συνιστούν περίπου εθιμικό δίκαιο από συστάσεως του ελληνικού κράτους, από τη στιγμή που ζητείται η διερεύνηση των αδικημάτων της απιστίας, της απάτης, της νοθείας εγγράφων, της δωροληψίας υπαλλήλου, της σύστασης συμμορίας. Τα οποία, αδικήματα, είχαν ως συνέπεια να κατευθυνθούν κοινοτικοί πόροι σε μη δικαιούχους και να χρησιμοποιηθούν για άλλους σκοπούς, όπως για παράδειγμα ακριβών αυτοκινήτων, την ώρα που η πραγματικοί δικαιούχοι που συνδέονται όντως με τον πρωτογενή τομέα, τα στερούνταν και αγκομαχούσαν να τα βγάλουν πέρα. Και τα οποία, αδικήματα, παραπέμπουν σε βαριά πρόστιμα, τα οποία προφανώς θα καταβληθούν από τον κρατικό προϋπολογισμό, δηλαδή από τα χρήματα των Ελλήνων φορολογούμενων.

Το κυβερνητικό στρατόπεδο βρίσκεται απέναντι σε ένα δυσεπίλυτο πρόβλημα. Το μοντέλο διαχείρισης φαίνεται ότι είναι ακόμη υπό διαμόρφωση, μετά την ολοκλήρωση της πρώτης φάσης, δηλαδή του «αναγκαστικού» ανασχηματισμού, ενώ εξακολουθεί να διαπλέκεται με τα σενάρια για εκλογές fast-track. Ας κάνουμε στο σημείο αυτό, ορισμένες παρατηρήσεις.

Πρώτον: Στο Μέγαρο Μαξίμου διαμορφώθηκε η πεποίθηση ότι ο πρωθυπουργός πρέπει «να βγει μπροστά» και να παρουσιάσει προτάσεις που θα καταδεικνύουν ότι διαθέτει την πολιτική βούληση να βάλει φρένο στη διαφθορά, κυρίως όμως να σηματοδοτήσει ότι η κατάσταση βρίσκεται υπό έλεγχο – εξ ου και το διάγγελμα.

Δεύτερον: Ας πάρουμε, όμως, υπόψιν ότι τα ανοικτά μέτωπα είναι πολλά. Πέραν της δικαστικής εξέλιξης που θα πάρει το δικό της δρόμο, εγείροντο τα θέματα της «εκκαθάρισης» των ψηφοδελτίων του κόμματος, της διαχείρισης του κλίματος αναστάτωσης και δυσαρέσκειας που καταγράφηκε σε μερίδα, τουλάχιστον, της κοινοβουλευτικής ομάδας της Νέας Δημοκρατίας και της αντιμετώπισης της σκληρής επίθεσης της αντιπολίτευσης, που ομιλεί για «κυβέρνηση υποδίκων» και ζητεί άμεση προσφυγή στις κάλπες.

Λέγεται ότι η κυβέρνηση αιφνιδιάστηκε με το περιεχόμενο της δεύτερης δικογραφίας και κυρίως από το γεγονός ότι μετά από επτά χρόνια διακυβέρνησης, αναδεικνύονται σε πρώτο πλάνο, επαναλαμβάνω, 20 στελέχη της κυβερνητικής παράταξης και ούτε ένα από τα αντιπολιτευτικά καρέ. Αυτό -και όχι μόνο- οδήγησε στο αυτονόητο συμπέρασμα ότι οι τακτικοί ελιγμοί του παρελθόντος είναι ανεπαρκείς -αν και στην περίπτωση της παραπομπής δύο πρώην υπουργών με βάση το άρθρο 86 του Συντάγματος, θα υιοθετηθεί κατά πάσα πιθανότητα, το ίδιο μοντέλο της Προανακριτικής Επιτροπής εξπρές και μένει να δούμε, αν θα υιοθετηθεί επίσης η μέθοδος της επιστολικής ψήφου.

Μ’ αυτά και μ’ αυτά, παραμένει πλήρως ενεργό το ενδεχόμενο να στηθούν κάλπες ακόμη και στις αρχές του καλοκαιριού. Ο πρωθυπουργός εξακολουθεί να εμφανίζεται απολύτως αρνητικός, αλλά προκάλεσε ιδιαίτερη εντύπωση η σχετική παρέμβαση του αντιπροέδρου της κυβέρνησης. Ο συνήθως προσεκτικός Κωστής Χατζηδάκης είπε απευθυνόμενος στον Νίκο Ανδρουλάκη: «Τα αιτήματα (σ.σ. των εκλογών) ενίοτε γίνονται αποδεκτά». Προς επίρρωση δε το επανέλαβε με άλλη ευκαιρία -εικάζεται, βασίμως, ότι δεν έγινε «κουτουρού».

Είναι αρκετά τα επιχειρήματα εναντίον της εξάντλησης της κυβερνητικής θητείας -προκύπτουν άλλωστε από τη συγκυρία, αρχής γενομένης από την πρόσφατη δημοσκοπική ενίσχυση του κυβερνώντος κόμματος. Συνοψίζονται κατά βάση στο δόγμα, ότι «από εδώ και πέρα, ο χρόνος θα μετράει εναντίον μας». Πρώτον, οι ευρωπαίοι εισαγγελείς δεν έχουν ακόμη ολοκληρώσει τις έρευνές τους (βρισκόμαστε μόλις στο 2021) άρα αναμένονται και νέες δικογραφίες αγνώστου περιεχομένου, που μαζί με τις υπάρχουσες αλλά και την ανοικτή υπόθεση των υποκλοπών, εκτιμάται ότι δημιουργούν ένα εκρηκτικό μείγμα.

Υπ’ αυτήν την έννοια, φαίνεται ότι υποδεικνύεται η συνταγή της υπέρβασης, η οποία παρεμπιπτόντως έχει πλήρη εφαρμογή και ως προς τις πιθανές περιπλοκές που θα μπορούσε να προκαλέσει η φημολογούμενη δημιουργία νέων κομμάτων, ιδιαίτερα στην περιοχή της «γαλάζιας πολυκατοικίας». Επιπροσθέτως, κουμπώνει και με τα πρόσθετα οικονομικά δεινά που εκτιμάται ότι θα προκαλέσει ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, ενώ οι Έλληνες βιώνουν ήδη, σχεδόν καθημερινές ανατιμήσεις στα είδη πρώτης ανάγκης, η αγορά στέγης έχει πλήρως εκτροχιασθεί, η ΕΚΤ προχωρά σε αύξηση επιτοκίων κάτι που θα πλήξει περαιτέρω νοικοκυριά-επιχειρήσεις, ενώ θα επηρεάσει την καμπύλη εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους και τα καύσιμα τραβούν συνεχώς την ανηφόρα -ήδη στις Βρυξέλλες συζητείται η επιβολή πλαφόν στην κατανάλωση.

Ισχυρά τα επιχειρήματα για… φυγή προς τα εμπρός, παρουσιάζονται όμως ορισμένα προβλήματα, κυρίως ως προς το αφήγημα που θα προβάλει σε μια τέτοια περίπτωση η κυβερνώσα παράταξη, έτσι ώστε να προσελκύσει περισσότερους κεντρώους ψηφοφόρους. Έχει ήδη επισημανθεί, ότι το εκσυγχρονιστικό προφίλ της κυβέρνησης έχει «θαμπώσει» και κάτω από τις σημερινές συνθήκες είναι ιδιαίτερα περίπλοκη η επιχείρηση τόνωσής του. Ο σχεδιασμός, πάντως, ήταν να λειτουργήσει προς αυτή την κατεύθυνση η πρόταση του πρωθυπουργού για υπουργούς χωρίς βουλευτική ιδιότητα, για βουλευτές που εναλλάσσονται και για πιθανή μείωση βουλευτικών εδρών.

Ωστόσο, δημιουργούνται κάποιες εύλογες, κατά τη γνώμη μου, απορίες. Τις απαριθμώ:

- Ένας υπουργός που προφανώς επιθυμεί να επανεκλεγεί στην ιδιαίτερη περιφέρειά του κατά την επόμενη εκλογική αναμέτρηση, ακόμη κι αν απωλέσει τη βουλευτική του ιδιότητα, αλλά για ποιο λόγο να απωλέσει την επιθυμία να χρησιμοποιεί εκείνα που θεωρεί ισχυρά «εργαλεία» επανεκλογής του κατά τη διάρκεια της υπουργικής του θητείας;

- Αυτά τα "εργαλεία" θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν δυνητικά και από τους αναπληρώνοντες (πρώτους επιλαχόντες) τους υπουργού κατά το διάστημα που εκείνοι μετείχαν στο κυβερνητικό σχήμα. Ακόμη κι αν μειωθεί ο αριθμός των βουλευτών, με δεδομένο ότι η κυβέρνηση απαρτίζεται από 50 μέλη, θα καταλήγαμε ουσιαστικά στο σημερινό αριθμό των τριακοσίων που θα μπορούσαν να έχουν πρόσβαση σε αυτά τα "εργαλεία" (ρουσφέτια στην καθομιλουμένη), χωρίς κανένα θεσμικό εμπόδιο.

- Πόσο συνεκτικό θα ήταν το νομοθετικό έργο μιας Βουλής, που θα άλλαζε μετά από κάθε ανασχηματισμό;

- Είναι σώφρον η αναθεώρηση του Συντάγματος, να γίνεται με βάση τη συγκυρία, όταν αυτή η λογική απορρίπτεται ακόμη και σε επίπεδο τρέχοντος νομοθετικού έργου;

Πολύ φοβάμαι ότι η σύνθεση ενός δυναμικού κυβερνητικού αφηγήματος, έχει ακόμη δρόμο μπροστά της!