Τι πιστεύουν οι ναρκισσιστές για τις αναρτήσεις τους στα social media

Μια νέα μελέτη υποδηλώνει ότι τα ναρκισσιστικά χαρακτηριστικά μπορεί να διαμορφώνουν όχι μόνο τι δημοσιεύουν οι άνθρωποι στα social media, αλλά και πώς πιστεύουν ότι γίνονται δεκτές αυτές οι δημοσιεύσεις. Το βασικό εύρημα είναι ότι ο ναρκισσισμός δεν λειτουργεί μόνο προς μία κατεύθυνση: κάποιοι άνθρωποι περιμένουν θαυμασμό, ενώ άλλοι περιμένουν κοινωνική βλάβη.

Η μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο Journal of Research in Personality, εξέτασε ναρκισσιστικά χαρακτηριστικά στην καθημερινή συμπεριφορά των χρηστών social media αντί να επικεντρώνεται σε άτομα που έχουν ήδη διαγνωστεί με ναρκισσιστική διαταραχή προσωπικότητας.

Τι εξέτασε η μελέτη;

Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μια δεκαήμερη μελέτη ημερολογίου για να παρακολουθήσουν το πώς οι άνθρωποι δημοσίευαν και πώς πίστευαν ότι οι δημοσιεύσεις τους επηρέαζαν τις σχέσεις τους. Οι συμμετέχοντες ολοκλήρωσαν πρώτα μετρήσεις ναρκισσιστικών χαρακτηριστικών και στη συνέχεια ανέφεραν καθημερινές λεπτομέρειες σχετικά με την πιο πρόσφατη δημοσίευσή τους στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Οι ερευνητές επικεντρώθηκαν σε δύο μορφές ναρκισσισμού: τον ναρκισσιστικό θαυμασμό και τη ναρκισσιστική αντιπαλότητα.

1. Ο θαυμασμός συνδέεται με την αναζήτηση προσοχής, επαίνου, γοητείας και θετικής αυτοπαρουσίασης.
2. Η αντιπαλότητα είναι πιο αμυντική και ανταγωνιστική, περιλαμβάνοντας σύγκριση, κριτική και μια τάση να βλέπουμε τους άλλους ως απειλές.

Αυτή η διάκριση έχει σημασία επειδή ο «ναρκισσισμός» χρησιμοποιείται συχνά περιστασιακά στο διαδίκτυο, αλλά διαφορετικά ναρκισσιστικά χαρακτηριστικά μπορούν να οδηγήσουν σε διαφορετικές κοινωνικές συμπεριφορές.

Τι προέβλεψε ο ναρκισσιστικός θαυμασμός;

Τα άτομα με υψηλότερο ναρκισσιστικό θαυμασμό έτειναν να δημοσιεύουν πιο θετικό περιεχόμενο και να καταβάλλουν μεγαλύτερη προσπάθεια για να παρουσιαστούν ευνοϊκά στους άλλους. Ήταν επίσης πιο πιθανό να πιστεύουν ότι οι αναρτήσεις τους τους βοήθησαν να ξεκινήσουν νέες σχέσεις.

Με απλά λόγια, περίμεναν ότι οι αναρτήσεις τους θα είχαν καλή απήχηση. Η μελέτη υποδηλώνει ότι μπορεί να υποθέτουν ότι η γοητεία, η ελκυστικότητα και η κοινωνική τους απήχηση προέρχεται από το διαδίκτυο, ακόμη και όταν δεν καταβάλλουν έντονη σκόπιμη προσπάθεια να εντυπωσιάσουν.

Αυτό δεν αποδεικνύει ότι οι άλλοι αντέδρασαν πραγματικά θετικά. Δείχνει τον τρόπο που τα ίδια τα άτομα με υψηλό ναρκισσιστικό θαυμασμό πίστευαν ότι οι αναρτήσεις τους έγιναν δεκτές.

Τι προέβλεψε η ναρκισσιστική αντιπαλότητα;

Η ναρκισσιστική αντιπαλότητα έδειξε σχεδόν το αντίθετο μοτίβο. Άτομα με υψηλότερο επίπεδο αντιπαλότητας δημοσίευσαν λιγότερο θετικό περιεχόμενο και είχαν χαμηλότερες προσδοκίες για τις κοινωνικές επιπτώσεις των δημοσιεύσεών τους.

Ήταν πιο πιθανό να πιστεύουν ότι οι δημοσιεύσεις τους βλάπτουν την ικανότητά τους να δημιουργούν νέες σχέσεις και μπορεί να επηρεάσουν αρνητικά τις υπάρχουσες. Αυτό ταιριάζει με το πιο αμυντικό και προσανατολισμένο στη σύγκρουση προφίλ της αντιπαλότητας.

Το χρήσιμο σημείο της μελέτης είναι ότι τα ναρκισσιστικά χαρακτηριστικά δεν παράγουν πάντα αυτοπεποίθηση στο διαδίκτυο. Ορισμένα χαρακτηριστικά μπορεί να συνοδεύονται από μια πιο αρνητική προσδοκία για το πώς θα αντιδράσουν οι άλλοι.

Τι σημαίνει αυτό για τη συμπεριφορά στα social media;

Τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης μπορούν να λειτουργήσουν ως καθρέφτης της εικόνας του εαυτού. Οι χρήστες μπορεί να μην δημοσιεύουν απλώς και να περιμένουν σχόλια. Μπορεί ήδη να περιμένουν μια συγκεκριμένη αντίδραση πριν καν απαντήσει το κοινό:

• Για άτομα με υψηλό ναρκισσιστικό θαυμασμό, αυτή η προσδοκία μπορεί να είναι «θα αρέσει στους άλλους».
• Για όσους έχουν υψηλό επίπεδο αντιπαλότητας, μπορεί να είναι «αυτό θα μπορούσε να πάει άσχημα» ή «άλλοι μπορεί να με κρίνουν».

Σε κάθε περίπτωση, η ανάρτηση συνδέεται με την αυτοεκτίμηση, την προσοχή και τις προσδοκίες για τις σχέσεις με τους άλλους. Αυτό βοηθά επίσης να εξηγηθεί γιατί οι διαδικτυακές αντιδράσεις μπορεί να είναι συναισθηματικά ισχυρές. Τα likes, τα σχόλια, η σιωπή ή η κριτική μπορεί να ενισχύσουν τον τρόπο με τον οποίο κάποιος βλέπει ήδη τον εαυτό του κοινωνικά.

Συχνές Ερωτήσεις

Είναι η δημοσίευση selfies ένδειξη ναρκισσισμού;

Όχι από μόνη της. Πολλοί δημοσιεύουν selfies για φυσιολογικούς κοινωνικούς λόγους. Τα ναρκισσιστικά χαρακτηριστικά αφορούν περισσότερο επίμονα μοτίβα αναζήτησης θαυμασμού, δικαιωματισμού, σύγκρισης ή έλλειψης ενσυναίσθησης.

Μπορεί κάποιος να έχει ναρκισσιστικά χαρακτηριστικά χωρίς να έχει ναρκισσιστική διαταραχή προσωπικότητας;

Ναι. Τα ναρκισσιστικά χαρακτηριστικά υπάρχουν σε ένα φάσμα. Μια κλινική διαταραχή προσωπικότητας περιλαμβάνει επίμονα μοτίβα που προκαλούν σημαντική δυσφορία, προβλήματα σχέσεων ή βλάβη.

Συμπέρασμα

Η νέα μελέτη δείχνει ότι ο ναρκισσισμός και τα social media είναι πιο λεπτεπίλεπτα από την απλή αναζήτηση προσοχής. Τα άτομα με υψηλό ναρκισσιστικό θαυμασμό μπορεί να περιμένουν ότι οι αναρτήσεις τους θα προσελκύσουν θετική προσοχή, ενώ όσοι έχουν υψηλό ναρκισσιστικό ανταγωνισμό μπορεί να περιμένουν πιο αρνητικά κοινωνικά αποτελέσματα.

Το κύριο μάθημα δεν είναι να βάζουμε επιπόλαιες ετικέτες στους ανθρώπους, αλλά να κατανοήσουμε πώς η διαδικτυακή αυτοπαρουσίαση μπορεί να αντικατοπτρίζει βαθύτερες προσδοκίες σχετικά με την κοινωνική θέση, τη σύνδεση και την αποδοχή.

Πηγές:
psychologytoday.com
mayoclinic.org
psychiatry.org