Οι επιστήμονες μόλις ανακάλυψαν τι κρύβεται μέσα σε ένα 3.000 ετών μουμιοποιημένο κροκόδειλο

Μια μουμιοποιημένη θηλυκή κροκόδειλος ηλικίας 3.000 ετών δίνει στους επιστήμονες μια σπάνια ματιά στον παράξενο και συναρπαστικό κόσμο των τελετουργιών της αρχαίας Αιγύπτου. Χάρη σε ακτίνες Χ και αξονικές τομογραφίες, οι ερευνητές κατάφεραν να «δουν» στο εσωτερικό του ζώου χωρίς να το καταστρέψουν και να αποκαλύψουν μυστικά που έμειναν κρυμμένα για χιλιετίες.

Το εύρημα βρίσκεται σήμερα στο Birmingham Museum and Art Gallery και είναι καταγεγραμμένο ως δείγμα 2005.335. Δεν πρόκειται για μια συνηθισμένη μούμια. Σε αντίθεση με τις ανθρώπινες μούμιες, από τις οποίες αφαιρούνταν τα όργανα, ο συγκεκριμένος κροκόδειλος διατηρήθηκε σχεδόν ακέραιος. Και όσα βρέθηκαν στο εσωτερικό του ανοίγουν ένα νέο κεφάλαιο στην κατανόηση της σχέσης των αρχαίων Αιγυπτίων με τα ζώα που λάτρευαν.

Οι κροκόδειλοι στην αρχαία Αίγυπτο

Στην αρχαία Αίγυπτο οι κροκόδειλοι δεν ήταν απλώς επικίνδυνα αρπακτικά. Ήταν ιερά ζώα, συνδεδεμένα με τον θεό Σομπέκ, σύμβολο δύναμης, προστασίας αλλά και γονιμότητας. Οι κάτοικοι του Νείλου τους σέβονταν και τους φοβούνταν ταυτόχρονα, θεωρώντας τους ενσάρκωση ισχύος. Πολλοί κροκόδειλοι εκτρέφονταν ή αιχμαλωτίζονταν αποκλειστικά για θρησκευτικές τελετές.

«Η έρευνά μας αποκάλυψε τεράστιο όγκο πληροφοριών, τόσο για τη ζωή της θηλυκής κροκόδειλου όσο και για τη μεταθανάτια επεξεργασία του σώματός της», εξηγεί η αρχαιοζωολόγος Λιντίγια ΜακΝάιτ από το Πανεπιστήμιο του Μάντσεστερ. «Οι μούμιες εδώ και χρόνια γοητεύουν τους επισκέπτες των μουσείων. Η δουλειά μας προσφέρει μια μοναδική ευκαιρία να συνδεθούν με την ιστορία αυτού του ζώου».

Σύμφωνα με ανακοίνωση του Πανεπιστημίου του Μάντσεστερ, οι αρχαίοι Αιγύπτιοι πίστευαν ότι με τη μουμιοποίηση και τη θυσία κροκοδείλων μπορούσαν να εξασφαλίσουν προστασία από τους κινδύνους που τα ίδια τα ζώα αντιπροσώπευαν. Χιλιάδες μουμιοποιημένοι κροκόδειλοι έχουν βρεθεί σε όλη την Αίγυπτο, με την περιοχή του Φαγιούμ, κέντρο λατρείας του Σομπέκ, να ξεχωρίζει.

Τι έκρυβε το στομάχι του ζώου

Η σύγχρονη τεχνολογία επέτρεψε στους επιστήμονες να εξετάσουν το στομάχι της θηλυκής κροκόδειλου χωρίς να πειράξουν τη μούμια. Τα ευρήματα ήταν εντυπωσιακά. Εντοπίστηκαν γαστρόλιθοι, μικρές πέτρες που καταπίνουν οι κροκόδειλοι για να βοηθούν την πέψη, αλλά και ένα ψάρι καρφωμένο σε χάλκινο αγκίστρι.

«Η παρουσία γαστρόλιθων πιο ψηλά στο πεπτικό σύστημα δείχνει προσπάθεια διάσπασης του τελευταίου γεύματος και αποδεικνύει ότι το ζώο πέθανε πριν αυτά φτάσουν στο στομάχι», αναφέρεται στην ανακοίνωση.
Η ΜακΝάιτ επισημαίνει επίσης ότι το ψάρι που παραμένει στο αγκίστρι δείχνει πως ο κροκόδειλος πιάστηκε λίγο πριν από τον θάνατό του. Όλα δείχνουν ότι θυσιάστηκε σκόπιμα και δεν πέθανε από φυσικά αίτια.

Νέα τεχνολογία, νέες αποκαλύψεις

Καθοριστικό ρόλο στην έρευνα παίζει η χρήση μη επεμβατικών μεθόδων. Εκεί που παλαιότερα οι επιστήμονες κατέφευγαν σε ξετύλιγμα μούμιων ή ακόμη και νεκροτομές, σήμερα οι αξονικές τομογραφίες και οι ακτίνες Χ επιτρέπουν την εσωτερική εξέταση χωρίς καμία φθορά.

«Σε αντίθεση με τις παλαιότερες πρακτικές, η τρισδιάστατη απεικόνιση μάς δίνει τη δυνατότητα να δούμε στο εσωτερικό χωρίς να καταστρέφουμε αυτά τα πολύτιμα και συναρπαστικά αντικείμενα», σημειώνει συν-συγγραφέας μελέτης που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Digital Applications in Archaeology and Cultural Heritage.

Όπως τονίζει η ΜακΝάιτ, η τεχνολογία αυτή επιτρέπει ακόμη και τη δημιουργία ψηφιακών μοντέλων, όπως συνέβη με το χάλκινο αγκίστρι που βρέθηκε στο στομάχι του κροκόδειλου, δίνοντας νέα ζωή σε ευρήματα ηλικίας χιλιάδων ετών.