Απάτες, σχέδια, αδίστακτες κομπίνες: Η άγνωστη ιστορία του πώς ο Τζέφρι Έπσταϊν έγινε πλούσιος

Ο καταδικασμένος παιδόφιλος Τζέφρι Έπσταϊν είχε δύναμη και επιρροή επειδή είχε πολλά χρήματα. Η αμύθητη περιουσία του Έπσταϊν προσέλκυε περισσότερο πλούτο και όσα πρόσωπα αναζητούσαν ακόμη περισσότερα χρήματα. Η περιουσία του Έπσταϊν, όπως είναι πλέον προφανές, τον διευκόλυνε να διαπράξει τα εγκλήματα τα οποία του αποδίδονται και ο ρόλος της δεν μπορεί να υποτιμηθεί.

Η «αυτοκρατορία» του Έπσταϊν κάποτε περιλάμβανε το μεγαλύτερο ακίνητο στο Μανχάταν, δύο νησιά στην μέση της Καραϊβικής και τρία ιδιωτικά αεροπλάνα.

Αλλά πώς απέκτησε τα χρήματα για να μπορέσει να αγοράσει όλα αυτά και πόσο μεγάλη ήταν η περιουσία του;

Ένα έγγραφο, με την ονομασία 1953 Trust, υπογεγραμμένο από τον καταδικασμένο παιδόφιλο δύο ημέρες πριν αυτοκτονήσει το 2019, υποδηλώνει ότι η περιουσία του ανερχόταν στα περίπου 580 εκατομμύρια δολάρια (περίπου 487 εκατομμύρια ευρώ) πριν την πληρωμή φόρων και υποχρεώσεων. Το έγγραφο, πιθανώς αναφορά στο έτος γέννησής του Έπσταϊν, ήταν ένα καταπιστευματικό ταμείο που επέτρεπε την απόκρυψη της ταυτότητας των δικαιούχων του, σε αντίθεση με μια απλή διαθήκη.

Η τελική έκδοση του εγγράφου δημοσιεύθηκε από το υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ την περασμένη εβδομάδα και έδειχνε ότι περισσότερα από 40 άτομα επρόκειτο να κληρονομούσαν εκατομμύρια δολάρια το καθένα, συμπεριλαμβανομένης της Γκισλέιν Μάξγουελ, η οποία θα λάμβανε 10 εκατομμύρια δολάρια.

Πού ξεκίνησαν, όμως, όλα;

Για να κατανοήσουμε το πώς φτάσαμε στο τέλος, πρέπει να εξερευνήσουμε την αρχή.

Ο Τζέφρι Έπσταϊν γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη τον Ιανουάριο του 1953 και από μικρή ηλικία θεωρούνταν μια μαθηματική ιδιοφυΐα. Ξεκίνησε να φοιτά στην σχολή Μαθηματικών, Πληροφορικής και Επιστήμης Δεδομένων του Ινστιτούτου Courant του Πανεπιστήμιου της Νέας Υόρκης το 1971 αλλά δεν αποφοίτησε ποτέ.

Άφησε την εκπαίδευση για την διδασκαλία, καθώς ξεκίνησε να διδάσκει έφηβους, χωρίς όμως να έχει προσόντα, σε ένα ιδιωτικό σχολείο που φοιτούσαν τα παιδιά πολλών από την ελίτ κοινωνία της Νέας Υόρκης.

Όταν όμως αποκαλύφθηκε η έλλειψη των διδακτικών δεξιοτήτων του, απολύθηκε. Έτσι, στράφηκε στην επενδυτική τράπεζα Bear Stearns αφού τον προσέλαβε ο Alan «Ace» Greenberg, μελλοντικός διευθύνων σύμβουλος της τράπεζας, ο οποίος είχε τα παιδιά του στο σχολείο που δίδασκε ο Έπσταϊν.

Αυτό σηματοδότησε την πρώτη του μεγάλη ευκαιρία - μια ευκαιρία που θα εδραίωνε την οικονομική του κατάσταση για τα επόμενα χρόνια.

Ο Έπσταϊν «σκαρφάλωσε» τα σκαλιά της ιεραρχίας σε διάστημα μόλις πέντε ετών, αλλά αποχώρησε από την Bear Stearns το 1981 λόγω παραβίασης των κανόνων διαπραγμάτευσης, για την οποία η εταιρεία του επέβαλε πρόστιμο 2.500 δολαρίων - που αντιστοιχεί σε σχεδόν 9.000 δολάρια σήμερα.

Μπορεί να έφυγε από την τράπεζα, αλλά αυτό δεν ήταν το τέλος των σχέσεων του με την εταιρεία.

Η άνοδος

Κάπου εδώ άρχισε η εμμονή του Έπσταϊν με την ιδιωτικότητα.

Τα επιχειρηματικά του συμφέροντα από το 1981 και μετά δεν ήταν γνωστά, καθώς δεν ήταν εισηγμένες οι εταιρείες του στο χρηματιστήριο, αν και ορισμένες αγωγές και καταθέσεις έχουν αποκαλύψει περιορισμένα στοιχεία σχετικά με την απόδοσή τους.

Ξεκίνησε τη δική του εταιρεία που ειδικευόταν στην ανάκτηση χρημάτων για ιδιώτες και, σύμφωνα με πληροφορίες, για μια σειρά ξένων κυβερνήσεων, ενώ το 1987 προσλήφθηκε ως «σύμβουλος» στην τότε Towers Financial Corporation, μια εταιρεία είσπραξης οφειλών.

Ωστόσο, το 1989 έφυγε, τέσσερα χρόνια πριν αποκαλυφθεί ότι επρόκειτο για ένα σχήμα Πόντσι, δηλαδή μια χρηματική απάτη που στηρίχθηκε σε «πυραμίδα» επενδυτών. Κέρδιζε 25.000 δολάρια το μήνα για τη θέση του στην Towers και δεν κατηγορήθηκε ποτέ για την απάτη ύψους 450 εκατομμυρίων δολαρίων.

Έναν χρόνο πριν φύγει, όμως, το 1988, ίδρυσε τη δική του εταιρεία, την J. Epstein and Co. Η εταιρεία διαχειριζόταν περιουσιακά στοιχεία πελατών αξίας άνω του 1 δισ. δολαρίων και γνώρισε άμεση επιτυχία.

Αργότερα, η εταιρεία μετατράπηκε σε Financial Trust Company (Εταιρεία εμπιστοσύνης) αφού ο Έπσταϊν μετέφερε τις χρηματοοικονομικές του δραστηριότητες στις Αμερικανικές Παρθένες Νήσους, έναν φορολογικό «παράδεισο».

Το 2011, ίδρυσε επίσης την Southern Trust Company, η οποία αργότερα έγινε η κύρια πηγή εισοδήματός του.

Ήταν νόμιμος ο τρόπος που απέκτησε τα χρήματά του;

Το κατά πόσο τα έσοδα που απέκτησε - σε μεγάλο βαθμό αφορολόγητα - από τους πελάτες του και από επενδύσεις, ήταν νόμιμα, είναι ένα από τα μεγάλα ερωτήματα που πλανώνται γύρω από τις χρηματοοικονομικές δραστηριότητες του Έπσταϊν.

Αυτό που είναι σίγουρο είναι το γεγονός ότι απέφυγε τους κανονισμούς που ισχύουν για χρηματοοικονομικούς συμβούλους, δικηγόρους και λογιστές σε παγκόσμιο επίπεδο, παρουσιάζοντας τον εαυτό του ως σύμβουλο.

Μια ανασκόπηση του αμερικανικού περιοδικού Forbes έδειξε ότι δύο άτομα ήταν υπεύθυνα για το μεγαλύτερο μέρος των εσόδων που είχαν οι εταιρείες του Έπσταϊν.

Πρώτος ήταν ο Αμερικανός δισεκατομμυριούχος Les Wexner, μακροχρόνιος CEO της Victoria's Secret. Σύμφωνα με πληροφορίες, ο Wexner είχε δώσει συνολικά 200 εκατομμύρια δολάρια στον Έπσταϊν τα χρόνια που συνεργάζονταν, μέχρι που οι δρόμοι τους «χώρισαν» το 2007.

Δεύτερος ήταν ο Leon Black, συνιδρυτής της εταιρείας ιδιωτικών κεφαλαίων Apollo Global Management, ο οποίος πιστεύεται ότι παρέδωσε 170 εκατομμύρια δολάρια στις εταιρείες του Έπσταϊν από το 2012 έως το 2017. Σε επιστολή του προς τους επενδυτές της Apollo το 2020, δήλωσε ότι «λυπάται βαθιά που είχε οποιαδήποτε σχέση μαζί του», προσθέτοντας ότι η σχέση τους περιοριζόταν αποκλειστικά στον «σχεδιασμό κληρονομιάς, φορολογικά και φιλανθρωπικά εγχειρήματα».

Από την πλευρά του, ο Wexner είχε δηλώσει προηγουμένως ότι έκοψε τους δεσμούς του με τον Έπσταϊν το 2007 ενώ αρνήθηκε ότι γνώριζε για τις σεξουαλικές κακοποιήσεις του.

Συνολικά, σύμφωνα με το Forbes, ο Έπσταϊν έλαβε τουλάχιστον 360 εκατομμύρια δολάρια μεταξύ 1999 και 2018 και γλίτωσε 300 εκατομμύρια δολάρια σε φόρους χάρη στη δικαιοδοσία των Αμερικανικών Παρθένων Νήσων.

Ωστόσο, δεν ήταν όλα ρόδινα...

Σύμφωνα με τους Financial Times, Αμερικανοί εισαγγελείς πιστεύουν ότι ο Wexner έλαβε 100 εκατομμύρια δολάρια από τον Έπσταϊν το 2008.

Τα χρήματα δόθηκαν καθώς ο Wexner ισχυρίστηκε ότι κάποιος του είχε κλέψει εκατοντάδες εκατομμύρια δολάρια, την ώρα που ο Επστάιν είχε πληρεξούσιο των προσωπικών οικονομικών υποθέσεων του τότε CEO της Victoria's Secret.

Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, ο Επστάιν αγόρασε ακίνητα με χρήματα από το χαρτοφυλάκιο του Wexner και γι' αυτό του έδωσε τα 100 εκατομμύρια δολάρια.

Η κρίση του 2008

Σημαντικό να τονιστεί ότι ο Έπσταϊν υπέστη μεγάλες απώλειες από την χρηματοπιστωτική κρίση στα τέλη του 2008.

Μια από της εταιρείες τους ήταν επενδυτής στην Bear Stearns που «κατέρρευσε» τον Μάρτιο του ίδιου έτους - το πρώτο μεγάλο «θύμα» της κρίσης. Η εταιρεία κατέγραψε καθαρές ζημίες ύψους 166 εκατομμυρίων δολαρίων μεταξύ 2008 και 2010 - ζημίες που οδήγησαν στη δημιουργία της νέας του επιχείρησης την Southern Trust Company.

Είχε άλλες πηγές εισοδήματος;

Ο Έπσταιν ήταν πρόεδρος μιας εταιρείας με έδρα τις Βερμούδες για οκτώ χρόνια μέχρι το 2007, η οποία ονομαζόταν Liquid Funding Ltd.

Μήνες πριν από το θάνατό του, μια έκθεση του Διεθνούς Συνεταιρισμού Ερευνητικών Δημοσιογράφων (ICIJ) ανέδειξε στοιχεία που έδειχναν ότι η περιουσία του Έπσταϊν «καλυπτόταν» από πολλές offshore εταιρείες που λειτουργούσαν ως «βιτρίνες», οι οποίες είχαν έδρα φορολογικούς «παραδείσους».

Αυτό που είναι επίσης σίγουρο είναι ότι Έπσταϊν σαφώς και κέρδισε χρήματα μέσω διαφόρων μέσων, επενδύσεων και φοροαποφυγής. Μπορεί να ήταν νόμιμα, μπορεί και όχι.

Τα αρχεία που δημοσίευσε το υπουργείο Δικαιοσύνης των ΗΠΑ ενισχύουν τις υποψίες ότι ο Έπσταϊν πλούτιζε εκβιάζοντας πλούσιους ανθρώπους, πιθανώς μέσω κρυφών βιντεοσκοπήσεων των σεξουαλικών τους δραστηριοτήτων στις ιδιοκτησίες του.

Τα «θύματα» μπορούσαν να γλιτώσουν από τους φόρους σε αντάλλαγμα για περισσότερες εργασίες. Είναι σημαντικό να επισημανθεί ότι οι επιχειρηματικές σχέσεις που αναφέρθηκαν δεν υποδηλώνουν καμία παράνομη πράξη εκ μέρους των προσώπων που έχουν ταυτοποιηθεί.

Η JPMorgan, η αμερικανική επενδυτική τράπεζα που διατηρούσε τον Έπσταϊν ως πελάτη μεταξύ 1998 και 2013, επισήμανε ύποπτες συναλλαγές ύψους άνω του 1 δισ. δολαρίων που συνδέονταν με τον Έπσταϊν αμέσως μετά το θάνατό του.