Το Ιράν ανοίγει ξανά τις πυραυλικές σήραγγες παρά τους αμερικανικούς βομβαρδισμούς
Οι υπόγειες πυραυλικές εγκαταστάσεις του Ιράν, που επαναλειτουργούν, δείχνουν τα όρια του αμερικανικού σχεδίου βομβαρδισμών
Το Ιράν φαίνεται να είναι σε θέση να εκτοξεύσει σημαντικά περισσότερους πυραύλους μεγάλου βεληνεκούς προς το Ισραήλ και άλλες χώρες της Μέσης Ανατολής, καθώς προχωρά ταχύτατα στην εκκαθάριση των θαμμένων οπλοστασίων του, Μία εξέλιξη που αναδεικνύει τα όρια της αμερικανικής στρατιωτικής στρατηγικής αεροπορικών πληγμάτων, σύμφωνα με ειδικούς.
Για εβδομάδες, επιθέσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ είχαν περιορίσει την πρόσβαση του Ιράν στις υπόγειες πυραυλικές του εγκαταστάσεις, καταστρέφοντας δρόμους και θάβοντας τις εισόδους σηράγγων.
Ωστόσο, δορυφορικές εικόνες που εξέτασε το CNN, δείχνουν ότι το Ιράν χρησιμοποίησε απλό εξοπλισμό, όπως μπουλντόζες και φορτηγά, για να αντιστρέψει αυτές τις ζημιές, γεγονός που υποδεικνύει ότι οι πυραυλικές δυνατότητες της Τεχεράνης δεν μπορούν να εξαλειφθούν απλώς με στοχευμένα πλήγματα στις εισόδους των σηράγγων.
Αν και το Ιράν και οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν καταλήξει σε μία προσωρινή συμφωνία για την επαναλειτουργία των Στενών του Ορμούζ, απομένουν ακόμη μήνες διαπραγματεύσεων για την οριστικοποίηση των λεπτομερειών.
Σε περίπτωση επανέναρξης των εχθροπραξιών, το Ιράν θα μπορεί να «συνεχίσει να εκτοξεύει πυραύλους όσο διαθέτει εκτοξευτές και πληρώματα, ακόμη κι αν έχει σταματήσει η παραγωγή. Τίποτα δεν εμποδίζει τους εκτοξευτές να οπλιστούν με το μεγάλο απόθεμα πυραύλων που εξακολουθούν να διαθέτουν οι Ιρανοί», τόνισε ο Σαμ Λέιρ, ερευνητής στο James Martin Center for Nonproliferation Studies.
Κατά τη διάρκεια των συγκρούσεων, το Ιράν επιχείρησε να αποκαταστήσει τις εισόδους σηράγγων με μεγάλο ρίσκο, καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ συχνά έπλητταν τον εξοπλισμό εκσκαφής. Οι προσπάθειες αυτές επέτρεψαν στην Τεχεράνη να συνεχίσει τις εκτοξεύσεις, αν και σε σημαντικά μειωμένο ρυθμό. Μετά την εκεχειρία πριν από περισσότερες από επτά εβδομάδες, οι εργασίες αποκατάστασης έχουν επιταχυνθεί αισθητά.
Το CNN διαπίστωσε ότι το Ιράν έχει πλέον ανοίξει εκ νέου 50 από τις 69 εισόδους σηράγγων που είχαν πληγεί από τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ σε 18 υπόγειες πυραυλικές εγκαταστάσεις.
Παράλληλα, έχουν αποκατασταθεί και άλλα τμήματα των βάσεων, συμπεριλαμβανομένων δρόμων που είχαν βομβαρδιστεί για να εμποδιστεί η μετακίνηση εκτοξευτών. Δορυφορικές εικόνες δείχνουν ότι σχεδόν όλοι οι κρατήρες έχουν πλέον επιχωματωθεί, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις οι δρόμοι έχουν επαναστρωθεί με άσφαλτο.
«Ο αμερικανικός στρατός είναι ικανός να επιτυγχάνει τακτικές επιτυχίες και η ταφή και καταστολή της ιρανικής πυραυλικής δύναμης είναι ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα. Ωστόσο, αν αυτό δεν συνοδεύεται από μία ρεαλιστική στρατηγική και ένα εφαρμόσιμο σχέδιο νίκης, μπορεί να καταλήξει σε στρατηγική αποτυχία», τόνισε ο Λέιρ.
Ο εκπρόσωπος του Πενταγώνου, Σον Παρνέλ, δεν απάντησε συγκεκριμένα στα ευρήματα του CNN, επαναλαμβάνοντας ότι «ο αμερικανικός στρατός είναι ο ισχυρότερος στον κόσμο και διαθέτει όλα τα απαραίτητα μέσα για να δράσει τη στιγμή και στον τόπο που θα επιλέξει ο Πρόεδρος».
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα αναφερθεί στο πυραυλικό οπλοστάσιο του Ιράν ως λόγο για τη σύγκρουση, με την καταστροφή του να αποτελεί έναν από τους βασικούς στόχους. Τον Μάρτιο, ανέφερε ως έναν από τους πέντε στόχους την «πλήρη αποδυνάμωση της ιρανικής πυραυλικής ικανότητας, των εκτοξευτών και κάθε τέτοιας υποδομής».
Το εκτεταμένο δίκτυο υπόγειων βάσεων του Ιράν, που αναπτύσσεται εδώ και πάνω από 20 χρόνια, παρέχει σημαντική προστασία σε πυραύλους και εκτοξευτές. Το μεγάλο βάθος των εγκαταστάσεων –ορισμένες σε εκατοντάδες μέτρα κάτω από βράχο– περιορίζει τις επιλογές στοχευμένων πληγμάτων.
Στις πρώτες εβδομάδες της σύγκρουσης, οι στρατιωτικές δυνάμεις στόχευσαν κυρίως τις εισόδους των σηράγγων, επιτυγχάνοντας σημαντικό περιορισμό των εκτοξεύσεων.
Οι επιθέσεις προκάλεσαν εκτεταμένες ζημιές, θάβοντας εισόδους κάτω από συντρίμμια και καταστρέφοντας οδικά δίκτυα πρόσβασης. Παράλληλα, επλήγη και η αλυσίδα παραγωγής πυραύλων, από εργοστάσια ηλεκτρονικών εξαρτημάτων έως εγκαταστάσεις παραγωγής καυσίμων και σκαφών πυραύλων.
Μετά την εκεχειρία της 8ης Απριλίου, ο υπουργός Άμυνας, Πιτ Χέγκσεθ, επεσήμανε ότι το Ιράν θα αναγκαστεί να «ξεθάβει τους εναπομείναντες εκτοξευτές και πυραύλους χωρίς δυνατότητα αναπλήρωσης».
Ωστόσο, εκτιμάται ότι το Ιράν εξακολουθεί να διαθέτει περίπου 1.000 πυραύλους αποθηκευμένους υπόγεια, οι οποίοι είναι πιθανό να έχουν υποστεί περιορισμένες ζημιές λόγω του βάθους των εγκαταστάσεων.
«Προετοιμάζονταν για έναν τέτοιο πόλεμο εδώ και 20 χρόνια, είναι εξαιρετικά προετοιμασμένοι», σημείωσε ο Τιμούρ Καντίσεφ από το Institute for Peace Research and Security Policy στο πανεπιστήμιο του Αμβούργου.
Μία αγωνιώδης επιχείρηση αποκατάστασης
Για την επαναλειτουργία των βάσεων, το Ιράν χρησιμοποίησε βαριά μηχανήματα έργων και εκσκαφείς. Δορυφορικές εικόνες δείχνουν φορτωτές να απομακρύνουν συντρίμμια και φορτηγά να γεμίζουν κρατήρες με χώμα.
Σε μία βάση κοντά στο Ισφαχάν, οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ είχαν πλήξει τέσσερις εισόδους σηράγγων. Σε ορισμένα σημεία καταγράφηκαν δεκάδες κρατήρες, ένδειξη της έντασης των βομβαρδισμών. Στις αρχές Μαΐου, εικόνες έδειξαν φορτηγά να επιχωματώνουν τις ζημιές, ενώ οι δρόμοι είχαν ήδη αποκατασταθεί.
Σε άλλη βάση κοντά στο Χομεϊνί, δορυφορική εικόνα στα μέσα Απριλίου έδειξε τουλάχιστον δέκα οχήματα έργου να εργάζονται για το άνοιγμα μίας εισόδου.
Καθώς το Ιράν αποκαθιστά τις δυνατότητες των βάσεων, αναλυτές προειδοποιούν ότι η απειλή των πυραύλων υποτιμάται, ειδικά σε συνδυασμό με τη μείωση των αποθεμάτων αμερικανικών αναχαιτιστικών πυραύλων.
Οι επιθέσεις στις ιρανικές εγκαταστάσεις παραγωγής ενδέχεται, επίσης, να μην εμποδίσουν μακροπρόθεσμα την ανασυγκρότηση της ικανότητας παραγωγής πυραύλων. Παρά την ένταση των πρόσφατων πληγμάτων, δορυφορικά δεδομένα δείχνουν ότι ορισμένες εγκαταστάσεις είχαν ήδη αρχίσει να αποκαθίστανται.
Οι αμερικανικές υπηρεσίες πληροφοριών εκτιμούν ότι το Ιράν έχει ήδη επανεκκινήσει κρίσιμες στρατιωτικές δραστηριότητες, συμπεριλαμβανομένης της παραγωγής drones και της αντικατάστασης εκτοξευτών.
«Οι Ιρανοί έχουν ξεπεράσει όλα τα χρονοδιαγράμματα που είχε θέσει η κοινότητα πληροφοριών για την ανασυγκρότηση», υπογράμμισε Αμερικανός αξιωματούχος στο CNN.
Για τον Καντίσεφ, το βασικό συμπέρασμα είναι η ανισορροπία κόστους. «Χρειάζονται εξαιρετικά εξελιγμένα και ακριβά όπλα για να προκληθούν τέτοιες ζημιές, ενώ, η αποκατάσταση γίνεται με πολύ απλό τρόπο, απλώς με μπουλντόζες», εκτίμησε.
