Η Κίνα απέναντι στις γυναίκες: μια πολιτική που βαθαίνει τη δημογραφική κρίση
Η περιορισμένη θέση των γυναικών αντανακλάται και στην πολιτική ζωή της χώρας
Snapshot
- Η Κίνα ανέχεται τον διαδικτυακό μισογυνισμό ενώ περιορίζει τον «ακραίο φεμινισμό» και την υπεράσπιση της αγαμίας.
- Η γυναικεία εκπροσώπηση στην πολιτική είναι πολύ χαμηλή, με το Πολιτικό Γραφείο να αποτελείται αποκλειστικά από άνδρες από το 2022.
- Η δημογραφική κρίση επιδεινώνεται από την πολιτική του ενός παιδιού και τις σεξιστικές αντιλήψεις που δυσκολεύουν τον γάμο για πολλούς άνδρες.
- Ο οικονομικός φόρτος του γάμου και η ανισορροπία φύλων προκαλούν αυξανόμενη κοινωνική ένταση, ειδικά μεταξύ των λιγότερο μορφωμένων ανδρών.
- Προτείνονται μέτρα για προστασία των γυναικών μέσα στον γάμο, οικονομική στήριξη νέων ζευγαριών και βελτίωση πρόσβασης σε κατοικία και υπηρεσίες για την αντιμετώπιση της δημογραφικής κρίσης.
Η Κίνα μπορεί να μην έχει ακριβή μετάφραση του όρου manosphere («ανδρόσφαιρα»), όμως το φαινόμενο του διαδικτυακού μισογυνισμού είναι ιδιαίτερα έντονο. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, οι κινεζικές αρχές, παρότι ασκούν αυστηρή λογοκρισία στο διαδίκτυο, ανέχονται σε μεγάλο βαθμό τις επιθέσεις κατά των γυναικών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Αντίθετα, οι κρατικές παρεμβάσεις επικεντρώνονται στον περιορισμό του λεγόμενου «ακραίου φεμινισμού», ακόμη και όταν αυτός εκφράζεται μέσα από αναρτήσεις που υπερασπίζονται την επιλογή της αγαμίας.
Η απουσία των γυναικών από την εξουσία
Η περιορισμένη θέση των γυναικών αντανακλάται και στην πολιτική ζωή της χώρας. Όπως επισημαίνεται στο δημοσίευμα, σε αντίθεση με την Ιαπωνία και την Ινδία, η Κίνα δεν έχει αποκτήσει ποτέ γυναίκα ηγέτη στη σύγχρονη ιστορία της.
Μετά την περαιτέρω συγκέντρωση εξουσιών από τον Σι Τζινπίνγκ, η γυναικεία εκπροσώπηση μειώθηκε ακόμη περισσότερο. Από το 2022 το Πολιτικό Γραφείο του Κομμουνιστικού Κόμματος αποτελείται αποκλειστικά από άνδρες, ενώ καμία γυναίκα δεν έχει συμμετάσχει ποτέ στη Μόνιμη Επιτροπή του Πολιτικού Γραφείου, το ισχυρότερο όργανο λήψης αποφάσεων.
Το δημογραφικό αδιέξοδο
Η κινεζική ηγεσία αντιμετωπίζει με αυξανόμενη ανησυχία τη μείωση των γεννήσεων, ωστόσο, σύμφωνα με το δημοσίευμα, επιλέγει να μεταφέρει την ευθύνη κυρίως στις γυναίκες. Η επίσημη ρητορική τις προτρέπει να γίνουν «ενάρετες σύζυγοι και καλές μητέρες», θεωρώντας ότι έτσι θα αντιμετωπιστεί η δημογραφική κρίση.
Η προσέγγιση αυτή, όμως, όχι μόνο δεν λύνει το πρόβλημα, αλλά ενισχύει την κοινωνική δυσαρέσκεια και περιορίζει ακόμη περισσότερο τις επιλογές των γυναικών.
Οι συνέπειες της πολιτικής του ενός παιδιού
Η σημερινή κατάσταση αποτελεί σε μεγάλο βαθμό αποτέλεσμα της πολιτικής του ενός παιδιού, η οποία εφαρμόστηκε έως το 2015. Όπως αναφέρεται στο δημοσίευμα, οι επιλεκτικές αμβλώσεις θηλυκών εμβρύων είχαν ως αποτέλεσμα να λείπουν σήμερα εκατομμύρια γυναίκες από τον πληθυσμό.
Στις ηλικιακές ομάδες όπου συνήθως πραγματοποιούνται οι περισσότεροι γάμοι, υπάρχουν περίπου 22,5 εκατομμύρια περισσότεροι άνδρες από γυναίκες. Η ανισορροπία αυτή έχει μετατρέψει τον γάμο σε μια ιδιαίτερα δύσκολη υπόθεση για πολλούς νέους άνδρες.
Ένας γάμος με υψηλό οικονομικό κόστος
Σύμφωνα με το δημοσίευμα, ένας άνδρας θεωρείται κατάλληλος για γάμο όταν διαθέτει πανεπιστημιακή εκπαίδευση, σταθερή εργασία, ιδιόκτητη κατοικία και τη δυνατότητα να καταβάλει υψηλή «τιμή της νύφης» στην οικογένεια της μέλλουσας συζύγου.
Έρευνες δείχνουν ότι ένας νεαρός μετανάστης εργάτης χρειάζεται περίπου έξι χρόνια αποταμίευσης για να συγκεντρώσει τα 127.300 γουάν που απαιτούνται κατά μέσο όρο ως «τιμή της νύφης». Παράλληλα, περίπου ένας στους τρεις νέους μετανάστες θεωρεί ότι έχει πιθανότητα μόλις 50% ή μικρότερη να παντρευτεί πριν από τα 30 του χρόνια.
Η αυξανόμενη κοινωνική ένταση
Η δημογραφική ανισορροπία δημιουργεί έντονες κοινωνικές πιέσεις. Πολλοί άνδρες, ιδιαίτερα στις αγροτικές περιοχές, εκδηλώνουν έντονα σοβινιστικές αντιλήψεις, ενώ το χάσμα διευρύνεται καθώς οι γυναίκες αποτελούν πλέον την πλειονότητα των φοιτητών στην ανώτατη εκπαίδευση και αποκτούν καλύτερες επαγγελματικές προοπτικές.
Κατά το δημοσίευμα, η εξέλιξη αυτή ενδέχεται να ενισχύσει ακόμη περισσότερο το αίσθημα απογοήτευσης μεταξύ των λιγότερο μορφωμένων και οικονομικά ασθενέστερων ανδρών.
Οι μεταρρυθμίσεις που προτείνονται
Το άρθρο υποστηρίζει ότι η Κίνα δεν μπορεί να αναπληρώσει τις γυναίκες που χάθηκαν εξαιτίας των προηγούμενων πολιτικών της. Μπορεί όμως να υιοθετήσει μέτρα που θα κάνουν τον γάμο και την οικογενειακή ζωή πιο ελκυστικά για τις γυναίκες.
Μεταξύ άλλων, προτείνεται η ουσιαστική εφαρμογή της νομοθεσίας κατά της σεξουαλικής παρενόχλησης, της ενδοοικογενειακής βίας και του συζυγικού βιασμού, καθώς και η διασφάλιση δίκαιων όρων στα διαζύγια, με αποτελεσματική καταβολή διατροφής για τα παιδιά. Σύμφωνα με το δημοσίευμα, εάν οι γυναίκες ένιωθαν περισσότερο προστατευμένες μέσα στον γάμο, θα ήταν πιθανότερο να επιλέξουν να παντρευτούν ή ακόμη και να ξαναπαντρευτούν.
Η ανάγκη αλλαγής πολιτικής
Το δημοσίευμα προτείνει επίσης τη διευκόλυνση της πρόσβασης των νέων ζευγαριών σε οικονομικά προσιτή κατοικία, μέσω αξιοποίησης του μεγάλου αποθέματος αδιάθετων κατοικιών, καθώς και τη συνέχιση της χαλάρωσης του συστήματος hukou, ώστε οι νέες οικογένειες να έχουν ευκολότερη πρόσβαση σε σχολεία και δημόσιες υπηρεσίες στις πόλεις.
Καταλήγοντας, το άρθρο υποστηρίζει ότι η κινεζική ηγεσία εξακολουθεί να αντιμετωπίζει πολλές από αυτές τις προτάσεις ως ξένες επιρροές. Ωστόσο, σύμφωνα με το δημοσίευμα, αντί να αποδίδει ευθύνες στις γυναίκες για τη δημογραφική κρίση, θα ήταν προτιμότερο να ακούσει τις πραγματικές ανάγκες και τις απόψεις τους, καθώς μόνο έτσι μπορεί να διαμορφωθεί μια αποτελεσματικότερη κοινωνική πολιτική.