Νέα ελπίδα για την πνευμονική ίνωση: Η ανακάλυψη από Έλληνα επιστήμονα που αλλάζει τα δεδομένα

Snapshot

• Η ιδιοπαθής πνευμονική ίνωση προκαλεί σχηματισμό ουλών στους πνεύμονες και οδηγεί σε αναπνευστική ανεπάρκεια, με αυξημένη συχνότητα μετά τα 50 έτη, κυρίως στους άνδρες.
• Η μελέτη αναδεικνύει το μικροβίωμα των πνευμόνων και τη σημασία του υποδοχέα TLR5 στην εμφάνιση της νόσου μέσω ανοσολογικών μηχανισμών.
• Η ανεπάρκεια του υποδοχέα TLR5 σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο πνευμονικής ίνωσης και ΧΑΠ, ενώ η ενεργοποίησή του προστατεύει τους πνεύμονες.
• Ο καπνός του τσιγάρου καταστέλλει τον υποδοχέα TLR5, εξηγώντας έναν βασικό μηχανισμό βλάβης στην πνευμονική υγεία από το κάπνισμα.
• Η ερευνητική ομάδα σχεδιάζει να αναπτύξει φάρμακα και αντιβιοτικά που ενεργοποιούν τον υποδοχέα TLR5 για νέες θεραπείες.

Snapshot powered by AI

Σημαντικό φως στα αίτια της ιδιοπαθούς πνευμονικής ίνωσης, μιας σπάνιας και απειλητικής για τη ζωή νόσου, ρίχνει διεθνής ερευνητική ομάδα υπό τον Έλληνα πνευμονολόγο Σταύρο Γαραντζιώτη, ερευνητή στο Εθνικό Ινστιτούτο Επιστημών Περιβαλλοντικής Υγείας των ΗΠΑ.

Η πάθηση προκαλεί ανεπαναληπτη σχηματισμό ουλών στον ιστό των πνευμόνων, οδηγώντας σταδιακά σε αναπνευστική ανεπάρκεια. Αν και επηρεάζει περίπου 1 στους 5.000 έως 10.000 ανθρώπους—με τη συχνότητά της να αυξάνεται αισθητά μετά τα 50 έτη, ιδίως στους άνδρες—συχνά διαγιγνώσκεται λανθασμένα ως απλή γήρανση, καρδιακή πάθηση ή Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ), λόγω των κοινών συμπτωμάτων όπως η δύσπνοια και ο ξηρός βήχας.

«Η Ιατρική δεν είναι πια εμπειρική. Πρέπει να κατανοήσουμε τους μηχανισμούς που οδηγούν στη νόσο, ώστε να προσφέρουμε στοχευμένη θεραπεία στη ρίζα του προβλήματος», δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο κ. Γαραντζιώτης.

Η μελέτη, που δημοσιεύθηκε στο Science Translational Medicine, φέρνει στο προσκήνιο το μικροβίωμα των πνευμόνων. Αντίθετα με την παλαιότερη πεποίθηση ότι οι πνεύμονες είναι αποστειρωμένοι, η σύγχρονη επιστήμη αποδεικνύει ότι φιλοξενούν μικροοργανισμούς. Η έκθεση σε περιβαλλοντικούς ρύπους και τον καπνό του τσιγάρου διαταράσσει αυτή την ισορροπία, προκαλώντας χρόνια φλεγμονή που καταλήγει σε ινωτικές ουλές.

Στο επίκεντρο της ανακάλυψης βρίσκεται ο υποδοχέας του ανοσοποιητικού TLR5, ο οποίος αναγνωρίζει τα βακτήρια. Αναλύοντας γενετικά δεδομένα από 1.100 ασθενείς και 2.500 υγιείς συμμετέχοντες, οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι η ανεπάρκεια του TLR5 σχετίζεται άμεσα με την εμφάνιση της νόσου. Πειράματα σε ζωικά μοντέλα επιβεβαίωσαν ότι η απουσία του υποδοχέα αυξάνει την ευαλωτότητα στην ίνωση, ενώ η ενεργοποίησή του μέσω συγκεκριμένης βακτηριακής πρωτεΐνης λειτούργησε ως «φυσικό αντιβιοτικό», προστατεύοντας τους πνεύμονες.

Το επόμενο βήμα της ερευνητικής ομάδας περιλαμβάνει τον εντοπισμό φαρμακευτικών ουσιών και αντιβιοτικών που θα μπορούσαν να ενεργοποιήσουν τον υποδοχέα TLR5, προσφέροντας νέες θεραπευτικές επιλογές στους ασθενείς.

Ο Σταύρος Γαραντζιώτης, με σπουδές στη Γερμανία και ειδίκευση στα πανεπιστήμια Albert Einstein και Duke των ΗΠΑ, διετέλεσε για 15 χρόνια διευθυντής του Κέντρου Κλινικών Ερευνών του NIEHS. Όπως σημειώνει ο ίδιος, «οι πνεύμονες, μετά το δέρμα, αποτελούν το μεγαλύτερο σημείο αλληλεπίδρασης του οργανισμού με το περιβάλλον, ερχόμενοι σε επαφή με το 100% του αίματος μας, γεγονός που καθιστά την υγεία τους καθοριστική για ολόκληρο το σώμα».

*Με πληροφορίες από ΑΠΕ-ΜΠΕ

Διαβάστε επίσης