Πανελλήνια Ημέρα κατά της σχολικής βίας: Πότε καθιερώθηκε - Το μήνυμα της υπουργού Παιδείας

Η 6η Μαρτίου καθιερώθηκε το 2012 από το Υπουργείο Παιδείας ως Πανελλήνια Ημέρα κατά της σχολικής βίας και του εκφοβισμού.

Η ημέρα αυτή αποτελεί αφορμή για δράσεις ευαισθητοποίησης, με στόχο την πρόληψη και την αντιμετώπιση του σχολικού εκφοβισμού ("school bullying") στις σχολικές μονάδες.

Ο όρος «εκφοβισμός και βία στο σχολείο» (school bullying), όπως και ο όρος «θυματοποίηση» (victimization) χρησιμοποιούνται για να περιγράψουν μια κατάσταση κατά την οποία ασκείται εσκεμμένη, απρόκλητη, συστηματική και επαναλαμβανόμενη βία και επιθετική συμπεριφορά με σκοπό την επιβολή, την καταδυνάστευση και την πρόκληση σωματικού και ψυχικού πόνου σε μαθητές από συμμαθητές τους, εντός και εκτός σχολείου.

Ο εκφοβισμός και η βία στο σχολείο είναι και ομαδικό φαινόμενο, καθώς δεν αφορά μόνο το μαθητή που εκφοβίζει και εκείνον που εκφοβίζεται, αλλά και όσους είναι παρόντες ή γνωρίζουν την ύπαρξή του, δηλαδή τους παρατηρητές, οι οποίοι μπορεί να είναι είτε μαθητές είτε ενήλικες.

Σύμφωνα με τα στατιστικά στοιχεία της ΕΛ.ΑΣ., 1 στα 3 παιδιά στην Ελλάδα δηλώνει ότι έχει υποστεί κάποια μορφή bullying. Το 2024 σημειώθηκε αύξηση 40-46% στα περιστατικά βίας ανηλίκων σε σχέση με το 2023, ενώ κατά το πρώτο τετράμηνο του 2025, συνελήφθησαν περίπου 3.000 ανήλικοι για διάφορα αδικήματα βίας.

Ζαχαράκη προς μαθητές: «Μη μένετε σιωπηλοί απέναντι στη σχολική βία»

Έκκληση προς τους μαθητές και τις μαθήτριες να μη μένουν σιωπηλοί απέναντι σε φαινόμενα σχολικής βίας και εκφοβισμού απηύθυνε η υπουργός Παιδείας Σοφία Ζαχαράκη, με αφορμή την Πανελλήνια Ημέρα κατά της Σχολικής Βίας και του Εκφοβισμού, η οποία τιμάται στις 6 Μαρτίου.

Όπως τονίζει στο μήνυμά της, «η φωνή των μαθητών έχει δύναμη» και η ευθύνη της Πολιτείας είναι «να ακούει και να ενεργεί», υπογραμμίζοντας ότι η συγκεκριμένη ημέρα δεν αποτελεί απλώς έναν συμβολισμό αλλά «μια συλλογική δέσμευση για ένα σχολείο ασφάλειας και σεβασμού».

Η υπουργός Παιδείας επισημαίνει ότι η πρώτη και πιο βασική υποχρέωση κάθε σχολείου είναι να διασφαλίζει την ασφάλεια των παιδιών.

Όπως σημειώνει χαρακτηριστικά, εάν ένα παιδί δεν αισθάνεται ασφαλές στο σχολικό περιβάλλον, δεν μπορεί να μάθει, να δημιουργήσει και να εξελιχθεί.

Παράλληλα τονίζει ότι καμία μορφή βίας —λεκτική, ψυχολογική, σωματική ή διαδικτυακή— δεν είναι αποδεκτή, καθώς συνιστά παραβίαση της αξιοπρέπειας και των δικαιωμάτων των παιδιών και δεν έχει θέση στη σχολική κοινότητα.

Ακολουθεί ολόκληρο το μήνυμα της υπουργού Παιδείας:

«Αγαπητές μαθήτριες, αγαπητοί μαθητές,

Αγαπητοί εκπαιδευτικοί και γονείς,

Η πρώτη και πιο σημαντική υποχρέωση κάθε σχολείου είναι να κρατά τα παιδιά ασφαλή. Αν ένα παιδί δεν
νιώθει ασφαλές, δεν μπορεί να μάθει, να δημιουργήσει, να εξελιχθεί. Και αυτό αφορά το κάθε παιδί, σε κάθε
γωνιά της χώρας.

Καμία μορφή βίας, λεκτική, ψυχολογική, σωματική, διαδικτυακή, δεν είναι αποδεκτή. Είναι παραβίαση της αξιοπρέπειας και των δικαιωμάτων του παιδιού και δεν έχουν θέση στα σχολεία μας.

Ενισχύουμε τη δέσμευσή μας στον σεβασμό της προσωπικότητας κάθε μαθητή και κάθε μαθήτριας,διασφαλίζοντας ότι καμία μορφή κακοποίησης δεν μένει στο σκοτάδι.

Για τον λόγο αυτόν, επιμορφώνουμε χιλιάδες εκπαιδευτικούς στην πρόληψη και την έγκαιρη αναγνώρισηπεριστατικών βίας μέσω του Ινστιτούτου Εκπαιδευτικής Πολιτικής. Ενισχύουμε το δίκτυο Ψυχολόγων και Κοινωνικών Λειτουργών στα σχολεία μας, ώστε η στήριξη να είναι μέσα στη σχολική καθημερινότητα.

Αξιοποιούμε τους μηχανισμούς αναφοράς, όπως η πλατφόρμα stop-bullying.gr προκειμένου να παρεμβαίνουμε έγκαιρα και άμεσα.

Χτίζουμε μια κουλτούρα πρόληψης και ενδυνάμωσης, προκειμένου κάθε παιδί να είναι έτοιμο να αντισταθεί
στην πίεση, να δείχνει ενσυναίσθηση, να στηρίζει τον συμμαθητή και τη συμμαθήτριά του.

Στοχεύουμε σε μια σχολική κοινότητα όπου κάθε παιδί θα γνωρίζει ότι μπορεί να μιλήσει για όσα του συμβαίνουν, αλλά και για όσα βλέπει να συμβαίνουν σε κάποιον άλλον, με τη βεβαιότητα ότι θα ακουστεί και θα προστατευτεί εντός αλλά και εκτός σχολείου.

Καλώ τους μαθητές και τις μαθήτριές μας:

Μην μένετε σιωπηλοί.

Η φωνή σας έχει δύναμη.

Δική μας ευθύνη είναι να σας ακούμε και να ενεργούμε.

Η 6η Μαρτίου δεν είναι μια συμβολική ημέρα.

Είναι μια συλλογική δέσμευση.

Μαζί χτίζουμε ένα σχολείο όπου η αξιοπρέπεια προστατεύεται, η διαφορετικότητα γίνεται αποδεκτή και η
μόνη ισχύς που χωρά είναι αυτή της αλληλεγγύης.

Σπάμε τη σιωπή. Σταματάμε τον εκφοβισμό»

Ταινία «γροθιά» για τη σχολική βία από μαθητές δημοτικού στον Βόλο

Ταινία για το φαινόμενο της σχολικής βίας και εκφοβισμού, δημιούργησαν μαθητές του Δημοτικού Σχολείου Αλλης Μεριάς και την ανάρτησαν στο κανάλι τους στο YouTube, με αφορμή την Πανελλήνια Ημέρα κατά της Σχολικής Βίας που τιμάται την Παρασκευή 6 Μαρτίου.

«Δώσε μου πνοή» ο τίτλος της μικρού μήκους ταινίας, η οποία μέσα σε τέσσερα μόλις λεπτά αποκαλύπτει το πρόβλημα της σχολικής βίας σε όλη του τη διάσταση.

Την ταινία δημιούργησε η κινηματογραφική ομάδα του Δημοτικού Σχολείου Αλλης Μεριάς «Απίθανοι 9» και έντυσε με το τραγούδι του, «Πνοή», ο Στέφανος Κάκκος.

Τα γυρίσματα έγιναν στον χώρο του σχολείου, με φόντο το φυσικό περιβάλλον του Πηλίου. Οι μαθητές παρομοιάστηκαν με λουλούδια που αν κάποιος τα προσέξει μεγαλώνουν, αλλά αν κάποιος τα πατήσει πληγώνονται.

Πλάνα μαθητών που είτε είναι αποκλεισμένοι από έναν αγώνα μπάσκετ, είτε μένουν μόνοι τους στα διαλείμματα, είτε δέχονται πειράγματα μέσα στην τάξη, είτε γίνονται στόχος ακόμη και χτυπημάτων από συμμαθητές τους, αποκαλύπτουν το φαινόμενο της σχολικής βίας σε όλη του τη διάσταση, αλλά και πώς μπορεί η κατάσταση να αλλάξει όταν τα ίδια παιδιά φροντίζουν γι’ αυτό.

«Το σχολείο δεν είναι οι τοίχοι. Είναι τα παιδιά. Και το σχολείο είναι γεμάτο όταν χωράνε όλοι», το ηχηρό μήνυμα που στέλνουν οι μαθητές με την ταινία τους.

Διαβάστε επίσης