Εμμηνόπαυση και κιλά: Τι αλλάζει και πώς μπορούν να βοηθήσουν τα φάρμακα κατά της παχυσαρκίας

Γράφει ο Γρηγόρης Ευφραιμίδης, MD, PhD Επίκουρος Καθηγητής Ενδοκρινολογίας στο Τμήμα Ιατρικής, Σχολή Επιστημών Υγείας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Εμμηνόπαυση και κιλά: Τι αλλάζει και πώς μπορούν να βοηθήσουν τα φάρμακα κατά της παχυσαρκίας

«Τρώω όπως πάντα, κι όμως παχαίνω». Μια φράση που ακούμε συχνά στο ιατρείο από γυναίκες γύρω στα 50. Πράγματι, το σώμα στην εμμηνόπαυση αλλάζει. Οι γυναίκες, όμως, δεν χρειάζεται να συμβιβαστούν με τα επιπλέον κιλά: η αύξηση του βάρους μπορεί να αντιμετωπιστεί.

Γιατί αλλάζει το σώμα στην εμμηνόπαυση

Με την ηλικία χάνουμε σταδιακά μυϊκή μάζα και ο οργανισμός καίει λιγότερες θερμίδες. Έτσι, οι ίδιες διατροφικές συνήθειες μπορεί να οδηγήσουν σε αύξηση βάρους. Παράλληλα, η πτώση των οιστρογόνων ευνοεί τη συγκέντρωση λίπους στην κοιλιά. Οι εξάψεις, ο κακός ύπνος και η λιγότερη κίνηση συχνά δυσκολεύουν την προσπάθεια.

Γιατί μας απασχολεί η συσσώρευση λίπους στην κοιλιά

Το λίπος γύρω από τα εσωτερικά όργανα συνδέεται με αυξημένο κίνδυνο διαβήτη τύπου 2, καρδιαγγειακών νοσημάτων και συσσώρευσης λίπους στο ήπαρ. Γι’ αυτό παρακολουθούμε τόσο τις αλλαγές στο βάρος όσο και στην περίμετρο της μέσης.

Η φροντίδα για το βάρος ξεκινά από την καθημερινότητα: μεσογειακή διατροφή, επαρκής πρωτεΐνη, τουλάχιστον 150 λεπτά αερόβιας άσκησης την εβδομάδα και ενδυνάμωση δύο φορές εβδομαδιαίως. Ο καλός ύπνος είναι επίσης σημαντικός. Ακόμη και απώλεια 5–10% του βάρους μπορεί να βελτιώσει την υγεία.

Γρηγόρης Ευφραιμίδης

Ο Γρηγόρης Ευφραιμίδης, MD, PhD Επίκουρος Καθηγητής Ενδοκρινολογίας στο Τμήμα Ιατρικής, Σχολή Επιστημών Υγείας, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Πώς βοηθούν οι αγωνιστές GLP 1

Όταν χρειάζεται επιπλέον υποστήριξη, η φαρμακευτική αγωγή μπορεί να συμπληρώσει τη διατροφή και την άσκηση. Η σεμαγλουτίδη μιμείται τη δράση του GLP-1, μιας ορμόνης που παράγεται στο έντερο μετά το φαγητό.

Δρα σε περιοχές του εγκεφάλου που ρυθμίζουν την όρεξη: μειώνει την πείνα και την επιθυμία για φαγητό και βοηθά να νιώθουμε χορτάτοι. Έτσι, διευκολύνει τη μείωση της ποσότητας τροφής που καταναλώνουμε. Η ενέσιμη μορφή χορηγείται υποδόρια μία φορά την εβδομάδα, με σταδιακή αύξηση της δόσης και τακτική παρακολούθηση. Πρόκειται για φαρμακευτική αντιμετώπιση του αυξημένου βάρους, όχι για ορμονική θεραπεία της εμμηνόπαυσης.

Λειτουργούν αποτελεσματικά τα φάρμακα για τη διαχείριση της παχυσαρκίας κατά την εμμηνόπαυση;

Εκ των υστέρων ανάλυση της μελέτης STEP UP, που παρουσιάστηκε τον Μάιο του 2026 στο Ευρωπαϊκό Συνέδριο Παχυσαρκίας, κατέγραψε σημαντική απώλεια βάρους σε γυναίκες με παχυσαρκία χωρίς διαβήτη. Με σεμαγλουτίδη 7,2 mg εβδομαδιαίως, η εκτιμώμενη μέση απώλεια βάρους στις 72 εβδομάδες, περίπου 17 μήνες, ήταν περίπου 23% πριν από την εμμηνόπαυση και 20% τόσο στην περιεμμηνόπαυση όσο και μετά την εμμηνόπαυση. Σε υπομελέτη της STEP UP, η απώλεια βάρους αφορούσε κυρίως λίπος, συμπεριλαμβανομένου του σπλαχνικού, με διατήρηση της μυϊκής λειτουργίας. Αυτό αναδεικνύει τη σημασία της ποιοτικής απώλειας βάρους.

Απώλεια 20% αντιστοιχεί σε 20 κιλά για αρχικό βάρος 100 κιλών. Τα ποσοστά υπολογίστηκαν με την παραδοχή ότι όλες οι συμμετέχουσες παρέμεναν στη θεραπεία. Είναι μέσοι όροι και το αποτέλεσμα διαφέρει από γυναίκα σε γυναίκα.

Το όφελος, όμως, μπορεί να υπερβαίνει τα κιλά. Στη μελέτη SELECT, η σεμαγλουτίδη 2,4 mg μείωσε κατά 20% τον συνολικό σχετικό κίνδυνο εμφράγματος, εγκεφαλικού ή καρδιαγγειακού θανάτου, έναντι εικονικού φαρμάκου. Το αποτέλεσμα αφορά συνολικά άτομα τουλάχιστον 45 ετών, με υπέρβαρο ή παχυσαρκία και ήδη εγκατεστημένη καρδιαγγειακή νόσο, χωρίς διαβήτη.

Τι χρειάζεται να γνωρίζουμε

Η θεραπεία απαιτεί ιατρική συνταγή και συγκεκριμένες ενδείξεις: παχυσαρκία ή υπέρβαρο με σχετιζόμενα προβλήματα υγείας. Η εμμηνόπαυση μόνη της δεν αποτελεί ένδειξη. Συχνές παρενέργειες είναι ναυτία, έμετοι, διάρροια και δυσκοιλιότητα, που συνήθως υποχωρούν με τον χρόνο. Η αντιμετώπιση είναι μακροχρόνια, καθώς μετά τη διακοπή συχνά επιστρέφει μέρος του χαμένου βάρους.

Στόχος είναι η καλύτερη υγεία, η ποιοτική απώλεια βάρους, η απώλεια λιπώδους ιστού, η διατήρηση των μυών και μια καθημερινότητα με περισσότερη ευεξία και καλύτερη ποιότητα ζωής, με σχέδιο προσαρμοσμένο σε κάθε γυναίκα.

Σχόλια
Ροή Ειδήσεων Δημοφιλή