Πώς οι παπαγάλοι μπορούν να μιλούν σαν τους ανθρώπους: Eπιστήμονες εξηγούν

Πολλοί ιδιοκτήτες παπαγάλων έχουν αναρωτηθεί τουλάχιστον μία φορά στη ζωή τους πώς το μικρό τους κατοικίδιο μπορεί να μιλήσει σαν εμάς, ενώ ένας σκύλος ή μια γάτα που είναι -στην θεωρία- οι καλύτεροι φίλοι του ανθρώπου εδώ και χρόνια, δεν μπορούν να το κάνουν.

Με την πρώτη ματιά, αυτό το φαινόμενο εμφανίζεται περίεργο. Άλλωστε, τα θηλαστικά, όπως οι σκύλοι και οι πίθηκοι, είναι αυτά που βρίσκονται πολύ πιο κοντά στους ανθρώπους όσον αφορά τη δομή και την εξέλιξη του εγκεφάλου τους.

Ωστόσο, στην πραγματικότητα τα πουλιά, τα οποία αποκλίνουν από την εξελικτική μας γενεαλογία, ήταν εκείνα που κατάφεραν να μιμηθούν καλύτερα τις ανθρώπινες φωνές, ανάμεσα σε ολόκληρο το ζωικό βασίλειο.

Όσον αφορά, όμως, τους παπαγάλους, αυτοί είναι ικανοί όχι μόνο να αντιγράφουν ήχους, αλλά μπορούν να αναπαράγουν με ακρίβεια τον τόνο, τον ρυθμό, ακόμη και το συναίσθημα μιας λέξης.

Ποια πουλιά μπορούν να μιλήσουν;

Όταν σκεφτόμαστε πουλιά που έχουν την δυνατότητα να μιλούν, το πρώτο που μας έρχεται στο μυαλό είναι ο παπαγάλος. Στην πραγματικότητα, όμως, η ικανότητα μίμησης της ανθρώπινης ομιλίας εντοπίζεται σε τρεις ομάδες πουλιών: στους παπαγάλους, στα ωδικά πτηνά (στρουθιόμορφα) και στα κολίβρια. Αυτό το φαινόμενο ονομάζεται φωνητική μάθηση και είναι εξαιρετικά σπάνιο στο ζωικό βασίλειο.

Σύμφωνα με ειδικούς, από τα περισσότερα από 10.000 είδη πουλιών που υπάρχουν στον πλανήτη, μόνο μερικές εκατοντάδες έχουν την ικανότητα να μιμηθούν την ανθρώπινη ομιλία. Ανάμεσά σε αυτά περιλαμβάνονται ο αφρικανικός γκρίζος παπαγάλος, η ινδική μίνα, τα ψαρόνια και, παραδόξως, μερικά κοράκια. Ένας γκρίζος παπαγάλος ονόματι Άλεξ, τον οποίο μελέτησε η ερευνήτρια Ιρέν Πέπερμπεργκ, γνώριζε πάνω από 100 λέξεις και μπορούσε να απαντήσει σε ερωτήσεις σχετικά με το χρώμα, το σχήμα και τον αριθμό αντικειμένων που έβλεπε μπροστά του. Δεν επρόκειτο απλώς για επανάληψη: το πουλί καταλάβαινε τι συνέβαινε.

Για παράδειγμα, οι κότες και τα περιστέρια, παρά το γεγονός ότι έχουν καθημερινή τριβή με τους ανθρώπους, δεν είναι σε θέση να μάθουν ούτε μία λέξη. Ο εγκέφαλός τους απλώς δεν διαθέτει τις απαραίτητες δομές.

Πώς λειτουργούν οι εγκέφαλοι των πουλιών

Για πολύ καιρό, οι επιστήμονες πίστευαν ότι οι εγκέφαλοι των πτηνών ήταν πολύ μικροί και όχι ικανοί να πραγματοποιήσουν πολύπλοκες γνωστικές εργασίες. Ο ίδιος ο όρος «εγκέφαλος πουλιού» έγινε συνώνυμος με την ανοησία. Ωστόσο, έρευνες που έχουν πραγματοποιηθεί τις τελευταίες δύο δεκαετίες έχουν αποδείξει ότι αυτές οι αντιλήψεις είναι ψευδείς. Ένα ιδιαίτερα αποκαλυπτικό παράδειγμα ήταν η ιστορία μερικών παπαγάλων από την Αυστραλία, οι οποίοι δίδαξαν ο ένας στον άλλον πώς να κλέβουν από κάδους απορριμμάτων.

Τα πτηνά που είναι ικανά να μαθαίνουν να μιλούν έχουν εξειδικευμένες ομάδες νευρώνων στον εγκέφαλό τους. Αυτοί οι νευρώνες βρίσκονται στον πρόσθιο εγκέφαλο και έχουν αξιοσημείωτη παρόμοια λειτουργία με τις περιοχές Broca και Wernicke στους εγκεφάλους των ανθρώπων, οι οποίες είναι υπεύθυνες για την παραγωγή και την κατανόηση της ομιλίας.

Με απλά λόγια, τα πτηνά που έχουν την ικανότητα να μιλάνε και οι άνθρωποι έχουν βρει παρόμοιες λύσεις στο πρόβλημα της ομιλίας, αλλά εντελώς ανεξάρτητα, σε ένα αξιοθαύμαστο φαινόμενο, το οποίο ονομάζεται συγκλίνουσα εξέλιξη.

Διαβάστε επίσης