Ιράν: «Κουβαλούσα το άψυχο σώμα της συζύγου μου για μιάμιση ώρα» - Ιστορίες από τους διαδηλωτές

Επιστρέφοντας στο σπίτι μετά τη συμμετοχή του σε διαμαρτυρία στην Τεχεράνη στις 8 Ιανουαρίου, ο Ρεζά αγκάλιασε τη σύζυγό του, τη Μαριάμ, για να την προστατεύσει. «Ξαφνικά, ένιωσα το χέρι μου να ελαφραίνει - στα χέρια μου είχα μόνο το σακάκι της», είπε σε ένα μέλος της οικογένειας, το οποίο αργότερα μίλησε στο BBC Persian. Η Μαριάμ είχε πυροβοληθεί θανάσιμα - και δεν είχαν ιδέα από πού είχε προέλθει η σφαίρα.

Ο Ρεζά κουβαλούσε το σώμα της Μαριάμ για μιάμιση ώρα. Εξαντλημένος, κάθισε σε ένα σοκάκι. Μετά από λίγο, άνοιξε η πόρτα ενός κοντινού σπιτιού. Οι άνθρωποι που έμεναν εκεί έφεραν ένα λευκό σεντόνι και τύλιξαν το σώμα της Μαριάμ μέσα σε αυτό. Μέρες πριν η Mαριάμ κατευθυνθεί στις διαμαρτυρίες, είχε πει στα παιδιά της - ηλικίας 7 και 14 ετών - για το τι συνέβαινε στη χώρα τους. «Μερικές φορές οι γονείς πηγαίνουν στις διαμαρτυρίες και δεν γυρίζουν πίσω», είπε. «Το αίμα μου, και το δικό σας, δεν είναι πιο πολύτιμο από οποιουδήποτε άλλου». Τα ονόματα του Ρεζά και της Μαριάμ έχουν αλλάξει για λόγους ασφαλείας.

Η Μαριάμ είναι μία από τις χιλιάδες διαδηλώτριες που θα έπρεπε να είχαν επιστρέψει σπίτι τους, αλλά δεν το έκαναν ποτέ, καθώς οι αρχές αντέδρασαν στην ραγδαία εξάπλωση των διαδηλώσεων σε όλο το Ιράν με μια θανατηφόρα καταστολή.

Το Ιρανικό Πρακτορείο Ειδήσεων για Ακτιβιστές Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων (HRANA) με έδρα τις ΗΠΑ αναφέρει ότι μπόρεσε να επιβεβαιώσει τη δολοφονία τουλάχιστον 2.400 διαδηλωτών, συμπεριλαμβανομένων 12 παιδιών, τις τελευταίες τρεις εβδομάδες. Είναι εξαιρετικά δύσκολο να προσδιοριστεί ο αριθμός των νεκρών, ο οποίος αναμένεται να αυξηθεί τις επόμενες ημέρες, επειδή η χώρα παραμένει υπό σχεδόν πλήρη διακοπή της πρόσβασης στο διαδίκτυο που επιβλήθηκε από τις ιρανικές αρχές το βράδυ της Πέμπτης.

Οι ομάδες υπεράσπισης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων δεν έχουν άμεση πρόσβαση στη χώρα και, μαζί με άλλους διεθνείς ειδησεογραφικούς οργανισμούς, το BBC δεν μπορεί να κάνει ρεπορτάζ επί τόπου. Οι ιρανικές αρχές δεν έχουν δώσει στη δημοσιότητα απολογισμό των νεκρών, αλλά τα τοπικά μέσα ενημέρωσης ανέφεραν ότι 100 μέλη των δυνάμεων ασφαλείας έχουν σκοτωθεί, ενώ διαδηλωτές - τους οποίους έχουν χαρακτηρίσει ως «ταραξίες και τρομοκράτες» - έχουν πυρπολήσει δεκάδες τζαμιά και τράπεζες σε διάφορες πόλεις.

Οι διαδηλώσεις ξεκίνησαν στην πρωτεύουσα, Τεχεράνη, στις 29 Δεκεμβρίου, μετά από μια απότομη πτώση της αξίας του ιρανικού νομίσματος έναντι του δολαρίου. Καθώς οι διαμαρτυρίες έφτασαν σε δεκάδες άλλες πόλεις, στράφηκαν εναντίον των κληρικών ηγεμόνων του Ιράν. Οι δυνάμεις ασφαλείας σύντομα ξεκίνησαν βίαιη καταστολή, με τουλάχιστον 34 διαδηλωτές να έχουν σκοτωθεί μέχρι τις 7 Ιανουαρίου, την 11η ημέρα των ταραχών. Ωστόσο, φαίνεται ότι η πιο αιματηρή καταστολή ήταν την περασμένη Πέμπτη και Παρασκευή, όταν χιλιάδες άνθρωποι βγήκαν στους δρόμους σε όλη τη χώρα και ζήτησαν τον τερματισμό της διακυβέρνησης του Ανώτατου Ηγέτη, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.

Το BBC Persian έχει λάβει δεκάδες μαρτυρίες από το εσωτερικό του Ιράν. Αμετανόητοι παρά τις πιθανές επιπτώσεις, οι μάρτυρες δήλωσαν ότι ήθελαν να διασφαλίσουν ότι ο υπόλοιπος κόσμος γνωρίζει για τη βία κατά των διαδηλωτών. «Η γειτονιά μας μυρίζει αίμα - σκότωσαν τόσους πολλούς», είπε ένας στο BBC Persian. Ένας άλλος θυμήθηκε ότι οι δυνάμεις ασφαλείας «πυροβολούσαν κυρίως σε κεφάλια και πρόσωπα».

Οι διαμαρτυρίες έχουν εξαπλωθεί και στις 31 επαρχίες. Και οι πληροφορίες που φτάνουν σιγά σιγά δείχνουν ξεκάθαρα ότι η κλίμακα των δολοφονιών σε μικρότερες πόλεις και κωμοπόλεις είναι εξίσου σοβαρή με εκείνη στις μεγάλες πόλεις.

Στο Τονεκαμπόν, μια πόλη 50.000 κατοίκων στο βορρά, η Σορένα Γκολγκούν σκοτώθηκε την Παρασκευή. Η 18χρονη φοιτήτρια πανεπιστημίου «πυροβολήθηκε στην καρδιά» καθώς προσπαθούσε να ξεφύγει από ενέδρα των δυνάμεων ασφαλείας, σύμφωνα με ένα μέλος της οικογένειάς της. Η οικογένεια της Σορένα Γκολγκούν λέει ότι η 18χρονη φοιτήτρια πυροβολήθηκε στην καρδιά ενώ προσπαθούσε να ξεφύγει από τις δυνάμεις ασφαλείας στο Τονεκάμπον.

Όπως και η Σορένα, πολλοί από τους άλλους διαδηλωτές που σκοτώθηκαν ήταν νέοι και γεμάτοι όνειρα. Η Ρομπίνα Αμινιάν, μια 23χρονη φοιτήτρια σχεδίου μόδας που ήλπιζε να σπουδάσει στο Μιλάνο, πυροβολήθηκε και σκοτώθηκε στην Τεχεράνη την Πέμπτη. Η μητέρα της πέρασε περίπου έξι ώρες ταξιδεύοντας από το σπίτι τους, στη δυτική πόλη Κερμανσάχ, για να παραλάβει τη σορό της από την Τεχεράνη. Στο δρόμο της επιστροφής, κρατούσε στην αγκαλιά της την αγαπημένη της κόρη. Αλλά όταν έφτασε, οι δυνάμεις ασφαλείας την ανάγκασαν να θάψει τη σορό σε ένα απομακρυσμένο νεκροταφείο έξω από την πόλη - χωρίς να είναι παρόντες άλλη οικογένεια ή φίλοι.

Δεν ήταν όλοι οι νεκροί διαδηλωτές. Ο Ναβίντ Σαλεχί, ένας 24χρονος νοσοκόμος στο Κερμανσάχ, πυροβολήθηκε πολλές φορές φεύγοντας από τη δουλειά την Πέμπτη. Τα πτώματα πολλών διαδηλωτών στάλθηκαν στο Ιατροδικαστικό Κέντρο Kahrizak, στην Τεχεράνη. Οι σκηνές εκεί ήταν τόσο οδυνηρές που ο Σαχανάντ, ο οποίος δεν ήθελε να δώσει το πραγματικό του όνομα, αποφάσισε να ταξιδέψει σχεδόν 1.000 χιλιόμετρα σε μια παραμεθόρια περιοχή, ώστε να μπορέσει να στείλει βίντεο χρησιμοποιώντας τα δίκτυα κινητής τηλεφωνίας δεδομένων γειτονικών χωρών. Το Σάββατο, ο Σαχανάντ είχε δει περισσότερα από 2.000 πτώματα να κείτονται στο έδαφος, είπε.

Μια νεαρή γυναίκα, μιλώντας στο BBC Persian υπό τον όρο της ανωνυμίας, περιέγραψε τα γεγονότα της περασμένης εβδομάδας ως «πόλεμο». Οι διαδηλωτές παρέμειναν «πιο ενωμένοι από ποτέ», αλλά η ίδια φοβήθηκε για τη ζωή της και αυτή την εβδομάδα είχε εγκαταλείψει τη χώρα - όπως πολλοί, κυριευμένη από αγωνία ότι οι αρχές θα ξεκινήσουν νέο κύμα εκτελέσεων και διώξεων. «Φοβάμαι πραγματικά για το τι μπορεί να συμβεί σε όσους βρίσκονται ακόμα στο Ιράν», πρόσθεσε.

Διαβάστε επίσης