Πόλεμος στο Ιράν: Μέτρα σε όλο τον κόσμο για την αντιμετώπιση των ανατιμήσεων
Οι κυβερνήσεις αγωνίζονται να προστατεύσουν τις οικονομίες τους καθώς ο πόλεμος εκτινάσσει την τιμή του πετρελαίου και άλλων βασικών αγαθών
Snapshot
- Ο πόλεμος στο Ιράν έχει προκαλέσει σημαντική αύξηση στις τιμές του πετρελαίου, οδηγώντας κυβερνήσεις στην Ευρώπη και την Ασία σε έκτακτα μέτρα για την προστασία των οικονομιών τους.
- Χώρες όπως η Γερμανία, η Γαλλία και η Ιταλία εφαρμόζουν περιορισμούς και ελέγχους στις τιμές των καυσίμων για την αποφυγή αισχροκέρδειας και την προστασία των καταναλωτών.
- Σε πολλές ασιατικές χώρες, όπως η Νότια Κορέα και η Ταϊβάν, επιβάλλονται πλαφόν τιμών και φορολογικά μέτρα, ενώ παράλληλα αναζητούνται εναλλακτικές πηγές ενέργειας για τη μείωση της εξάρτησης από τα Στενά του Ορμούζ.
- Η Ινδία ανέστειλε προσωρινά τις αποτέφρωσεις με φυσικό αέριο λόγω ελλείψεων, δίνοντας προτεραιότητα στην προμήθεια οικιακού αερίου μαγειρέματος.
- Η σύγκρουση έχει αυξήσει τις πιέσεις στα δημοσιονομικά πολλών χωρών, που υιοθετούν επιδοτήσεις και περιορισμούς εξαγωγών για να διατηρήσουν την ενεργειακή ασφάλεια και να αντιμετωπίσουν τον αυξανόμενο πληθωρισμό.
Οι κυβερνήσεις σε Ευρώπη και Ασία εφαρμόζουν μέτρα έκτακτης ανάγκης για να προστατεύσουν τις οικονομίες τους από την απότομη αύξηση των τιμών του πετρελαίου που προκλήθηκε από την κλιμάκωση του πολέμου ΗΠΑ-Ισραήλ με το Ιράν. Η σύγκρουση έχει εγείρει φόβους για σοβαρές διαταραχές στον παγκόσμιο ενεργειακό εφοδιασμό, ιδίως στις αποστολές που διακινούνται μέσω των στρατηγικής σημασίας Στενών του Ορμούζ ,από τα οποία διέρχεται ένα σημαντικό μερίδιο των παγκόσμιων εξαγωγών πετρελαίου.
Η άνοδος των τιμών του αργού πετρελαίου έχει αναστατώσει τις παγκόσμιες χρηματοπιστωτικές αγορές, ωθώντας τις κυβερνήσεις να παρέμβουν με μέτρα που κυμαίνονται από πλαφόν στις τιμές των καυσίμων και αυξήσεις επιδοτήσεων έως απελευθερώσεις στρατηγικών αποθεμάτων. Οι υπεύθυνοι χάραξης πολιτικής προσπαθούν να προστατεύσουν τους καταναλωτές και τις βιομηχανίες από το οικονομικό σοκ, διασφαλίζοντας παράλληλα επαρκή ενεργειακό εφοδιασμό εν μέσω αυξανόμενης αβεβαιότητας.
Η Γερμανία θα απελευθερώσει μέρος των αποθεμάτων πετρελαίου της, μετά τη σύσταση του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΔΟΕ), ενώ η υπουργός Οικονομίας Καταρίνα Ράιχε επιβεβαίωσε χθες τα σχέδια της κυβέρνησης για την καταπολέμηση της κερδοσκοπίας. Με βάση αυτά, τα πρατήρια καυσίμων θα μπορούν να αυξάνουν τις τιμές μόνο μια φορά την ημέρα.
Στη Γαλλία και την Ιταλία, οι αρχές παρακολουθούν επίσης στενά τα πρατήρια καυσίμων για φαινόμενα αισχροκέρδειας. Η γαλλική κυβέρνηση έχει ήδη δώσει εντολή για εκατοντάδες ελέγχους, προκειμένου να διασφαλίσει ότι οι πάροχοι δεν αυξάνουν άδικα τις τιμές, ενώ η πρωθυπουργός της Ιταλίας Τζόρτζια Μελόνι προανήγγειλε φόρους στις εταιρείες ενέργειας που αποκομίζουν υπερκέρδη από την κρίση. Η Ισπανία τέλος ανακοίνωσε μία σειρά από μέτρα προστασίας για τους πολίτες και τους εργαζόμενους, αντλώντας εμπειρία από τα μέτρα που είχαν ληφθεί κατά την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία.
Σε επίπεδο ΕΕ, η συζήτηση έχει μετατοπιστεί στο Σύστημα Εμπορίας Ρύπων (ETS), ακρογωνιαίο λίθο της ευρωπαϊκής πολιτικής για το κλίμα από το 2005. Χώρες όπως η Ιταλία, η Πολωνία και η Σλοβακία ζητούν την αναθεώρηση ή ακόμα και την προσωρινή αναστολή του, υποστηρίζοντας ότι το κόστος των δικαιωμάτων εκπομπών επιβαρύνει υπέρμετρα τους λογαριασμούς ρεύματος. Η πρόταση αυτή ωστόσο συναντά σθεναρή αντίσταση από τις σκανδιναβικές χώρες και μεγάλους βιομηχανικούς ομίλους που θεωρούν ότι μια τέτοια κίνηση θα υπονόμευε την «πράσινη» μετάβαση και θα τιμωρούσε όσους έχουν ήδη επενδύσει στην απαλλαγή από τον άνθρακα.
Εκτακτα μέτρα λόγω ενεργειακής κρίσης σε πολλές χώρες της Ασίας
Οι μεγάλες οικονομίες της Ασίας επιχειρούν επίσης να αντιμετωπίσουν το «ενεργειακό σοκ» λόγω του συνεχιζόμενου πολέμου στο Ιράν και λαμβάνουν έκτακτα μέτρα προκειμένου να περιορίσουν τις οικονομικές επιπτώσεις από την αύξηση των τιμών. Η Ταϊβάν -η οποία εισάγει το 96% της ενέργειάς της και προμηθεύεται περίπου το 60% του πετρελαίου της μέσω των Στενών του Ορμούζ- ανακοίνωσε την ενεργοποίηση ενός έκτακτου μηχανισμού που επιτρέπει την απορρόφηση κατά 60% της αύξησης της τιμής και μειώσεις στον φόρο επί των πετρελαϊκών προϊόντων.
Η Νότια Κορέα ανακοίνωσε επίσης την επιβολή πλαφόν στις τιμές των πετρελαϊκών προϊόντων για πρώτη φορά μετά από σχεδόν 30 χρόνια. Η Σεούλ διερευνά επίσης εναλλακτικές πηγές ενέργειας πέρα από τις αποστολές που διέρχονται από το Ορμούζ, αντανακλώντας ανησυχίες ότι η κλιμάκωση των εντάσεων θα μπορούσε να διαταράξει μια κρίσιμη οδό εφοδιασμού. Η κυβέρνηση είναι έτοιμη να επεκτείνει το πρόγραμμα σταθεροποίησης της αγοράς, ύψους 100 τρισεκατομμυρίων γουόν, εάν ενταθεί η χρηματοπιστωτική αστάθεια.
Ινδία: Τέλος στις αποτεφρώσεις με φυσικό αέριο
Στην Ινδία την ίδια ώρα η πόλη Πούνε ανέστειλε προσωρινά τις… αποτεφρώσεις με βάση το φυσικό αέριο. Η Δημοτική Επιχείρηση Πούνε (PMC) έκλεισε 22 κρεματόρια που λειτουργούν με φυσικό αέριο σε όλη την πόλη εν μέσω φόβων για σοβαρή έλλειψη υγραερίου (LPG) που προκλήθηκε από διαταραχές στον παγκόσμιο εφοδιασμό καυσίμων λόγω του πολέμου στη Δυτική Ασία. Ωστόσο, τα ηλεκτρικά κρεματόρια και οι εγκαταστάσεις που λειτουργούν με ξύλα, θα συνεχίσουν να λειτουργούν.
Το κλείσιμο ήρθε μετά από εντολή που εξέδωσε το Υπουργείο Πετρελαίου και Φυσικού Αερίου στις 5 Μαρτίου, η οποία διέταζε να δοθεί προτεραιότητα στο διαθέσιμο προπάνιο και βουτάνιο, βασικά συστατικά που χρησιμοποιούνται στην παραγωγή υγραερίου, για την προμήθεια οικιακού αερίου μαγειρέματος σε όλη τη χώρα εν μέσω της κλιμάκωσης της σύγκρουσης. Η εντολή δημιούργησε περαιτέρω έλλειψη προμήθειας φυσικού αερίου για μη οικιακούς σκοπούς, οδηγώντας στο κλείσιμο των κρεματορίων.
Το κρεματόριο Vaikunth στο Πούνε της Ινδίας
Έχουν ληφθεί και άλλες ρυθμίσεις για την ελαχιστοποίηση της ταλαιπωρίας του κοινού εν μέσω της διεθνούς έλλειψης καυσίμων, ανέφερε η δημοτική αρχή. Το τμήμα ηλεκτρικής ενέργειας της PMC δήλωσε ότι πέντε ηλεκτρικά κρεματόρια θα παραμείνουν σε λειτουργία για την εξυπηρέτηση του κοινού. Ο μεγαλύτερος χώρος αποτέφρωσης νεκρών της πόλης ωστόσο το κρεματόριο Vaikunth, είναι μεταξύ των εγκαταστάσεων που επηρεάζονται από την εντολή.
Σύμφωνα με τα στοιχεία της πόλης, η Πούνε διαθέτει 22 κρεματόρια αερίου, 12 ηλεκτρικά κρεματόρια και μία υβριδική εγκατάσταση ηλεκτρικού αερίου, εκτός από 149 παραδοσιακούς χώρους αποτέφρωσης, εκ των οποίων οι 33 είναι εξοπλισμένοι με συστήματα ελέγχου της ρύπανσης. Η δημοτική διοίκηση έχει προτρέψει τους κατοίκους να συνεργαστούν με την προσωρινή ρύθμιση μέχρι να σταθεροποιηθούν τα αποθέματα φυσικού αερίου.
Τηλεργασία και εξοικονόμηση ενέργειας
Το Βιετνάμ με τη σειρά του κατήργησε ως το τέλος Απριλίου τους δασμούς στις εισαγωγές καυσίμων, καθώς πολλά πρατήρια βενζίνης στο Ανόι έχουν κατεβάσει ρολά. Η Ταϊλάνδη επέβαλε πλαφόν στις τιμές του πετρελαίου κίνησης για 15 ημέρες. Οι αρχές κάλεσαν μάλιστα τους δημόσιους υπαλλήλους να προτιμήσουν την τηλεργασία, εφόσον είναι δυνατό, και ζήτησαν να περιοριστεί στους 26 βαθμούς Κελσίου η θερμοκρασία στα δημόσια κτίρια προκειμένου να εξοικονομηθεί ενέργεια. Στις Φιλιππίνες οι κυβερνητικές υπηρεσίες έχουν υιοθετήσει από τη Δευτέρα την εβδομάδα εργασίας τεσσάρων ημερών ενώ στο Μπανγκλαντές οι αρχές ανακοίνωσαν ότι τα πανεπιστήμια θα κλείσουν νωρίτερα για το Ραμαζάνι.
H Σανάε Τακαίτσι της Ιαπωνίας με τον Τραμπ
APΗ κυβέρνηση δήλωσε ότι η πρόωρη διακοπή έχει ως στόχο τη μείωση της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας και την εξοικονόμηση καυσίμων κατά τη διάρκεια της τρέχουσας κρίσης. Η κίνηση αυτή υπογραμμίζει πώς τα ενεργειακά σοκ μπορούν γρήγορα να μεταφραστούν σε ευρύτερες κοινωνικές και οικονομικές αναταραχές σε χώρες με περιορισμένα περιθώρια κέρδους ενέργειας.
Στην Ιαπωνία, η κυβέρνηση της Σανάε Τακαΐτσι ανακοίνωσε ότι θα απελευθερώσει στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου από τις 16 Μαρτίου. Πάνω από το 90% του αργού πετρελαίου της Ιαπωνίας σημειωτέον εισάγεται από τη Μέση Ανατολή, με την πλειοψηφία να διέρχεται από τα Στενά του Ορμούζ
Η Ινδονησία υιοθετεί μια διαφορετική προσέγγιση, αυξάνοντας τις κρατικές επιδοτήσεις για να διατηρήσει τις εγχώριες τιμές καυσίμων και τα τιμολόγια ηλεκτρικής ενέργειας σε προσιτά επίπεδα. Οι αξιωματούχοι δήλωσαν ότι η χώρα έχει ήδη διαθέσει 22,5 δις δολάρια για ενεργειακές επιδοτήσεις και αποζημιώσεις σε κρατικές εταιρείες ενέργειας, αλλά το ποσό μπορεί να αυξηθεί καθώς οι παγκόσμιες τιμές ανεβαίνουν.
Κίνα: Εντείνει τον έλεγχο της προμήθειας καυσίμων
Η Κίνα έχει λάβει μέτρα για να διασφαλίσει την εγχώρια διαθεσιμότητα ενέργειας, δίνοντας εντολή στα διυλιστήρια να αναστείλουν νέες συμβάσεις εξαγωγής καυσίμων και να επιχειρήσουν να ακυρώσουν ορισμένες προηγουμένως συμφωνημένες αποστολές. Το μέτρο αντικατοπτρίζει την προτεραιότητα του Πεκίνου για διατήρηση σταθερής εγχώριας προσφοράς σε μια περίοδο αυξημένης αβεβαιότητας στην παγκόσμια αγορά.
Σύμφωνα με πληροφορίες, οι οδηγίες εξαιρούν ορισμένες κατηγορίες, όπως τα καύσιμα αεριωθούμενων για διεθνείς πτήσεις και τις προμήθειες που προορίζονται για το Χονγκ Κονγκ και το Μακάο. Περιορίζοντας τις εξαγωγές, η Κίνα στοχεύει στην αποτροπή εγχώριων ελλείψεων και στον μετριασμό των ανατιμήσεων που θα μπορούσαν να επηρεάσουν αρνητικά τον βιομηχανικό της τομέα.
Μνήμες από προηγούμενες πετρελαϊκές κρίσεις
Οι πολιτικές απαντήσεις που αναδύονται σε ολόκληρη την Ασία αποκαλύπτουν πόσο γρήγορα οι κυβερνήσεις επιστρέφουν σε εργαλεία διαχείρισης κρίσεων όταν οι παγκόσμιες αγορές ενέργειας υφίστανται πιέσεις. Τα ανώτατα όρια τιμών, οι επιδοτήσεις, οι μειώσεις δασμών και οι απελευθερώσεις στρατηγικών αποθεμάτων χρησιμοποιήθηκαν ευρέως κατά τη διάρκεια προηγούμενων πετρελαϊκών κρίσεων, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια των ενεργειακών κρίσεων της δεκαετίας του 1970 και πιο πρόσφατα σε περιόδους αστάθειας της αγοράς που προκλήθηκε από πανδημίες.
Αυτό που καθιστά την τρέχουσα κατάσταση ιδιαίτερα ανησυχητική για τους υπεύθυνους χάραξης πολιτικής είναι η κλίμακα των πιθανών διαταραχών. Εάν η σύγκρουση συνεχίσει να απειλεί τις ναυτιλιακές οδούς ή τις ενεργειακές υποδομές στην περιοχή του Κόλπου, η παγκόσμια προσφορά πετρελαίου θα μπορούσε να παραμείνει περιορισμένη για μεγάλο χρονικό διάστημα.
Μεγάλη πίεση στα δημοσιονομικά
Για πολλές ασιατικές οικονομίες, οι οποίες εξαρτώνται σε μεγάλο βαθμό από την εισαγόμενη ενέργεια, η αύξηση των τιμών λειτουργεί σαν οικονομικός φόρος. Το υψηλότερο κόστος καυσίμων αυξάνει τα έξοδα μεταφοράς και παραγωγής, ωθώντας προς τα πάνω τον πληθωρισμό, ενώ παράλληλα αποδυναμώνει την καταναλωτική ζήτηση.
Συνεπώς, οι κυβερνήσεις αντιμετωπίζουν μια λεπτή διαδικασία εξισορρόπησης. Μέτρα όπως οι επιδοτήσεις καυσίμων και τα πλαφόν στις τιμές μπορούν να προστατεύσουν τα νοικοκυριά και τις βιομηχανίες βραχυπρόθεσμα, αλλά ασκούν επίσης μεγάλη πίεση στα δημόσια οικονομικά και ενέχουν τον κίνδυνο στρέβλωσης των αγορών ενέργειας. Η ποικιλία των αντιδράσεων, από τις προετοιμασίες για στρατηγικά αποθέματα στην Ιαπωνία έως τους περιορισμούς στις εξαγωγές στην Κίνα, καταδεικνύει πώς οι χώρες δίνουν προτεραιότητα στην εθνική ενεργειακή ασφάλεια εν μέσω αυξανόμενης γεωπολιτικής αβεβαιότητας.
Εάν η σύγκρουση συνεχιστεί και οι τιμές του πετρελαίου παραμείνουν υψηλές, οι κυβερνήσεις ενδέχεται να αναγκαστούν να υιοθετήσουν ακόμη πιο επιθετικές παρεμβάσεις για να σταθεροποιήσουν τις οικονομίες τους, υπογραμμίζοντας πώς οι γεωπολιτικές κρίσεις μπορούν να αναδιαμορφώσουν γρήγορα την παγκόσμια ενεργειακή πολιτική και οικονομική στρατηγική.
Διαβάστε επίσης
