Νέα γραμμή Νετανιάχου: Μέτρα κατά της βίας των εποίκων και ενίσχυση δυνάμεων στη Δυτική Όχθη

Ένα έγγραφο από το γραφείο του πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου, το οποίο είδε το Euronews, περιγράφει πρωτοφανή μέτρα κατά της βίας των εποίκων, καθώς ο στρατός ετοιμάζεται να αποσύρει μέρος των δυνάμεών του από τον Λίβανο προς τη Δυτική Όχθη, προκειμένου να περιορίσει τους Εβραίους εξτρεμιστές.

Έγγραφο που περιήλθε αποκλειστικά στην κατοχή του Euronews δείχνει οδηγίες του γραφείου του Νετανιάχου προς τον ισραηλινό στρατό και την αστυνομία για την καταστολή της βίας εποίκων κατά Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη.

Οι οδηγίες αυτές, που περιλαμβάνονται σε μη δημόσιο έγγραφο με τίτλο «Οδηγία Πρωθυπουργού για την Καταπολέμηση Εθνικιστικών Εγκλημάτων στην Ιουδαία και Σαμάρεια», αποτελούν μια εξαιρετικά ασυνήθιστη κίνηση για την κυβέρνηση Νετανιάχου. Η Ιουδαία και η Σαμάρεια είναι οι βιβλικές ονομασίες της περιοχής που σήμερα είναι γνωστή ως Δυτική Όχθη.

Ο στρατός είχε ανακοινώσει την περασμένη εβδομάδα ότι μεταφέρει δυνάμεις από τις επιχειρήσεις στον Λίβανο προς τη Δυτική Όχθη, με στόχο τον περιορισμό της βίας των Εβραίων εποίκων. Είναι η πρώτη φορά που το Ισραήλ αποσύρει στρατεύματα από ενεργό πολεμικό μέτωπο για να τα αναπτύξει σε μια περιοχή που θεωρείται λιγότερο επικίνδυνη ή κρίσιμη.

Η εξέλιξη αυτή έρχεται ενώ ο αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των IDF, αντιστράτηγος Εγιάλ Ζαμίρ, έχει προειδοποιήσει ότι ο στρατός βρίσκεται κοντά σε κατάρρευση λόγω σοβαρών ελλείψεων σε προσωπικό, καθώς επιχειρεί ταυτόχρονα σε πολλά μέτωπα – στη Γάζα, τον Λίβανο, τη Συρία και τη Δυτική Όχθη – με αποτέλεσμα σημαντικά κενά σε δυνάμεις.

Περίπου 700.000 έποικοι ζουν στη Δυτική Όχθη και την Ανατολική Ιερουσαλήμ, μαζί με 3,8 εκατομμύρια Παλαιστίνιους που ελπίζουν να ιδρύσουν εκεί ένα μελλοντικό κράτος. Και οι δύο περιοχές θεωρούνται κατεχόμενες παράνομα σύμφωνα με το διεθνές δίκαιο, αν και το Ισραήλ αμφισβητεί αυτόν τον χαρακτηρισμό.

Η εποικιστική δραστηριότητα έχει αυξηθεί σταθερά επί Νετανιάχου και ιδιαίτερα μετά την εκλογή του Ντόναλντ Τραμπ στις ΗΠΑ. Ο Τραμπ, ένθερμος υποστηρικτής του Ισραήλ, σε αντίθεση με τους προκατόχους του, δεν καταδίκασε την επέκταση των εποικισμών, αν και είχε αντιταχθεί σε σχέδια προσάρτησης της Δυτικής Όχθης.

Στους πρώτους τρεις μήνες του 2025, το Ισραήλ ενέκρινε περισσότερες κατοικίες σε εποικισμούς από ό,τι σε όλο το 2024, σύμφωνα με την ισραηλινή οργάνωση Peace Now.

Ακραία στοιχεία μεταξύ των Εβραίων εποίκων έχουν ενθαρρυνθεί από την παρουσία σκληροπυρηνικών πολιτικών στην ισραηλινή κυβέρνηση, όπως ο υπουργός Οικονομικών Μπεζαλέλ Σμότριτς. Το 2023, ο Σμότριτς ίδρυσε έναν νέο κυβερνητικό φορέα, τη «Διοίκηση Εποικισμών», την οποία εποπτεύει προσωπικά, επιτρέποντας ταχύτερες αποφάσεις για την επέκταση των εποικισμών.

Μια ασυνήθιστη κίνηση για την κυβέρνηση Νετανιάχου

Η οδηγία του πρωθυπουργού, όπως αποκαλύπτει το Euronews, εκδόθηκε στην τελευταία συνεδρίαση του συμβουλίου ασφαλείας στις 25 Μαρτίου. Αναφέρει ότι οι δυνάμεις των IDF στη Δυτική Όχθη θα ενισχυθούν «για την καταπολέμηση εθνικιστικών εγκλημάτων και τη διασφάλιση αποτελεσματικής παρουσίας σε περιοχές έντασης». Δεν θα επιτραπεί η δημιουργία νέων φυλακίων εποίκων στην Περιοχή Β, η οποία βρίσκεται υπό κοινό παλαιστινιακό και ισραηλινό έλεγχο.

Ο Νετανιάχου στο παρελθόν έχει καταδικάσει τη βία των εποίκων, συνήθως όμως την αποδίδει σε λίγους εξτρεμιστές και όχι σε ευρύτερο φαινόμενο, γεγονός που καθιστά αυτή τη μεταστροφή πολιτικής και την αποστολή στρατευμάτων ακόμη πιο αξιοσημείωτη.

Η οδηγία προβλέπει επίσης οικονομικές κυρώσεις σε εποίκους που δημιουργούν παράνομα νέα φυλάκια, λόγω του κόστους που επιβαρύνει τον ισραηλινό στρατό για την κατεδάφισή τους. Παράλληλα, καλεί τους υπουργούς να στηρίξουν «την καταπολέμηση εθνικιστικών εγκλημάτων στην Ιουδαία και Σαμάρεια», κάτι που ερμηνεύεται ως έμμεση προειδοποίηση προς τον Σμότριτς και τον υπουργό Εθνικής Ασφάλειας Ιταμάρ Μπεν-Γκβιρ, επίσης σκληροπυρηνικό μέλος της κυβέρνησης που προωθεί την επέκταση των εποικισμών. Αρκετές ευρωπαϊκές χώρες έχουν επιβάλει κυρώσεις και στους δύο, συμπεριλαμβανομένων απαγορεύσεων ταξιδιού.

Το φαινόμενο των «Hilltop Youth»

Το έγγραφο αναφέρεται επίσης στη δημιουργία ειδικής διοίκησης στο υπουργείο Άμυνας για την αντιμετώπιση του φαινομένου των «Hilltop Youth», δηλαδή νεαρών εξτρεμιστών Εβραίων εθνικιστών που ζουν στη Δυτική Όχθη και υποστηρίζουν την εκδίωξη όλων των Παλαιστινίων και την ίδρυση θρησκευτικού κράτους.

Τα άτομα αυτά έχουν κατηγορηθεί για δημιουργία φυλακίων σε ιδιωτική παλαιστινιακή γη, επιθέσεις κατά Παλαιστινίων, καθώς και για βανδαλισμούς και λεηλασίες περιουσιών. Έχουν επίσης συγκρουστεί βίαια με Ισραηλινούς στρατιώτες και αστυνομικούς κατά την εκκένωση παράνομων φυλακίων. Τόσο ο Σμότριτς όσο και ο Μπεν-Γκβιρ τους έχουν επαινέσει ως «πρωτοπόρους». Η νέα ειδική διοίκηση αναφέρει ότι θα επιχειρήσει «να απομακρύνει νέους υψηλού κινδύνου από τη βίαιη δραστηριότητα μέσω εκπαιδευτικών και θεραπευτικών παρεμβάσεων».

Το Γραφείο Συντονισμού Ανθρωπιστικών Υποθέσεων του ΟΗΕ (OCHA) έχει καταγράψει αύξηση της βίας των εποίκων κατά Παλαιστινίων στη Δυτική Όχθη, με περισσότερες από 1.800 επιθέσεις και τον εκτοπισμό περίπου 1.600 Παλαιστινίων το 2025. Συνολικά 240 Παλαιστίνιοι έχουν σκοτωθεί είτε από εποίκους είτε από τον στρατό μέσα στο 2025, ενώ την ίδια περίοδο 17 Ισραηλινοί σκοτώθηκαν από Παλαιστίνιους.