Το Άμστερνταμ απαγόρευσε τις διαφημίσεις κρέατος και ορυκτών καυσίμων σε δημόσιους χώρους

Το Άμστερνταμ έγινε η πρώτη πρωτεύουσα στον κόσμο που απαγόρευσε τις διαφημίσεις για προϊόντα κρέατος και ορυκτών καυσίμων σε δημόσιους χώρους. Από την 1η Μαΐου, οι διαφημίσεις για burger, βενζίνη και αεροπορικές εταιρείες αφαιρέθηκαν από διαφημιστικές πινακίδες, στάσεις τραμ και σταθμούς του μετρό.

Σε μία από τις πιο πολυσύχναστες στάσεις τραμ της πόλης, δίπλα σε έναν καταπράσινο κυκλικό κόμβο γεμάτο πολύχρωμα λουλούδια, το τοπίο των διαφημιστικών πινακίδων έχει αλλάξει. Τώρα προωθούν το Rijksmuseum, το Κρατικό Μουσείο της Ολλανδίας. Ωστόσο, την προηγούμενη εβδομάδα, οι ίδιες πινακίδες διαφήμιζαν κοτομπουκιές, SUV και οικονομικές διακοπές.

Σύμφωνα με τις αρχές, η κίνηση αυτή έχει ως στόχο να ευθυγραμμίσει το αστικό τοπίο του Άμστερνταμ με τους περιβαλλοντικούς στόχους της τοπικής αυτοδιοίκησης, δηλαδή την επίτευξη της ουδετερότητας του άνθρακα για την πόλη έως το 2050, καθώς και στη μείωση -τουλάχιστον στο μισό- της κατανάλωσης κρέατος από τους κατοίκους, κατά την ίδια περίοδο.

Η ουδετερότητα του άνθρακα είναι η επίτευξη ισορροπίας ανάμεσα στις εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και την απορρόφηση άνθρακα σε συλλέκτες διοξειδίου.

«Το πρόβλημα της κλιματικής κρίσης είναι ιδιαίτερα σημαντικό και επείγει», είπε στο BBC, η Ανέκε Βίνχοφ του κόμματος Πράσινη Αριστερά. «Αυτό που θέλω να πω, είναι ότι αν θέλεις να είσαι πρωτοπόρος στις κλιματικές πολιτικές και διαφημίζεις στις πινακίδες της πόλης σου αντικείμενα που προωθούν ακριβώς το αντίθετο, τότε τι κάνεις;».

Την ίδια άποψη έχει και η Άνκε Μπάκερ, η οποία είναι η επικεφαλής, του Κόμματος για τα Ζώα, ενός ολλανδικού πολιτικού κόμματος για τα δικαιώματα των ζώων.

«Φυσικά, ο καθένας μπορεί να παίρνει τις δικές του αποφάσεις. Ωστόσο, στόχος αυτής της κίνησης είναι να κάνουμε τις μεγάλες εταιρείες να μην μας λένε συνεχώς τι πρέπει να τρώμε και να αγοράζουμε», εξήγησε η ίδια. «Κατά κάποιον τρόπο, δίνουμε στους ανθρώπους περισσότερη ελευθερία, για να κάνουν τις δικές τους επιλογές».

Το πολιτικό μήνυμα πίσω από την απαγόρευση

Η κατάργηση αυτών των διαφημίσεων μειώνει τις παρορμητικές αγορές και σηματοδοτεί ότι το φθηνό κρέας και τα ταξίδια που γίνονται με χρήση ορυκτών καυσίμων δεν αποτελούν πλέον επιθυμητές επιλογές τρόπου ζωής.

Οι διαφημίσεις κρεατικών προϊόντων προωθούνταν στο περίπου 0,1% των πινακίδων της πόλης, σε σύγκριση με το περίπου 4% για προϊόντα που σχετίζονται με ορυκτά καύσιμα. Αντίθετα, τα προϊόντα που διαφημίζονται περισσότερο είναι τα ρούχα, οι ταινίες και τα κινητά τηλέφωνα.

Ωστόσο, πολιτικά η απαγόρευση των συγκεκριμένων διαφημίσεων στέλνει ένα συγκεκριμένο μήνυμα. Η ομαδοποίηση του κρέατος με τις πτήσεις, τις κρουαζιέρες και τα αυτοκίνητα βενζίνης και ντίζελ, το μετατρέπει από μια καθαρά ιδιωτική διατροφική επιλογή σε ένα ζήτημα του περιβάλλοντος.

Όπως ήταν αναμενόμενο, η Ένωση Κρεατικών της Ολλανδίας, η οποία εκπροσωπεί τον κλάδο, είναι δυσαρεστημένη με την κίνηση αυτή, την οποία αποκαλεί «ανεπιθύμητο τρόπο επηρεασμού της συμπεριφοράς των καταναλωτών», προσθέτοντας ότι το κρέας «παρέχει απαραίτητα θρεπτικά συστατικά και πρέπει να παραμείνει ορατό και προσβάσιμο στους καταναλωτές».

Παράλληλα, η Ολλανδική Ένωση Ταξιδιωτικών Πρακτόρων και Τουριστικών Πρακτόρων υποστηρίζει ότι η απαγόρευση της διαφήμισης διακοπών που περιλαμβάνουν αεροπορικά ταξίδια αποτελεί δυσανάλογο περιορισμό της εμπορικής ελευθερίας των εταιρειών.

Το Άμστερνταμ δεν είναι η πρώτη πόλη που απαγόρευσε αυτές τις διαφημίσεις

Το Άμστερνταμ δεν είναι η πρώτη πόλη που έκανε ένα βήμα προς την απαγόρευση των συγκεκριμένων διαφημίσεων.

Το Χάρλεμ, 18 χλμ. δυτικά του Άμστερνταμ, έγινε η πρώτη πόλη στον κόσμο που ανακοίνωσε μια ευρεία απαγόρευση των περισσότερων διαφημίσεων κρέατος στους δημόσιους χώρους το 2022. Η απαγόρευση τέθηκε σε ισχύ το 2024, μαζί με την απαγόρευση των διαφημίσεων για ορυκτά καύσιμα.

Η Ουτρέχτη και το Νιμέγκεν ακολούθησαν επίσης, απαγορεύοντας ρητά τις διαφημίσεις κρέατος -στην περίπτωση του Νιμέγκεν και τα γαλακτοκομικά προϊόντα- σε δημοτικές διαφημιστικές πινακίδες, μαζί με τον περιορισμό προώθησης των ορυκτών καυσίμων, βενζινοκίνητων αυτοκινήτων και πτήσεων.

Σε παγκόσμιο επίπεδο, δεκάδες πόλεις έχουν απαγορεύσει ή έχουν κάνει ένα βήμα προς τον περιορισμό των διαφημίσεων ορυκτών καυσίμων, συμπεριλαμβανομένων του Εδιμβούργου, του Σέφιλντ, της Στοκχόλμης και της Φλωρεντίας. Από την πλευρά της, η Γαλλία έχει θέσει σε ισχύ μια εθνική απαγόρευση.