Ισπανία: Η παραδοσιακή βεντάλια επέστρεψε στους δρόμους – Έφτασε στην Ευρώπη πριν από αιώνες
Πώς ταξίδεψε από την Ασία στην Ευρώπη και εν συνεχεία στη Λατινική Αμερική
Snapshot
- Η παραδοσιακή ισπανική βεντάλια «abanico» έχει επιστρέψει στη χρήση λόγω των καυσώνων Ισπανία και χρησιμοποιείται ευρέως από νέους και ηλικιωμένους.
- Η βεντάλια έφτασε στην Ευρώπη από την Ασία μέσω του πορτογαλικού θαλάσσιου εμπορίου τον 15ο και 16ο αιώνα και εξελίχθηκε σε σημαντικό στοιχείο της ισπανικής κουλτούρας και αισθητικής.
- Στον 19ο αιώνα, η βεντάλια συνδέθηκε με το φλαμένκο και χρησιμοποιήθηκε ως εκφραστικό μέσο στους χορούς, καθιερώνοντάς την ως ισπανικό σύμβολο.
- Η Μαδρίτη και η Βαλένθια αποτέλεσαν κέντρα παραγωγής βενταλιών, με καταστήματα όπως το «Casa de Diego» να προσφέρουν από απλές έως χειροποίητες βεντάλιες υψηλής ποιότητας.
- Εκτός από τις ακριβές χειροποίητες βεντάλιες, υπάρχουν και πιο οικονομικές πλαστικές βεντάλιες που πωλούνται στα σουβενίρ και σε σημεία όπως η αρένα ταυρομαχιών στη Μαδρίτη.
Οι παραδοσιακές βεντάλιες έχουν επιστρέψει στους δρόμους της Ισπανίας, καθώς αλλεπάλληλα κύματα καύσωνα έπληξαν τη χώρα. Αρκετά μικρή ώστε να χωράει σε μια τσάντα, η παραδοσιακή ισπανική βεντάλια ή «abanico», ανοίγει με μία μικρή κίνηση του καρπού.
Οι καύσωνες κατέστησαν αυτό το αξεσουάρ απαραίτητο και αγαπητό από νέους και ηλικιωμένους, τόσο στην Ισπανία όσο και αλλού. Οι γυναίκες και ένας αυξανόμενος αριθμός ανδρών ανοίγουν βεντάλιες στα μέσα μαζικής μεταφοράς, σε συναυλίες και σε μουσικά φεστιβάλ.
Η 20χρονη Άνα Φελίου προστατευόταν από τον ήλιο με ένα χάρτινο αμπανίκο που της είχαν χαρίσει κατά τη διάρκεια ενός φεστιβάλ στη Βαλένθια. Το κουβαλάει παντού το καλοκαίρι, είπε.«Αυτό είναι το αγαπημένο μου, αλλά έχω πολλά», είπε στο Associated Press κοντά στην πλατεία Πουέρτα ντελ Σολ της Μαδρίτης.
Ο Ντέιβιντ Γκονζάλες επίσης δροσιζόταν με τη δική του βεντάλια. «Στην αρχή ένιωθα λίγο αμήχανος, γιατί είναι κάτι που συνήθως συνδέεται με τις γυναίκες, αλλά πρέπει να παραδεχτώ ότι έχει τη χρησιμότητά του», είπε ο 53χρονος.
Η καταγωγή της βεντάλιας και η έλευση στην Ευρώπη
Οι ιστορικοί πιστεύουν ότι η βεντάλια έφτασε στην Ευρώπη μέσω του θαλάσσιου εμπορίου της Πορτογαλίας με την Ασία κατά τη διάρκεια του 15ου και 16ου αιώνα. Στην Ασία οι βεντάλιες χρησιμοποιούνταν από την αρχαιότητα τόσο από τους άνδρες όσο και από τις γυναίκες.
Από τα μέσα του 17ου αιώνα, ο Ισπανός ζωγράφος Ντιέγκο Βελάσκεθ δημιούργησε το αινιγματικό έργο του «Η κυρία με τη βεντάλια», στο οποίο μια γυναίκα, πιθανώς Γαλλίδα, ποζάρει με κάτι που μοιάζει με μια λεπτή ξύλινη βεντάλια.
Όταν βεντάλιες έγιναν μόδα στα ευρωπαϊκά παλάτια, η Ισπανία ανέπτυξε τη δική της αισθητική και βιομηχανία. Η Μαδρίτη εξελίχθηκε σε σημαντικό κέντρο παραγωγής για βεντάλιες και μέχρι τον 18ο αιώνα η Βαλένθια είχε αναδειχθεί ως η βασική παραγωγός πόλη.
Η βεντάλια είχε ενσωματωθεί τόσο βαθιά στην ισπανική αριστοκρατική κοινωνία μέχρι τον 19ο αιώνα, ώστε οι γυναίκες την χρησιμοποιούσαν για να εκφράζουν διακριτικά το φλερτ, το ενδιαφέρον ή την αποδοκιμασία τους μέσω αυτού που ονομαζόταν «η γλώσσα της βεντάλιας».
Από την Ισπανία, η βεντάλια ταξίδεψε στη Λατινική Αμερική. Τον 19ο αιώνα, οι χορευτές φλαμένκο άρχισαν να χρησιμοποιούν τη βεντάλια ως εκφραστικό βοήθημα, καθώς κουβανέζικα είδη τραγουδιού και χορού, όπως η «γκουαχίρα», επηρέασαν το φλαμένκο. Με την πάροδο του χρόνου, η σύνδεση της βεντάλιας με το φλαμένκο συνέβαλε στο να μετατραπεί σε ένα κατ’ εξοχήν ισπανικό σύμβολο.
Από καταστήματα με ιστορία ενός αιώνα μέχρι περίπτερα με σουβενίρ
Για περισσότερο από ενάμιση αιώνα, η οικογένεια του Χαβιέρ Λλεράντι πουλάει βεντάλιες στο «Casa de Diego», ένα κατάστημα με ξύλινη επένδυση στη Μαδρίτη.
«Ζούμε από τη ζέστη», δήλωσε ο Λλεράντι. Οι βεντάλιες του «Casa de Diego» κατασκευάζονται στην Ισπανία και η γκάμα τους εκτείνεται από απλές ξύλινες βεντάλιες έως περίτεχνες, χειροποίητες βεντάλιες με μαργαριτάρια και περίπλοκα μοτίβα. Οι τιμές ξεκινούν από περίπου 30 ευρώ και μπορούν να φτάσουν και τα 500 ευρώ. Ορισμένα κομμάτια πολύ υψηλής ποιότητας ανέρχονται ακόμη και στα 6.000 ευρώ. Οι τιμές ποικίλλουν ανάλογα με τα υλικά που χρησιμοποιούνται και, κυρίως, με την ποιότητα της κατασκευής, σύμφωνα με τον Χαβιέρ Λλεράντι.
Η Μαδρίτη έχει εξελιχθεί σε σημαντικό τουριστικό προορισμό και οι ξένοι επισκέπτες αγοράζουν επίσης βεντάλιες ως σουβενίρ και τις προτιμούν από τα ηλεκτρικά μοντέλα. «Τα προϊόντα που λειτουργούν με μπαταρία τελικά ξεμένουν από ενέργεια, και πάντα στη χειρότερη δυνατή στιγμή», είπε ο Λλεράντι, προσθέτοντας με ένα χαμόγελο: «Χωρίς αμφιβολία, οι καύσωνες είναι ευνοϊκοί για αυτή την επιχείρηση».
Για τον λιγότερο απαιτητικό πελάτη, πλαστικές βεντάλιες με τυπωμένα σχέδια πωλούνται για λίγα ευρώ στα περίπτερα με σουβενίρ, συμπεριλαμβανομένου ενός που βρίσκεται μερικές εκατοντάδες μέτρα μακριά από το κατάστημα του Λλεράντι.
Έξω από μια επιβλητική αρένα ταυρομαχιών στη Μαδρίτη, ο Χουάνι Ντουράν πωλεί ξύλινες βεντάλιες με παραδοσιακά floral σχέδια προς 5 ευρώ τη κάθε μία. Οι ταυρομαχίες διεξάγονται σε ανοιχτά στάδια και οι θεατές παραδοσιακά ντύνονται κομψά για να τις παρακολουθήσουν με αποτέλεσμα οι βεντάλιες να αποτελούν ένα κατάλληλο αξεσουάρ.
«Συνήθως θα βρεις μια βεντάλια στην τσέπη κάθε γυναίκας και σε μερικών ανδρών επίσης», είπε ο Ντουρά. «Δεν είναι και της καλύτερης ποιότητας», είπε, δείχνοντας τα αποθέματά της, «αλλά θα σε βοηθήσουν να βγάλεις το καλοκαίρι».