Ιράν: Τουλάχιστον 900 εκτελέσεις μέσα στο 2026 καταγράφουν οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων
Έκθεση του Abdorrahman Boroumand Center αποκαλύπτει ραγδαία αύξηση των θανατικών ποινών στην Τεχεράνη κατά τους πρώτους επτά μήνες του έτους, με επίκεντρο διαδηλωτές και εθνοτικές μειονότητες.
Snapshot
- Από την 1η Ιανουαρίου 2026 μέχρι σήμερα, έχουν εκτελεστεί τουλάχιστον 900 άτομα στο Ιράν, σύμφωνα με το Abdorrahman Boroumand Center.
- Οι εκτελέσεις αφορούν διαδηλωτές, εθνοτικές μειονότητες και υποθέσεις ναρκωτικών, με τουλάχιστον 56 καταδίκες για πολιτικούς λόγους.
- Εκτελέστηκαν 98 μέλη εθνοτικών μειονοτήτων, μεταξύ των οποίων Βαλούχοι, Κούρδοι και Αφγανοί πρόσφυγες, ενώ 16 γυναίκες και δύο ανήλικοι επίσης εκτελέστηκαν.
- Οι εκτελέσεις επικεντρώνονται κυρίως στις επαρχίες Ραζαβί Χορασάν, Ισφαχάν και Αλμπόρτζ, με πέντε να γίνονται δημόσια ως μέτρο εκφοβισμού.
- Ο ΟΗΕ και διεθνείς οργανώσεις καταγγέλλουν την έλλειψη δίκαιης δίκης και τη χρήση βασανιστηρίων για την απόσπαση ομολογιών στις διαδικασίες που οδηγούν σε θανατικές καταδίκες.
Σε μια συνεχιζόμενη κλιμάκωση καταστολής, οι ιρανικές αρχές έχουν εκτελέσει τουλάχιστον 900 ανθρώπους από την 1η Ιανουαρίου 2026 μέχρι σήμερα, επιβεβαιώνοντας τη μαζική διεύρυνση της εσχάτης των ποινών στην Ισλαμική Δημοκρατία.
Τα δεδομένα που συγκέντρωσε και δημοσιοποίησε το Κέντρο Abdorrahman Boroumand για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα στο Ιράν, με έδρα την Ουάσιγκτον, αποτυπώνουν μια σκληρή πραγματικότητα. Κατά τους πρώτους επτά μήνες του έτους, από τον Ιανουάριο έως τον Ιούλιο, τεκμηριώθηκαν 901 εκτελέσεις. Σε αυτές προστίθενται τουλάχιστον 28 θανατώσεις που πραγματοποιήθηκαν μέσα στις πρώτες ημέρες του Αυγούστου. Η μη κυβερνητική οργάνωση υπογραμμίζει ότι η κατακόρυφη αυτή άνοδος στη χρήση της θανατικής ποινής διαπερνά υποθέσεις εθνικής ασφάλειας, παραβάσεις του νόμου περί ναρκωτικών και τη στοχοποίηση ευάλωτων κοινωνικών ομάδων.
Στο στόχαστρο διαδηλωτές και μειονότητες
Μέσα στο επτάμηνο, τουλάχιστον 56 άτομα οδηγήθηκαν στην αγχόνη με κατηγορίες πολιτικής φύσης ή απειλής κατά της εθνικής ασφάλειας. Ανάμεσά τους βρίσκονται 29 πολίτες που είχαν συλληφθεί για συμμετοχή σε δημόσιες διαδηλώσεις, 13 κατηγορούμενοι για κατασκοπεία και άλλοι 14 που καταδικάστηκαν για συναφείς κατηγορίες. Την ίδια ώρα, οι υποθέσεις ναρκωτικών συνεχίζουν να τροφοδοτούν το μεγαλύτερο μέρος των θανατικών καταδικών, αντιπροσωπεύοντας τουλάχιστον 268 περιπτώσεις.
Οι αριθμοί φανερώνουν δυσανάλογο πλήγμα για τις εθνοτικές κοινότητες της χώρας. Σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης, μεταξύ Ιανουαρίου και Ιουλίου εκτελέστηκαν 98 μέλη εθνοτικών μειονοτήτων. Στη μακάβρια λίστα καταγράφονται 40 Βαλούχοι, 29 Κούρδοι, 21 Αφγανοί πρόσφυγες, έξι Άραβες, ένας Τούρκος καθώς και ένας Τουρκμένος.
Η καταγραφή του οργανισμού περιλαμβάνει ακόμα την εκτέλεση 16 γυναικών, αλλά και δύο ατόμων που ήταν κάτω των 18 ετών κατά τον χρόνο τέλεσης των πράξεων για τις οποίες κατηγορήθηκαν. Πέντε από τις εκτελέσεις πραγματοποιήθηκαν δημόσια, σε κεντρικά σημεία πόλεων, προς εκφοβισμό των τοπικών κοινωνιών.
Γεωγραφικά, η εφαρμογή της θανατικής ποινής συγκεντρώνεται κυρίως σε τρεις μεγάλες περιφέρειες. Στην επαρχία Ραζαβί Χορασάν καταγράφηκε ο υψηλότερος αριθμός με 95 εκτελέσεις. Ακολουθεί το Ισφαχάν με 71 και η επαρχία Αλμπόρτζ με 57 περιπτώσεις.
Η διεθνής ανησυχία και οι προειδοποιήσεις του ΟΗΕ
Η κατακόρυφη άνοδος στις εκτελέσεις στο Ιράν εντείνει τη διεθνή κατακραυγή. Στην έκθεσή του προς τη Γενική Συνέλευση των Ηνωμένων Εθνών, ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες είχε αναφέρει ότι το 2024 εκτελέστηκαν τουλάχιστον 975 άτομα, αριθμός που αντιστοιχούσε σε ετήσια αύξηση 17% και αποτελούσε το υψηλότερο ρεκόρ από το 2015.
Η τάση αυτή κλιμακώθηκε ακόμη πιο βίαια το 2025. Όπως ανακοινώθηκε από μη κυβερνητικές οργανώσεις, το περασμένο έτος οι εκτελέσεις εκτοξεύτηκαν τουλάχιστον στις 1.639, σημειώνοντας άνοδο 68% σε σχέση με το 2024. Μόνο κατά το πρώτο εξάμηνο του 2025 είχαν καταγραφεί τουλάχιστον 612 θανατώσεις, δηλαδή 119% περισσότερες συγκριτικά με το αντίστοιχο διάστημα της προηγούμενης χρονιάς.
Ο Ύπατος Αρμοστής του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα Φόλκερ Τουρκ και διεθνείς παρατηρητές καταγγέλλουν ότι η δικαστική εξουσία εργαλειοποιείται ως μηχανισμός εκφοβισμού της κοινωνίας. Οι καταγγελίες εστιάζουν στις συνοπτικές διαδικασίες ενώπιον κλειστών επαναστατικών δικαστηρίων, στην απουσία εγγυήσεων δίκαιης δίκης, στην άρνηση πρόσβασης σε ανεξάρτητους συνηγόρους και στη συστηματική χρήση ομολογιών που αποσπώνται κατόπιν βασανιστηρίων.
