Κάμερες κατέγραψαν σπάνιους οσελότους να περνούν κάτω από δρόμο στο Τέξας
Πώς οι υπόγειες διαβάσεις βοηθούν στην προστασία τους
Snapshot
- Κάμερες κατέγραψαν οσελότους να χρησιμοποιούν υπόγειες διαβάσεις στο Τέξας, που κατασκευάστηκαν για την προστασία τους από τα τροχαία.
- Οι υπόγειες διαβάσεις μειώνουν τον κίνδυνο θανάτου από συγκρούσεις με οχήματα, που ευθύνονται για περίπου το 40% των θανάτων οσελότων στις ΗΠΑ.
- Η πρώτη καταγραφή οσελότου σε διάβαση έγινε τον Ιανουάριο του 2020, επιβεβαιώνοντας την αποτελεσματικότητα των υποδομών αυτών.
- Η χρήση των διαβάσεων αυξάνεται σταδιακά, καθώς τα ζώα χρειάζονται χρόνο για να εμπιστευτούν τις νέες κατασκευές.
- Οι διαβάσεις εξυπηρετούν πολλά είδη άγριας ζωής, με έως και 26 διαφορετικά είδη να τις χρησιμοποιούν, ενισχύοντας τη βιοποικιλότητα και την ασφάλεια στην περιοχή.
Ένα σπάνιο και απειλούμενο είδος άγριας γάτας φαίνεται πως βρίσκει έναν ασφαλέστερο τρόπο να διασχίζει τους δρόμους του Τέξας, χάρη στις ειδικές διαβάσεις που κατασκευάστηκαν για την προστασία της άγριας ζωής.
Κάμερες καταγραφής άγριας ζωής κατέγραψαν οσελότους να χρησιμοποιούν τις υπόγειες διαβάσεις που έχουν δημιουργηθεί κάτω από δρόμους της περιοχής, δίνοντας στους επιστήμονες πολύτιμα στοιχεία για το πώς οι υποδομές αυτές μπορούν να περιορίσουν τους κινδύνους για ένα από τα πιο απειλούμενα θηλαστικά των ΗΠΑ.
Λιγότεροι από 100 οσελότοι στις ΗΠΑ
Ο οσελότος είναι μια μεσαίου μεγέθους άγρια γάτα με χαρακτηριστικό στικτό τρίχωμα. Κάποτε ήταν αρκετά διαδεδομένος στις νοτιοδυτικές Ηνωμένες Πολιτείες, όμως σήμερα λιγότερες από 100 εκτιμάται ότι έχουν απομείνει στη χώρα.
Η απώλεια και ο κατακερματισμός των ενδιαιτημάτων του, εξαιτίας της βιομηχανικής ανάπτυξης, της γεωργίας και της κατασκευής δρόμων, αποτελούν σημαντικές απειλές για την επιβίωσή του.
Ένας από τους τελευταίους πληθυσμούς αναπαραγωγής του στις ΗΠΑ βρίσκεται στο Laguna Atascosa National Wildlife Refuge, στην κοιλάδα του Κάτω Ρίο Γκράντε στο Τέξας.
Το καταφύγιο εκτείνεται σε περίπου 120.000 στρέμματα, όμως ακόμη και εκεί οι οσελότοι έπρεπε να διασχίζουν πολυσύχναστο δρόμο προκειμένου να φτάσουν σε περιοχές με την πυκνή βλάστηση που χρειάζονται.
Οι υπόγειες διαβάσεις έγιναν «γέφυρα» για την άγρια ζωή
Για να περιοριστεί ο κίνδυνος, το Τέξας ξεκίνησε το 2013 τον σχεδιασμό οκτώ υπόγειων διαβάσεων άγριας ζωής κατά μήκος της FM 106, ενός δρόμου που περνά μέσα και δίπλα από την περιοχή του καταφυγίου.
Οι εργασίες κατασκευής άρχισαν τον Νοέμβριο του 2015 και ολοκληρώθηκαν το καλοκαίρι του 2019. Μερικούς μήνες αργότερα ήρθε η πρώτη σημαντική επιβεβαίωση ότι το έργο λειτουργούσε όπως είχε σχεδιαστεί.
Με τη βοήθεια απομακρυσμένων καμερών, η Υπηρεσία Ψαριών και Άγριας Ζωής των ΗΠΑ και το Υπουργείο Μεταφορών του Τέξας παρακολουθούν τα ζώα που χρησιμοποιούν τις ειδικές διαβάσεις.
Η πρώτη καταγραφή οσελότου
Στις 25 Ιανουαρίου 2020, οι κάμερες κατέγραψαν για πρώτη φορά έναν οσελότο να χρησιμοποιεί μία από τις υπόγειες διαβάσεις.
Ήταν ο «OM331», ένας πεντάχρονος οσελότος που φορούσε κολάρο παρακολούθησης στο πλαίσιο μελέτης, κατά την οποία οι ερευνητές παρακολουθούσαν συνολικά πέντε οσελότους από το 2013 έως το 2021.
Ο συγκεκριμένος οσελότος είχε φωτογραφηθεί να πλησιάζει την ίδια διάβαση στις 17 Ιανουαρίου. Χρειάστηκε, όμως, περισσότερο από μία εβδομάδα μέχρι να τη χρησιμοποιήσει και να περάσει στην άλλη πλευρά του δρόμου, χωρίς να χρειαστεί να βρεθεί ούτε στιγμή πάνω στο οδόστρωμα.
Η Υπηρεσία Ψαριών και Άγριας Ζωής των ΗΠΑ ανέφερε ότι η κίνηση αυτή μπορεί να αποτελούσε είτε μέρος μιας διαδικασίας μετακίνησης του ζώου σε νέα περιοχή είτε απλώς εξερεύνηση των ορίων της επικράτειάς του.
Τα ζώα χρειάζονται χρόνο για να «εμπιστευτούν» τις διαβάσεις
Η χρήση τέτοιων κατασκευών δεν είναι απαραίτητα άμεση. Μελέτη του 2024 για τις διαβάσεις άγριας ζωής διαπίστωσε ότι τα ζώα μπορεί να χρειαστούν ακόμη και χρόνια για να εξοικειωθούν με μια νέα κατασκευή, με τη χρήση της να αυξάνεται σταδιακά με την πάροδο του χρόνου.
Αυτό σημαίνει ότι ακόμη και η πρώτη καταγραφή ενός οσελότου θεωρήθηκε σημαντική ένδειξη ότι οι υποδομές μπορούν να λειτουργήσουν.
Οι ερευνητές, ωστόσο, επισημαίνουν ότι μπορούν να γίνουν και άλλες παρεμβάσεις. Μεταξύ αυτών είναι η προσθήκη περισσότερων περιφράξεων, ώστε να περιοριστούν ακόμη περισσότερο οι επικίνδυνες συναντήσεις των οσελότων με τα οχήματα.
Τα τροχαία αποτελούν μεγάλη απειλή
Το ζήτημα είναι ιδιαίτερα σημαντικό για το είδος, καθώς εκτιμάται ότι περίπου το 40% των θανάτων των οσελότων οφείλεται σε συγκρούσεις με οχήματα.
Για τον λόγο αυτό, οι υπόγειες διαβάσεις και οι υπόλοιπες κατασκευές που επιτρέπουν στα ζώα να περνούν με ασφάλεια κάτω ή πάνω από τους δρόμους θεωρούνται σημαντικό εργαλείο για τον περιορισμό της περαιτέρω μείωσης του πληθυσμού τους. Η επιτυχία των πρώτων διαβάσεων οδήγησε και σε νέες προσπάθειες.
Το 2023, το Υπουργείο Μεταφορών του Τέξας υπέβαλε αίτηση χρηματοδότησης στο Wildlife Crossings Pilot Program της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, με στόχο την κατασκευή περισσότερων διαβάσεων και τη μείωση των συγκρούσεων οχημάτων με άγρια ζώα.
Το Τέξας έλαβε τελικά 1,8 εκατομμύρια δολάρια για την κατασκευή νέων διαβάσεων, με ιδιαίτερη έμφαση στην προστασία των οσελότων. Η χρηματοδότηση προήλθε από τον νόμο Bipartisan Infrastructure Law, ο οποίος είχε προβλέψει συνολικά 350 εκατομμύρια δολάρια για έργα διαβάσεων άγριας ζωής σε ολόκληρη τη χώρα.
Οι διαβάσεις που συνεχίζουν να σώζουν οσελότους
Η εικόνα του οσελότου που περνά κάτω από τον δρόμο καταγράφηκε το 2020, όμως η προσπάθεια προστασίας του είδους στο Τέξας δεν σταμάτησε εκεί.
Σχεδόν έξι χρόνια αργότερα, οι υπόγειες διαβάσεις εξακολουθούν να αποτελούν βασικό κομμάτι της προσπάθειας να περιοριστούν οι θάνατοι των σπάνιων αιλουροειδών στους δρόμους. Συνολικά, έχουν κατασκευαστεί 26 διαβάσεις για την άγρια ζωή, ενώ ο σχεδιασμός προβλέπει την επέκτασή τους σε 47 έως το 2035.
Και οι οσελότοι δεν είναι τα μόνα ζώα που χρησιμοποιούν τις συγκεκριμένες υποδομές. Οι κάμερες έχουν καταγράψει πολλά διαφορετικά είδη να περνούν κάτω από τους δρόμους, αποφεύγοντας έτσι την επικίνδυνη επαφή με τα οχήματα.
Η ανάγκη για τέτοιες υποδομές παραμένει μεγάλη, καθώς ο οσελότος εξακολουθεί να είναι ένα από τα πιο σπάνια αιλουροειδή των Ηνωμένων Πολιτειών. Λιγότερα από 120 άτομα εκτιμάται ότι απομένουν σήμερα στο Τέξας, ενώ η απώλεια ενδιαιτημάτων και οι θάνατοι από οχήματα εξακολουθούν να απειλούν τον πληθυσμό.
Παράλληλα, το 2026 σηματοδοτεί ένα ακόμη βήμα στην προσπάθεια διάσωσης του είδους, καθώς στο Texas A&M University-Kingsville ολοκληρώνεται ένα νέο κέντρο προστασίας οσελότων, όπου θα αναπαράγονται ζώα με στόχο την επανένταξη απογόνων τους στη φύση
