Μια τρύπα στον Ήλιο «κοιτάζει» προς τη Γη - Τι σημαίνει για τον πλανήτη μας
Το φαινόμενο Russell-McPherron και η «μαγεία» της ισημερίας
Snapshot
- Το ρεύμα του ηλιακού ανέμου από μια στεμματική οπή έφτασε στην τροχιά της Γης, προκαλώντας έντονη γεωμαγνητική αστάθεια στις 24 Σεπτεμβρίου.
- Το φαινόμενο Russell-McPherron κατά τη φθινοπωρινή ισημερία ευνοεί την εισχώρηση του ηλιακού ανέμου στην ατμόσφαιρα της Γης, ενισχύοντας τη γεωμαγνητική δραστηριότητα.
- Η σύγκρουση των φορτισμένων σωματιδίων με τα ατμοσφαιρικά αέρια αναμένεται να δημιουργήσει εντυπωσιακά και πολύχρωμα πολικά σέλαα.
- Η αυξημένη δραστηριότητα του σέλαος μπορεί να γίνει ορατή σε βόρεια γεωγραφικά πλάτη και ενδεχομένως σε περιοχές νοτιότερα από τα παραδοσιακά σημεία παρατήρησης.
- Η 24η Σεπτεμβρίου χαρακτηρίζεται ως κρίσιμη ημέρα για την παρακολούθηση των γεωμαγνητικών φαινομένων και των πολικών σέλαων.
Το αναμενόμενο ρεύμα του ηλιακού ανέμου έφτασε τελικά στην τροχιά της Γης, επιβεβαιώνοντας τις προβλέψεις των επιστημόνων που παρακολουθούν διαρκώς τον διαστημικό καιρό. Το σκάφος Solar-1, το οποίο λειτουργεί υπό την εποπτεία της NOAA, καταγράφει ήδη τα πρώτα και unmistakable σημάδια αυτού του ισχυρού ρεύματος φορτισμένων σωματιδίων, που ταξιδεύουν με εξαιρετικά υψηλές ταχύτητες στο Ηλιακό Σύστημα.
Το κύμα αέριου υλικού εκτοξεύτηκε προς τη Γη από ένα τεράστιο και βαθύ άνοιγμα στην ατμόσφαιρα του Ήλιου, σε σχήμα «φαραγγιού», γνωστό ως στεμματική οπή (coronal hole). Αυτή η αδιάκοπη ροή ενέργειας συγκρούεται πλέον με τη μαγνητική «φυσαλίδα» της Γης σήμερα, 24 Σεπτεμβρίου, προκαλώντας έντονη γεωμαγνητική αστάθεια. Τα ρεύματα σωματιδίων, που κινούνται με ταχύτητες εκατοντάδων χιλιομέτρων το δευτερόλεπτο μέσα στο διαστημικό κενό, αναμένεται σύντομα να φωτίσουν την ανώτερη ατμόσφαιρα με έντονες και εντυπωσιακές λάμψεις.
Το φαινόμενο Russell-McPherron και η «μαγεία» της ισημερίας
Η χρονική συγκυρία αυτής της κοσμικής «σύγκρουσης» είναι ιδιαίτερα ευνοϊκή για τον σχηματισμό πολικών σέλαων, χάρη σε έναν συγκεκριμένο φυσικό μηχανισμό που είναι γνωστός ως φαινόμενο Russell-McPherron.
Κατά τις εβδομάδες γύρω από τη φθινοπωρινή ισημερία, η συγκεκριμένη κλίση του άξονα της Γης προκαλεί μεταβολές στο γήινο μαγνητικό πεδίο, οι οποίες ευθυγραμμίζονται με το μαγνητικό πεδίο του εισερχόμενου ηλιακού ανέμου. Αυτή η γεωμετρία «ανοίγει» κυριολεκτικά την άμυνα της ατμόσφαιρας, επιτρέποντας στο υλικό που εκτοξεύεται από τον Ήλιο να εισχωρεί βαθύτερα και ευκολότερα.
Εξαιτίας αυτής της προσωρινής «ευπάθειας», ακόμη και μέτρια ρεύματα πλάσματος μπορούν να προκαλέσουν αξιοσημείωτες γεωμαγνητικές καταιγίδες, δημιουργώντας εντυπωσιακά οπτικά φαινόμενα. Τα ενεργητικά αέρια, καθώς συγκρούονται με το οξυγόνο και το άζωτο στην ατμόσφαιρα, απελευθερώνουν φωτόνια που «ζωγραφίζουν» τον νυχτερινό ουρανό με τεράστιους και αθόρυβους χορούς πράσινου, κόκκινου και μωβ φωτός.
Κυνηγώντας το σέλας στους βόρειους ουρανούς
Οι ειδικοί αναμένουν απότομη αύξηση της δραστηριότητας του σέλαος τις επόμενες ώρες, ένα φαινόμενο που αφορά ιδιαίτερα όσους βρίσκονται σε πολύ βόρεια γεωγραφικά πλάτη.
Ωστόσο, οι εξαιρετικά ευνοϊκές συνθήκες στη μαγνητόσφαιρα και η συνεχιζόμενη ενίσχυση της ηλιακής ροής θα μπορούσαν να οδηγήσουν τις φωτεινές καμπύλες του σέλαος να εμφανιστούν ακόμη και νοτιότερα ή νοτιοδυτικά από τα παραδοσιακά σημεία παρατήρησης στη Σκανδιναβία και τη Βόρεια Αμερική.
Η σημερινή ημέρα, 24 Σεπτεμβρίου, αποτελεί αναμφίβολα μια κρίσιμη στιγμή.
