Ο «κόκκινος χάρτης» της Βρετανίας και ο «δείκτης ευτυχίας» του Κάμερον

Το 2011 δεν θα είναι έτος ύφεσης για την Βρετανία. Ωστόσο, οι οικονομικοί δείκτες δεν αφήνουν περιθώρια αισιοδοξίας στους οικονομολόγους που μιλούν για μία ακόμα δύσκολη οικονομική χρονιά. Το γεγονός ότι υπέρογκα νούμερα ορίζουν το χρέος και το έλλειμμά της, προβληματίζουν τους αναλυτές που αναρωτιούνται αν το 2015, το έτος που η κυβέρνηση συνασπισμού έχει ορίσει ως εκπλήρωσης των στόχων της, θα καταφέρει να βρει τις ισορροπίες της. Τα νέα στοιχεία δείχνουν την ανεργία ως το τέλος του 2011, να αυξάνεται, με 2, 7 εκατομμύρια βρετανούς να έχουν χάσει την δουλειά τους. Οι χαμηλοί ρυθμοί ανάπτυξης που καταγράφονται το 2010, με την αντίστοιχη συνεχή τάση δανεισμού της χώρας έχουν εκτινάξει το χρέος σχεδόν ένα τρις λίρες. Υπολογίζεται ότι η Βρετανία πληρώνει τόκους 43 διεσεκατομμύρια λίρες ετησίως, ενώ εκτιμάται ότι ως το 2012 το εθνικό χρέος θα φτάσει το 100% του ΑΕΠ. Σε ευρύτερη κλίμακα, που περιλαμβάνει και τον δανεισμό νοικοκυριών και επιχειρήσεων, το συνολικό επίπεδο των χρεών στη Βρετανία είναι το δεύτερο μεγαλύτερο στον κόσμο, ύστερα από αυτό της Ιαπωνίας που ανέρχεται σε 380% του ΑΕΠ. Το πιο πιθανόν, όπως έχει επισημάνει ο Πωλ Κρούγκμαν είναι η Βρετανία του 2011 να θυμίζει την Βρετανία του 1931.

Η οικονομία της βρετανίας το πρώτο εξάμηνο του 2010 επηρεάστηκε από τις πολιτικές εξελίξεις. Πολιτικοί αναλυτές και δημοσκοπήσεις έδειχναν την κυβέρνηση Μπράουν να χάνει την εμπιστοσύνη του βρετανικού λαού, όμως κανείς δεν μπορούσε να αποκλείσει το σενάριο του «hungparliament». Οι αγορές αναζητούσαν σταθερό πολιτικό περιβάλλον για να αντιμετωπιστεί το έλλειμμα της χώρας με μέθοδο, χωρίς εσωτερικές συγκρούσεις και αμφιταλαντεύσεις.«Αν θέλετε πραγματικά να δείτε ένα μεγάλο δημοσιονομικό πρόβλημα, κοιτάξτε στη Βρετανία», έλεγε ο αναλυτής της Citigroup Μαρκ Σόφιλντ: «Στην Ευρώπη το μέσο έλλειμμα ανέρχεται σε περίπου 6% ως ποσοστό επί του ΑΕΠ, ενώ στη Βρετανία ανέρχεται σε 12%. Αυτό είναι μόνον η αρχή». Η νέα κυβέρνηση συνασπισμού τον Μάιο ήταν αποφασισμένη να προχωρήσει σε οδυνηρές περικοπές, με σκληρά αλλά δίκαια μέτρα όπως τα χαρακτήρισε ο υπουργός οικονομικών, πλήττοντας αναμφισβήτητα τα φτωχά στρώματα και την μεσαία τάξη. Η κυβέρνηση Συνασπισμού εξοικονομώντας 83 δισεκατομυρία στερλίνες από τις δημόσιες δαπάνες στόχευε στην μείωση του ελλείμματος από το 11% στο 1,1% του ΑΕΠ ως το 2015.

Το δεύτερο εξάμηνο, ο βρετανικός λαός αντιμετωπίζει, αρχικά τα μέτρα λιτότητας ως άδικα, αλλά αναγκαία, ορίζοντας διαδήλωση διαμαρτυρίας στις 26 Μαρτίου 2011, έξι μήνες αργότερα. Η ήπια αντίδραση των πολιτών που διακομωδήθηκε ακόμα και από βρετανικά μέσα, αντιστράφηκε από τα βίαια επεισόδια των φοιτητών που απάντησαν με τέσσερις διαδοχικές διαμαρτυρίες σε όλη την Βρετανία, διεκδικώντας δίκαιη αντιμετώπιση στην εξωφρενική, όπως την χαρακτήρισαν αύξηση των πανεπιστημιακών διδάκτρων.

Ωστόσο, ο προυπολογιμός των βρετανικών νοικοκυριών επιβαρύνθηκεμε 270 λίρες ετησίως, όταν η κυβέρνηση συνασπισμού ανακοίνωσε ότι θα προσφέρει 7 δισεκατομμύρια στερλίνες στην Ιρλανδία. Η Βρετανική κυβέρνηση είχε συμφέρον να βοηθήσει την Ιρλανδία γιατί οι βρετανικές τράπεζες εμπλέκονται με 140 δισεκατομμύρια λίρες στα τοξικά χρέη των ιρλανδικών τραπεζών. Αυτό σημαίνει ότι τυχόν χρεοκοπία μιας Ιρλανδικής τράπεζας θα μπορούσε να αποβεί μοιραία για μια βρετανική. Την μεγαλύτερη έκθεση έχουν οι κρατικοποιημένες Royal Bank of Scotland και Lloyds με 53 δις στερλίνες και 27 δισεκατομμύρια στερλίνες αντίστοιχα που ήδη βλέπουν τις μετοχές τους να δέχονται πιέσεις.

Επιπλέον, πρόσφατα βρετανικά δημοσιεύματα που κάνουν λόγο για αύξηση του επιτοκίου της Τράπεζας της Αγγλίας από 0,5% στο 5% αναστατώνουν τους δανειολήπτες που επιβαρύνονται από τα ενυπόθηκα δάνεια αλλά και όσους έχουν δάνεια με κυμαινόμενα επιτόκια.Επίσης, ο εθισμός δανεισμού της χώρας προκαλεί έντονες αμφιβολίες για βελτίωση των οικονομιών της.Οπως έγινε γνωστό, ο δημόσιος δανεισμός το Νοέμβριο του 2010 έφθασε στα επίπεδα - ρεκόρ των 22,77 δισ. στερλινών από 16,7 δισ. που ήταν το Νοέμβριο του 2009. Συνολικά, η Βρετανία το 2010 υπολογίζεται ότι έχει δανειστεί 148,5 δισ. στερλίνες .

Στην διάρκεια του 2010 παρατηρήθηκαν τα εξής:

• Ιανουάριος 2010. Το ΦΠΑ επανέρχεται στο 17,5% από το 15% που είχε μειωθεί το 2009 μετά από εισήγηση του τότε υπουργού οικονομικών Άλιστερ Ντάρλινγκ, λόγω της ύφεσης.

• Φεβρουάριος 2010. Αυξάνεται το επιτόκιο στις πιστωτικές κάρτες, από 16,4% στο 18,8%, το υψηλότερο στα τελευταία 12 χρόνια.

• Μάρτιος 2010. Κατακόρυφη πτώση της στερλίνας από 1.59 στο 1.49 σε σχέση με το δολάριο και 1.10 σε σχέση με το ευρώ,με την απειλή της «κρεμασμένης βουλής» , ενόψει των εκλογών του Μαίου και την καθυστέρηση από την πλευρά της κυβέρνησης Μπράουν στην αντιμετώπιση του υπέρογκου ελλείμματος.

• Απρίλιος 2010. Το πετρέλαιο ανέβηκε 87,09 δολάρια το βαρέλι, επιβαρύνοντας περισσότερο τους βρετανούς οδηγούς που παράλληλα, βίωναν την κατακόρυφη πτώση της στερλίνας.

• Μάιος 2010.Το μέσο επιτόκιο υπερανάληψης ανέβηκε στο 14,22%, το υψηλότερο από το Μάιο του 2000.

• Ιούνιος 2010. Ο Τζώρτζ Όσμπορν ανακοινώνει τον έκτακτο προυπολογισμό, αυξάνοντας, ανάμεσα σε άλλα, το ΦΠΑ από 17,5% στο 20% από 4 Ιανουαρίου του 2011, και το φόρο εισοδήματος κατά 1000 λίρες στις 7.475 λίρες.

• Ιούλιος 2010.Οι τιμές των κατοικιών καταγράφουν αύξηση μετά την πτώση που είχε παρατηρηθεί τον Μάρτιο του 2009, όμως οι τιμές στο σύνολο τους παραμένουν χαμηλότερες από το Νοέμβριο του 2007.

• Αύγουστος 2010. Τα βρετανικά νοικοκυριά προετοιμάζονται για μία περίοδο έντονης λιτότητας, με υψηλό πληθωρισμό και χαμηλή ανάπτυξη.

• Σεπτέμβριος 2010.Απρόσμενη άνοδο σημείωσε ο πληθωρισμός κατά 3,2% σε ετήσια βάση, περισσότερο από 1% υψηλότερα έναντι του στόχου διατήρησης του πληθωρισμού στο επίπεδο του 2% που έχει θέσει η Τράπεζα της Αγγλίας.

• Οκτώβριος 2010. Η κυβέρνηση Συνασπισμού ανακοινώνει δραστικές περικοπές στον δημόσιο τομέα με σημαντικές απώλειες θέσεων εργασίας που θα αγγίξουν τις 400.000 ως το 2015.

• Νοέμβριος 2010. Αυξάνεται 3,3% ο πληθωρισμός, ενώ το γ' τρίμηνο η βρετανική οικονομία κατάφερε να αναπτυχθεί μόλις με +0,7%, με ένα "συμβολικό θετικό πρόσημο" όπως επισήμαναν οι αναλυτές.

• Δεκέμβριος 2010. Η κυβέρνηση συνασπισμού ψηφίζει τον τριπλασσιασμό των πανεπιστημικών διδάκτρων από 3.000 λίρες στις 9.000 λίρες ετησίως, εν μέσω βίαιων φοιτητικών διαδηλώσεων. Το ποσοστό της ανεργίας έφθασε στο 7,9%.

Οξύμωρο σχήμα στον κόκκινο χάρτη της βρετανικής οικονομίας είναι ο νέος ρόλος της στατιστικής υπηρεσίας να μετρά πόσο ευτυχισμένοι νιώθουν οι βρετανοί πολίτες που βιώνουν τις οδυνηρότερες περικοπές από τον Β Παγκόσμιο Πόλεμο.Ο Ντέιβιντ Κάμερον καθιερώνει το «δείκτη ευτυχίας» αξιολογώντας την ψυχολογία των βρετανών πολιτών, ενώ το 2011 αναμένεται να είναι ακόμα δύσκολη χρονιά, όπως δήλωσε στον πρωτοχρονιάτικο μήνυμά του, με σκληρά μέτρα και απαράδεκτα ρίσκα για την οικονομία, τη χώρα και το λαό.

Πηγή: Newscode.gr