«Ασπίδα» Μητσοτάκη στο επιτελικό κράτος και άνοιγμα στους βουλευτές της ΝΔ
Το Μαξίμου απαντά στην κριτική των «5», απορρίπτει τα σενάρια εσωκομματικής κρίσης και επιχειρεί επανεκκίνηση της σχέσης κυβέρνησης – Κοινοβουλευτικής Ομάδας
Snapshot
- Ο Κυριάκος Μητσοτάκης διευκρινίζει ότι το επιτελικό κράτος είναι εργαλείο συντονισμού της εκτελεστικής εξουσίας και όχι παράλληλος μηχανισμός εξουσίας που παρακάμπτει τους βουλευτές.
- Το Μέγαρο Μαξίμου αντιμετωπίζει την επιστολή των πέντε βουλευτών ως θεσμική εσωκομματική παρέμβαση και όχι ως ένδειξη κρίσης ή αμφισβήτησης.
- Η κυβέρνηση απορρίπτει σενάρια πολιτικής φθοράς και τονίζει τη διατήρηση μεγάλης διαφοράς από την αντιπολίτευση, παρά τις εσωτερικές προκλήσεις.
- Ο πρωθυπουργός δίνει έμφαση στην αναβάθμιση του ρόλου των βουλευτών και στην ανάγκη καλύτερης διαχείρισης της σχέσης κυβέρνησης και Κοινοβουλευτικής Ομάδας.
- Η κυβέρνηση αναγνωρίζει τις προκλήσεις της δεύτερης τετραετίας και επιδιώκει να απαντήσει με αποτελέσματα και όχι εσωστρέφεια.
Ηχηρό πολιτικό μήνυμα προς το εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας αλλά και προς όσους επενδύουν σε σενάρια φθοράς της κυβέρνησης επιχείρησε να στείλει ο Κυριάκος Μητσοτάκης, βάζοντας ο ίδιος τέλος στις ερμηνείες περί «σύγκρουσης» του επιτελικού κράτους με τους βουλευτές της ΝΔ.
Με δημόσιες παρεμβάσεις του, τόσο από το Ναύπλιο όσο και στο Υπουργικό Συμβούλιο, ο πρωθυπουργός επιχείρησε να αποσαφηνίσει ότι το επιτελικό κράτος δεν αποτελεί έναν «παράλληλο μηχανισμό εξουσίας», αλλά εργαλείο συντονισμού της κυβέρνησης, ειδικά σε σύνθετα έργα και μεγάλες μεταρρυθμίσεις. Την ίδια ώρα, το Μέγαρο Μαξίμου επιχείρησε να χαμηλώσει τους τόνους γύρω από την επιστολή των πέντε βουλευτών, παρουσιάζοντάς την όχι ως πράξη εσωκομματικής αμφισβήτησης αλλά ως στοιχείο της εσωτερικής δημοκρατικής λειτουργίας της παράταξης.
«Το επιτελικό κράτος αφορά την εκτελεστική εξουσία»
Στο κυβερνητικό στρατόπεδο θεωρούν ότι η συζήτηση που άνοιξε τις τελευταίες ημέρες κινδύνευε να δημιουργήσει μια στρεβλή εικόνα, σύμφωνα με την οποία το επιτελικό κράτος λειτουργεί εις βάρος των υπουργών ή παρακάμπτει τους βουλευτές. Για αυτό και ο Κυριάκος Μητσοτάκης επέλεξε να δώσει προσωπικά το στίγμα.
«Το επιτελικό κράτος αφορά την εκτελεστική εξουσία και όχι τη νομοθετική», ανέφερε χαρακτηριστικά, επιχειρώντας να διαχωρίσει πλήρως τον ρόλο της κυβέρνησης από εκείνον της Κοινοβουλευτικής Ομάδας. Σύμφωνα με τη λογική του Μαξίμου, άλλες είναι οι ευθύνες της κυβέρνησης και άλλες οι αρμοδιότητες της Βουλής, όπως άλλωστε προβλέπει το Σύνταγμα.
Συνεργάτες του πρωθυπουργού επιμένουν ότι ο πυρήνας του επιτελικού κράτους είναι ο συντονισμός. Υποστηρίζουν ότι σε μια περίοδο κατά την οποία «τρέχουν» έργα δισεκατομμυρίων από το Ταμείο Ανάκαμψης, μεγάλες επενδύσεις και πολύπλοκες μεταρρυθμίσεις με εμπλοκή πολλών υπουργείων, απαιτείται ένας μηχανισμός παρακολούθησης και επιτάχυνσης.
Το μήνυμα προς τους «5»
Παράλληλα, η κυβέρνηση επέλεξε να μην σηκώσει το γάντι απέναντι στους πέντε βουλευτές που άσκησαν κριτική μέσω της επιστολής τους. Αντίθετα, το Μαξίμου υιοθέτησε μια γραμμή πολιτικής αποσυμπίεσης, υποστηρίζοντας ότι η παρέμβασή τους ήταν θεσμική και εντός κομματικών ορίων.
Κυβερνητικά στελέχη τόνιζαν ότι «δεν πρέπει ούτε να δαιμονοποιούμε ούτε να θεοποιούμε το επιτελικό κράτος», ενώ στο ίδιο πλαίσιο σημείωναν πως η ΝΔ έχει μάθει να λειτουργεί με εσωτερικό διάλογο και παρεμβάσεις βουλευτών.
Μάλιστα, από το πρωθυπουργικό περιβάλλον υπενθύμιζαν ότι και στο παρελθόν υπήρξαν κοινοβουλευτικές παρεμβάσεις που αρχικά παρουσιάστηκαν ως «αντάρτικα», αλλά τελικά οδήγησαν ακόμη και σε νομοθετικές παρεμβάσεις, όπως είχε συμβεί με τις ερωτήσεις για τη φαρμακευτική δαπάνη.
Με αυτό τον τρόπο, το Μαξίμου επιχειρεί να αφαιρέσει από την υπόθεση τα χαρακτηριστικά εσωκομματικής κρίσης και να δείξει ότι η κυβέρνηση όχι μόνο αντέχει την κριτική, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις την αξιοποιεί.
Η απάντηση στα σενάρια φθοράς
Στο κυβερνητικό επιτελείο εκτιμούν ότι το τελευταίο διάστημα υπάρχει μια συστηματική προσπάθεια να καλλιεργηθεί εικόνα πολιτικής αποσταθεροποίησης ή «κόπωσης» της δεύτερης τετραετίας. Για αυτό και δίνεται ιδιαίτερη έμφαση στα δημοσκοπικά δεδομένα.
Στελέχη της κυβέρνησης επισημαίνουν ότι, παρά τα λάθη, τις κρίσεις και τη φθορά της εξουσίας, η Νέα Δημοκρατία εξακολουθεί να διατηρεί μεγάλη διαφορά από το δεύτερο κόμμα. Το επιχείρημα που προβάλλεται είναι ότι πρόκειται για την πρώτη κυβέρνηση δεύτερης τετραετίας εδώ και πολλά χρόνια που εξακολουθεί να εμφανίζει τόσο ισχυρή πολιτική αντοχή.
Η αναφορά στο λεγόμενο «double score» απέναντι στην αντιπολίτευση δεν είναι τυχαία. Στο Μαξίμου θεωρούν ότι αποτελεί απάντηση σε όσους εδώ και μήνες μιλούν για «αρχή του τέλους» της κυβέρνησης με αφορμή κάθε εσωτερική διαφοροποίηση ή κοινοβουλευτική γκρίνια.
Η νέα ισορροπία κυβέρνησης και Κοινοβουλευτικής Ομάδας
Πίσω από τις δημόσιες τοποθετήσεις, πάντως, είναι σαφές ότι το κυβερνητικό στρατόπεδο αναγνωρίζει την ανάγκη καλύτερης πολιτικής διαχείρισης της Κοινοβουλευτικής Ομάδας. Η συζήτηση που άνοιξε ανέδειξε υπαρκτές ανησυχίες βουλευτών, κυρίως γύρω από τη λειτουργία του στενού πυρήνα εξουσίας στο Μέγαρο Μαξίμου και την ανάγκη μεγαλύτερης συμμετοχής των εκλεγμένων στελεχών στη λήψη αποφάσεων.
Για αυτό και ο Κυριάκος Μητσοτάκης έδωσε ιδιαίτερη έμφαση στη φράση περί «αναβάθμισης του ρόλου των βουλευτών», θέλοντας να δείξει ότι η κυβέρνηση δεν αντιμετωπίζει τους βουλευτές ως απλούς επικυρωτές κυβερνητικών επιλογών.
Στο παρασκήνιο, αρκετοί «γαλάζιοι» βουλευτές εκτιμούν ότι η παρέμβαση των πέντε λειτούργησε ως καμπανάκι για την ανάγκη επανασύνδεσης κυβέρνησης και Κοινοβουλευτικής Ομάδας, χωρίς όμως να αμφισβητείται η συνολική στρατηγική Μητσοτάκη.
Το στοίχημα της δεύτερης τετραετίας
Η κυβέρνηση γνωρίζει ότι η δεύτερη τετραετία είναι πολιτικά πιο απαιτητική. Η φθορά της εξουσίας, οι κοινωνικές πιέσεις και οι υψηλές προσδοκίες δημιουργούν ένα πιο σύνθετο πολιτικό περιβάλλον. Για αυτό και στο Μαξίμου επιμένουν ότι η απάντηση δεν θα δοθεί μέσα από εσωστρέφεια αλλά μέσα από την παραγωγή αποτελέσματος.
«Θα συνεχίσουμε να εργαζόμαστε για να καλύψουμε την απόσταση που μας χωρίζει από το αποτέλεσμα που θέλουμε για τους πολίτες», είναι το κεντρικό μήνυμα που εκπέμπει πλέον η κυβέρνηση.
Το επόμενο διάστημα θα δείξει αν η συζήτηση γύρω από το επιτελικό κράτος θα αποτελέσει απλώς μια στιγμιαία εσωκομματική αναταραχή ή την αφετηρία μιας ευρύτερης αναζήτησης νέων ισορροπιών στο εσωτερικό της Νέας Δημοκρατίας.