Τι να κάνετε αν η τροφή κατέβει από τον αεραγωγό αντί τον οισοφάγο
Σχεδόν όλοι έχουν βιώσει την ξαφνική κρίση βήχα που συμβαίνει όταν φαγητό ή ποτό φαίνεται να κατεβαίνει από τον “λάθος σωλήνα” όταν καταπίνουν.
Το να καταπιείτε και η τροφή να πάει προς τον αεραγωγό αντί τον οισοφάγο, μπορεί να γίνει πρόβλημα, ειδικά αν η αναπνοή διακοπεί ως αποτέλεσμα.
Αν και η αίσθηση μπορεί να φαίνεται επικίνδυνη, τις περισσότερες φορές το σώμα αντιδρά γρήγορα για να προστατεύσει τον αεραγωγό.
Γιατί οι τροφές μερικές φορές πάνε προς τον αεραγωγό
Όταν καταπίνετε, το φαγητό και τα υγρά συνήθως ταξιδεύουν μέσω του οισοφάγου, του σωλήνα που οδηγεί στο στομάχι. Ταυτόχρονα ο αεραγωγός κλείνει, ώστε το φαγητό να μην εισέλθει στους πνεύμονες.
Αυτός ο συντονισμός συμβαίνει χάρη σε ένα μικρό πτερύγιο χόνδρου που ονομάζεται επιγλωττίδα και καλύπτει τον αεραγωγό κατά την κατάποση. Μερικές φορές αυτή η διαδικασία αποτυγχάνει για λίγες στιγμές. Αυτό μπορεί να συμβεί εάν:
- Μιλάτε ή γελάτε ενώ τρώτε
- Καταπίνετε πολύ γρήγορα
- Εισπνέετε ξαφνικά ενώ πίνετε
- Τρώτε ενώ είστε αφηρημένοι
Όταν συμβαίνει αυτό, μικρές ποσότητες τροφής ή υγρού μπορεί να εισέλθουν στον αεραγωγό αντί για τον οισοφάγο, πυροδοτώντας μια άμεση προστατευτική αντίδραση.
Γιατί αρχίζετε να βήχετε αμέσως
Ο βήχας είναι η φυσική αντίδραση του σώματος στην πιθανή απόφραξη των αεραγωγών. Ο λαιμός και η τραχεία περιέχουν ευαίσθητες νευρικές απολήξεις που ανιχνεύουν πότε κάτι εισέρχεται στον αεραγωγό.
Όταν συμβαίνει αυτό, ο εγκέφαλος ενεργοποιεί γρήγορα το αντανακλαστικό του βήχα. Αυτό το αντανακλαστικό δημιουργεί μια ισχυρή έκρηξη αέρα από τους πνεύμονες, σχεδιασμένη να αποβάλει το ξένο υλικό.
Στις περισσότερες περιπτώσεις, αυτό το αντανακλαστικό λειτουργεί γρήγορα και αποτελεσματικά, καθαρίζοντας τον αεραγωγό μέσα σε δευτερόλεπτα.
Αυτό το ξαφνικό ξέσπασμα βήχα μπορεί να είναι έντονο, αλλά στην πραγματικότητα είναι ένα σημάδι ότι το προστατευτικό σύστημα του σώματος λειτουργεί σωστά.
Τι πρέπει να κάνετε εάν το φαγητό πάει στον αεραγωγό αντί τον οισοφάγο
Τα περισσότερα επεισόδια υποχωρούν από μόνα τους μέσα σε λίγα λεπτά. Η ασφαλέστερη προσέγγιση είναι να επιτρέψετε στα αντανακλαστικά του σώματός σας να καθαρίσουν τον αεραγωγό. Χρήσιμα βήματα:
- Σταματήστε να τρώτε ή να πίνετε προσωρινά
- Αφεθείτε να βήξετε φυσικά χωρίς να καταπιέζετε τον βήχα σας
- Πάρτε αργές αναπνοές μόλις υποχωρήσει ο βήχας
- Πιείτε νερό μετά εάν ο λαιμός σας είναι ερεθισμένος
Η προσπάθεια να καταπιείτε με το ζόρι ενώ βήχετε μπορεί να επιδεινώσει την κατάσταση. Είναι καλύτερο να κάνετε παύση μέχρι η αναπνοή και ο βήχας να επιστρέψουν στο φυσιολογικό.
Πότε το φαινόμενο χρήζει επείγουσας ιατρικής φροντίδας
Περιστασιακά, η τροφή μπορεί να σφηνωθεί στον αεραγωγό αντί να αποβληθεί. Αυτό οδηγεί σε πνιγμό, ο οποίος διαφέρει από τα σύντομα επεισόδια βήχα που βιώνουν οι περισσότεροι.
Σημάδια πνιγμού από τροφή:
- Αδυναμία ομιλίας ή βήχα
- Σοβαρή δυσκολία στην αναπνοή
- Υψηλού τόνου ήχος αναπνοής
- Μπλε απόχρωση (κυάνωση) στα χείλη ή το δέρμα
Σε αυτές τις περιπτώσεις, απαιτείται άμεση βοήθεια. Μπορεί να χρειαστεί να κάνετε την τεχνική Heimlich, για να απομακρυνθεί το αντικείμενο.
Εάν κάποιος δεν μπορεί να αναπνεύσει, να μιλήσει ή να βήξει, θα πρέπει να καλέσετε αμέσως τις Πρώτες Βοήθειες.

Πότε είναι πιο πιθανό να συμβεί
Ορισμένες καταστάσεις μπορούν να αυξήσουν την πιθανότητα εισόδου τροφής ή ποτού στον αεραγωγό αντί στον οισοφάγο, όπως:
- Βιαστική κατανάλωση φαγητού
- Ομιλία κατά την μάσηση
- Βιαστική κατανάλωση ανθρακούχων ποτών
- Νευρολογικές παθήσεις που επηρεάζουν την κατάποση
- Προχωρημένη ηλικία, όταν ο συντονισμός της κατάποσης μπορεί να εξασθενήσει
Συχνές Ερωτήσεις
Φτάνει η τροφή στους πνεύμονες όταν εισέρχεται στον αεραγωγό;
Συνήθως όχι. Στις περισσότερες περιπτώσεις, μια μικρή ποσότητα τροφής ή υγρού αγγίζει για λίγο τον αεραγωγό και ενεργοποιεί το αντανακλαστικό του βήχα, το οποίο την αποβάλλει γρήγορα πριν φτάσει στους πνεύμονες.
Γιατί συμβαίνει μερικές φορές όταν πίνω νερό;
Η βιαστική κατανάλωση ή εισπνοή κατά την κατάποση μπορεί να επιτρέψει στο υγρό να γλιστρήσει προς τον αεραγωγό πριν κλείσει πλήρως η επιγλωττίδα, ενεργοποιώντας το αντανακλαστικό του βήχα.
Μπορεί η τροφή στον αεραγωγό να προκαλέσει πνευμονία;
Εάν υλικό εισέλθει στους πνεύμονες αντί να αποβληθεί, μπορεί ενδεχομένως να οδηγήσει σε πνευμονία εισρόφησης, ειδικά σε ηλικιωμένους ενήλικες ή άτομα με διαταραχές κατάποσης. Ωστόσο, αυτό είναι ασυνήθιστο.
Συμπέρασμα
Όταν τροφή ή ποτό πηγαίνει στον αεραγωγό το σώμα αντιδρά με έναν ισχυρό αντανακλαστικό βήχα, για να καθαρίσει γρήγορα τον αεραγωγό και να προστατεύσει τους πνεύμονες.
Αν και η όλη εμπειρία μπορεί να είναι τρομακτική, τα περισσότερα επεισόδια υποχωρούν μέσα σε δευτερόλεπτα. Το να επιτρέψετε στο σώμα να βήξει φυσικά είναι συνήθως αρκετό, για να αποκατασταθεί η κανονική αναπνοή.
Εάν ο βήχας δεν μπορεί να καθαρίσει τον αεραγωγό και η αναπνοή γίνεται δύσκολη, είναι απαραίτητη η άμεση ιατρική βοήθεια.
Πηγές:
clevelandclinic.org
mayoclinic.org
nhs.uk
cdc.gov
aafa.org