Υποβοηθούμενη αναπαραγωγή - Γιατί ο γιατρός ζητά εξέταση σπέρματος

Η υγεία του σπέρματος είναι ένας από τους βασικούς παράγοντες για την επιτυχία της υποβοηθούμενης αναπαραγωγής και πιστοποιείται από μία απλή και ανώδυνη εξέταση.

"Το σπέρμα κρύβει όλες τις πληροφορίες για την ανδρική υπογονιμότητα και το δείγμα που λαμβάνεται, αποκαλύπτει πολλά στοιχεία και παραμέτρους, που δεν μπορούν να μετρηθούν σε μία εξέταση αίματος", σημειώνει ο Δρ Ιωάννης Π. Βασιλόπουλος , Ιατρός Αναπαραγωγής, Μαιευτήρας – Χειρουργός – Γυναικολόγος, Μέλος του Δ.Σ. του Institute of Life στο ΙΑΣΩ και εξηγεί:

Τι δείχνει η εξέταση σπέρματος;

Με την εξέταση σπέρματος ελέγχονται διάφοροι παράγοντες που επηρεάζουν την ικανότητα γονιμοποίησης και συγκεκριμένα:

• Ο αριθμός σπερματοζωαρίων: Ο συνολικός αριθμός σπερματοζωαρίων που υπάρχουν στο δείγμα σπέρματος.
• Η κινητικότητα σπέρματος: Πόσο καλά και πόσο γρήγορα κινείται το σπέρμα.
• Η μορφολογία σπέρματος: Το σχήμα και το μέγεθος του σπέρματος. Οι μη φυσιολογικές μορφές μπορούν να επηρεάσουν τη γονιμότητα.
• Ο όγκος σπερματικού υγρού: Η ποσότητα σπέρματος που παράγεται κατά την εκσπερμάτιση.
• Το επίπεδο pH: Η οξύτητα ή η αλκαλικότητα του σπέρματος.
• Η ζωτικότητα σπέρματος: Το ποσοστό ζωντανών σπερματοζωαρίων στο δείγμα.
• Τα λευκά αιμοσφαίρια: Η παρουσία αυτών των κυττάρων στο σπέρμα μπορεί να υποδηλώνει λοίμωξη ή φλεγμονή.

Αν σε κάποιες από αυτές τις μετρήσεις, το αποτέλεσμα είναι εκτός των φυσιολογικών ορίων, τότε μπορεί να υπάρχει ζήτημα υπογονιμότητας και οι προσπάθειες σύλληψης να είναι αναποτελεσματικές.

Οι γιατροί αναπαραγωγής ζητούν την εξέταση σπέρματος σε κάθε διερεύνηση γονιμότητας, καθώς ο ανδρικός παράγοντας συμβάλλει σχεδόν στις μισές περιπτώσεις υπογονιμότητας.

Επιπρόσθετα, τα μη φυσιολογικά αποτελέσματα στην εξέταση σπέρματος μπορεί να αποκαλύψουν υποκείμενες παθήσεις που χρειάζονται περαιτέρω διερεύνηση.

Πώς γίνεται η ανάλυση σπέρματος;

Η σωστή ενημέρωση και προετοιμασία για την εξέταση, είναι πολύ σημαντική, προκειμένου να διασφαλιστεί ότι τα αποτελέσματα της ανάλυσης σπέρματος θα είναι ακριβή και αξιόπιστα. Έτσι, ο γιατρός θα συστήσει αποφυγή εκσπερμάτισης για 2 έως 5 ημέρες πριν από την εξέταση σπέρματος. Αυτή η περίοδος αποχής εξασφαλίζει ότι το δείγμα της λήψης θα είναι επαρκές για εξέταση.

Το δείγμα συνήθως συλλέγεται από τον ίδιο τον άνδρα σε ένα ιδιωτικό δωμάτιο, στο οποίο είναι μόνος του, στην κλινική ή το εργαστήριο εξωσωματικής γονιμοποίησης. Το δείγμα συλλέγεται σε ένα αποστειρωμένο δοχείο.

Τι σημαίνουν τα αποτελέσματα της εξέτασης σπέρματος;

Η ανάλυση σπέρματος αντικατοπτρίζει την ποιότητα του σπέρματος ως εξής:

• Αριθμός σπερματοζωαρίων: Θα πρέπει να υπάρχουν περισσότερα από 15 εκατομμυρίων σπερματοζωαρίων ανά χιλιοστόλιτρο σπέρματος.
• Κινητικότητα: Το 40% του σπέρματος θα πρέπει να κινείται προς τα εμπρός.
• Μορφολογία: Τουλάχιστον το 4% ή περισσότερο του σπέρματος θα πρέπει να έχει φυσιολογικό σχήμα και μέγεθος.
• Όγκος: Ο φυσιολογικός όγκος σπέρματος κυμαίνεται από 1,5 έως 5 χιλιοστόλιτρα.
• Επίπεδο pH: Το τυπικό εύρος pH είναι 7,2 έως 8,0.

Εάν τα αποτελέσματα της εξέτασης σπέρματος, δείχνουν χαμηλό αριθμό σπερματοζωαρίων, κακή κινητικότητα ή κακή μορφολογία, τότε καταγράφονται προβλήματα γονιμότητας λόγω μέτριας ή κακής ποιότητας σπέρματος. Σε τέτοιες περιπτώσεις, ο γιατρός συστήνει περαιτέρω εξετάσεις για την αιτία των προβλημάτων αλλά και τις πιθανές επιλογές βελτίωσης ή αντιμετώπισης της γονιμότητας.

*Ο Ιωάννης Π. Βασιλόπουλος είναι μαιευτήρας – χειρουργός – γυναικολόγος, που ειδικεύεται στην γυναικολογική ενδοκρινολογία και την υποβοηθούμενη αναπαραγωγή. Κατέχει επίσης μεταπτυχιακό δίπλωμα σπουδών στη λαπαροενδοσκοπική χειρουργική του Πανεπιστημίου Rene Descartes στο Παρίσι. Αποφοίτησε από τη Λεόντειο Σχολή και έλαβε ιατρικό πτυχίο από το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών το 1998. Εκπαιδεύτηκε και εργάστηκε επί μία δεκαετία στην Ελβετία και μετέπειτα στο Παρίσι. Είναι ιδρυτικό στέλεχος του πιο προηγμένου κέντρου Εξωσωματικής Γονιμοποίησης της Ελλάδας.