Το Newsbomb στην Αγία Σοφία Κωνσταντινούπολης: Αυτοψία στις εργασίες και αγωνία για την τύχη της
Το πρόγραμμα της Τουρκίας προκειμένου «εξαλείψει την αιώνια κόπωση» της 1.500 ετών Αγίας Σοφίας
Σχεδόν 1500 χρόνια από τα εγκαίνιά της η Αγία Σοφία της Κωνσταντινούπολης βρίσκεται αντιμέτωπη με μια σοβαρή πρόκληση, κατά πολλούς ειδικούς ίσως και κρίση επιβίωσης.
Στις 27 Δεκεμβρίου του 537 εγκαινιάστηκε η Αγία Σοφία της Κωνσταντινούπολης. Την ίδια ημερομηνία 1488 χρόνια μετά, το 2025, ο ναός σύμβολο ήταν γεμάτος σκαλωσιές, υποστυλώματα και οι εργασίες ανακαίνισης προχωρούσαν με γοργούς ρυθμούς.
Περί τα τέλη Νοεμβρίου τον γύρο του κόσμου έκαναν φωτογραφίες από το εσωτερικό της Αγίας-Σοφίας που απεικόνιζαν έναν βαρύ γερανό τοποθετημένο σε φορτηγό να κινείται πάνω στο ιστορικό δάπεδο, προκαλώντας ερωτήματα για το εάν προστατεύεται επαρκώς το μνημείο όσο συνεχίζονται οι εργασίες αποκατάστασης. Οι εικόνες που ήρθαν στο φως από τις εργασίες αντισεισμικής θωράκισης στην Αγία Σοφία προκάλεσαν θύελλα αντιδράσεων.
H αντισεισμική θωράκιση του μνημείου είναι ασφαλώς απαραίτητη αλλά με σεβασμό σε αυτά που... κουβαλάει. Σε κάθε περίπτωση τα διαδοχικά σενάρια περί μεγάλου επικείμενου σεισμού στην Κωνσταντινούπολη έχουν θορυβήσει τους αρμοδίους.
Τον περασμένο Απρίλιο ο Τούρκος καθηγητής γεωφυσικής, Οβγκούν Αχμέτ Ερτζάν, υποστήριξε ότι το εμβληματικό μνημείο μπορεί να αντέξει ακόμα και σεισμό 7,5 Ρίχτερ. «Όπως ξέρετε η Αγιά Σοφία είναι ένα από τα παλαιότερα κτίσματα στην Κωνσταντινούπολη και το άλλο είναι οι Καμάρες που βρίσκονται στο Σαράτσχανε. Όπως κι η Αγία Σοφία έτσι και οι Καμάρες έχουν χτιστεί πάρα πολύ καλά με προοπτικές να αντέξουν σε ενδεχόμενους σεισμούς. Ιδίως για την Αγία Σοφία ο Μιμάρ Σινάν έβαλε κάποιες δοκούς τους οποίους στηρίζει την Αγία Σοφία», είπε αρχικά ο Οβγκούν Αχμέτ Ερτζάν.
«Έχουμε ενισχύσει πάρα πολύ τα θεμέλια έτσι ώστε να μηδενίσουμε τις πιθανότητες για μία καθίζηση. Και σε περίπτωση που γίνει σεισμός 7,5 ρίχτερ η Αγία Σοφία δεν πρόκειται να πέσει», προσέθεσε.
Το πρόγραμμα αποκατάστασης της... αιώνιας κόπωσης
Η Τουρκία ξεκίνησε τον περασμένο Απρίλιο τις πρώτες ολοκληρωμένες εργασίες αποκατάστασης του κύριου τρούλου της Αγίας Σοφίας. Στόχος ήταν χωρίς να αλλάξει ή να καταστραφεί η αρχική δομή και η διακόσμησή του, ο θόλος να ενισχυθεί ώστε να αντέχει καλύτερα στους σεισμούς.
Μάλιστα τότε είχε αναφερθεί ότι προκειμένου να διασφαλιστεί ότι η λατρεία (η Αγία Σοφία λειτουργεί πλέον ως τζαμί) και οι εργασίες αποκατάστασης θα συνεχιστούν ταυτόχρονα, κατασκευάστηκε μια χαλύβδινη πλατφόρμα πάνω σε τέσσερις κύριες κολόνες ύψους 43,5 μέτρων που στηρίζουν τον θόλο.
Αυτή η αποκατάσταση είναι μέρος ενός ευρύτερου 50ετούς προγράμματος, το οποίο ξεκίνησε το 2023 από το Υπουργείο Πολιτισμού και Τουρισμού της Τουρκίας με σκοπό να «εξαλείψει την αιώνια κόπωση» της 1.500 ετών Αγίας Σοφίας
Το Newsbomb στις εργασίες στην Αγιά Σοφιά
To Newsbomb προ ημερών βρέθηκε στην Αγιά Σοφιά όπου οι εργασίες συνεχίζονται. Οι εικόνες από το εσωτερικό του περίλαμπρου ναού είναι χαρακτηριστικές. Αξίζει να σημειωθεί ότι έντονα ήταν τα μέτρα ασφαλείας για την μετακίνηση των τουριστών. Εξαιτίας του πλήθους κόσμου που επισκεπτόταν το χώρο, αστυνομικοί δεν επέτρεπαν την παραμονή σε ένα σημεία παρά μόνο για ελάχιστα λεπτά.
Δείτε εικόνες από τις εργασίες όπως έχουν διαμορφωθεί μέχρι τις πρώτες μέρες του νέου έτους:
Φωτορεπορτάζ: Μαργαρίτα Δενδρινού
Η εξωτερική εικόνα του κτιρίου:
Εξωτερική φωτογραφία των εργασιών στην Αγία Σοφία
Twitter/XΤα πανιά που κρύβουν την Παναγιά
Χρονολόγιο της Αγίας Σοφίας
537: Ο Βυζαντινός αυτοκράτορας Ιουστινιανός χτίζει την Αγία Σοφία ως καθεδρικό ναό στην τότε Κωνσταντινούπολη.
1453: Ο Οθωμανός Σουλτάνος Μωάμεθ Β '(Μωάμεθ ο Κατακτητής) μετατρέπει την Αγία Σοφία σε τζαμί αφού κατέλαβε την Κωνσταντινούπολη από τους Βυζαντινούς.
1453-1934: Η Αγία Σοφία παραμένει τζαμί.
7 Ιουνίου 1931: Το υπουργικό συμβούλιο της νεοσύστατης ακόμη Τουρκικής Δημοκρατίας υπογράφει διάταγμα για την αποκατάσταση ανεκτίμητων ψηφιδωτών τοιχογραφιών στην Αγία Σοφία. Το διάταγμα έδωσε τη δουλειά στον Thomas Whittemore, έναν αμερικανό βυζαντινό ειδικό.
25 Αυγούστου 1934: Ο Τούρκος υπουργός Παιδείας Abidin Özmen γράφει μια επιστολή στον Πρωθυπουργό İsmet İnönü για να του ενημερώσει ότι είχε λάβει προφορική εντολή από τον Atatürk για τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε μουσείο.
24 Νοεμβρίου 1934: Το τουρκικό υπουργικό συμβούλιο υπογράφει διάταγμα ότι η Αγιά Σοφιά «δεν είναι τζαμί»
1980: Ο Τούρκος πρωθυπουργός Süleyman Demirel επιτρέπει μουσουλμανικές προσευχές σε παράρτημα της Αγίας Σοφίας.
1981: Η στρατιωτική χούντα απαγορεύει τις μουσουλμανικές προσευχές στην Αγία Σοφία.
1985: Η Αγιά Σοφία συμπεριλαμβάνεται στον κατάλογο μνημείων παγκόσμιας κληρονομιάς μαζί με Ιστορικές Περιοχές της Κωνσταντινούπολης (Historic Areas of Istanbul)
1991: Ο πρωθυπουργός Süleyman Demirel ανοίγει εκ νέου το παράρτημα των μουσουλμανικών προσευχών.
2005-2020: Το Συμβούλιο της Επικρατείας απορρίπτει τρεις αιτήσεις για τη μετατροπή της Αγίας Σοφίας σε τζαμί.
9 Ιουλίου 2020: Το Συμβούλιο της Επικρατείας αποφαίνεται υπέρ της τέταρτης αίτησης να γίνει η Αγία Σοφία τζαμί.
24 Ιουλίου 2020: Η Αγία Σοφία θα ανοίξει ως τζαμί, έχοντας ελληνικό όνομα και ορθόδοξες τοιχογραφίες στους τοίχους της, έστω και κρυμμένες...
Μια από αυτές είναι η Παναγιά που απεικονίζεται πίσω από πανιά:
Αγία Σοφία: Ένα αρχιτεκτονικό επίτευγμα
Ειδικοί σημειώνουν στο Newsbomb, ότι η Αγία Σοφία αποτελεί αρχιτεκτονικό επίτευγμα και πρέπει να προστατευτεί με κάθε τρόπο. Η στέγαση βασιλικής με τρούλο χρησιμοποιήθηκε για πρώτη φορά στη βυζαντινή ναοδομία.
Η Αγία Σοφία, η οποία καταχωρήθηκε ως Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO το 1985, είναι ένα από τα πιο δημοφιλή τουριστικά αξιοθέατα στην Τουρκία.
Ο κύριος θόλος, με διάμετρο περίπου 31 μέτρα και ύψος 56 μέτρα, είναι γνωστός για το μεγαλείο και τον ευφυή σχεδιασμό του.
Ο τεράστιος τρούλος στηρίχτηκε πάνω σε τετράγωνο μέσω των σφαιρικών τριγώνων και των πεσών (τετράγωνων κιόνων). Στη βάση του τυμπάνου του τρούλου άνοιξαν περισσότερα από 160 παράθυρα ώστε ο ενδιάμεσος χώρος να φωτίζεται από άπλετο φως.
Φωτογραφίες από την Αγία Σοφία πριν από τις εργασίες:
Η Αγία Σοφία πριν από την έναρξη των εργασιών
Ο τρούλος.
Η στήριξη του τρούλου μέσω των σφαιρικών τριγώνων και των πεσών (τετράγωνων κιόνων).
Η κόγχη του Ιερού Βήματος, με την παράσταση της Παναγίας Βρεφοκρατούσας. Εκατέρωθέν της έχουν τοποθετηθεί πινακίδες με αποσπάσματα από το κοράνι.
Η παράσταση της Βρεφοκρατούσας (στην κόγχη του Ιερού Βήματος).
Η παράσταση της «Δεήσεως», με το Χριστό, την Παναγία και τον Άγιο Ιωάννη τον Πρόδρομο.
Διαβάστε επίσης
