Μετά τον Λαριτζανί, ποιος; Ένας ακόμα πιο επικίνδυνος σκληροπυρηνικός

Ο θάνατος του Αλί Λαριτζανί, γραμματέα του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας του Ιράν και, σύμφωνα με ορισμένες αναφορές, de facto ηγέτη της χώρας, θέτει εκ νέου άλλο ένα θέμα διαδοχής.

Επικρατέστερος, σύμφωνα με αραβικά ΜΜΕ για τη θέση του, είναι ο Σαΐντ Τζαλίλι, πρώην διαπραγματευτής για τα πυρηνικά, πιστός του Χαμενεΐ και μια από τις πιο σκληροπυρηνικές προσωπικότητες του καθεστώτος.

Δεν έχει εκδοθεί επίσημη ανακοίνωση που να ορίζει αντικαταστάτη και παραμένει ασαφές εάν ο Τζαλίλι θα διοριστεί τελικά. Σύμφωνα με την ιρανική νομοθεσία, ο Πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν θα ορίσει τον διάδοχο του Λαριτζανί, όπως ακριβώς διόρισε τον Λαριτζανί στη θέση τον Αύγουστο του 2025.

Ωστόσο, το όνομα του Τζαλίλι εμφανίστηκε γρήγορα στα περιφερειακά μέσα ενημέρωσης και στις διαδικτυακές εικασίες, εφιστώντας την προσοχή σε μια συντηρητική προσωπικότητα που συνδέεται εδώ και καιρό με μερικές από τις πιο άκαμπτες θέσεις της Ισλαμικής Δημοκρατίας για τη Δύση, τις πυρηνικές διαπραγματεύσεις και την περιφερειακή πολιτική.

Σύμφωνα με ένα προφίλ που προβλήθηκε την Τρίτη από το Al Jazeera, θεωρείται όχι μόνο ως συντηρητικός παραδοσιακός αλλά και ως μια από τις πιο σκληροπυρηνικές προσωπικότητες στο πολιτικό σύστημα του Ιράν.

Το όνομά του έχει συνδεθεί εδώ και καιρό με ένα πιο εχθρικό όραμα προς τη Δύση και με την αντίθεση στο πολιτικό άνοιγμα ή τον συμβιβασμό στις διαπραγματεύσεις.

Προηγουμένως υπηρέτησε ως γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας και διαδραμάτισε εξέχοντα ρόλο στις πυρηνικές συνομιλίες του Ιράν με τις δυτικές δυνάμεις. Τώρα υπηρετεί στο Συμβούλιο Διάκρισης Σκοπιμότητας, ένα όργανο επιφορτισμένο με την επίλυση διαφορών εντός του συστήματος και τη διασφάλιση των συμφερόντων του καθεστώτος.

Το 2024, στις εκλογές που διεξήχθησαν μετά τον θάνατο του Ραΐσι σε συντριβή ελικοπτέρου, ο Τζαλίλι έχασε από τον Πεζεσκιάν.

Ο Τζαλίλι συνδέεται ευρέως με ασυμβίβαστες θέσεις τόσο σε περιφερειακά όσο και σε διεθνή ζητήματα. Θεωρείται ότι αντιτίθεται σθεναρά στις πολιτικές παραχωρήσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα και τις σχέσεις με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αν και δεν έχει ανακοινωθεί επίσημη απόφαση, δημοσιεύματα αραβικών μέσων ενημέρωσης υποδηλώνουν ότι η άνοδος πιο σκληροπυρηνικών προσωπικοτήτων στο Ιράν θα μπορούσε να μειώσει περαιτέρω τις πιθανότητες διπλωματικών λύσεων βραχυπρόθεσμα, ιδιαίτερα καθώς το Ιράν παραμένει σε πόλεμο με τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ.

Εάν διοριστεί, ο Τζαλίλι θα αντιπροσώπευε την επιστροφή σε μια οικεία αλλά πιο συγκρουσιακή φιγούρα στο επίκεντρο της ιρανικής λήψης αποφάσεων, μια φιγούρα που πιθανότατα θα ενισχύσει τα πιο σκληροπυρηνικά ρεύματα εντός της Ισλαμικής Δημοκρατίας σε μια στιγμή οξείας στρατιωτικής και πολιτικής κρίσης.

«Ένας επικίνδυνος άνθρωπος που κρατά πολύ ακραίες θέσεις»

Ο Danny Citrinowicz, πρώην επικεφαλής του παραρτήματος του Ιράν στο ερευνητικό τμήμα της Διεύθυνσης Στρατιωτικών Πληροφοριών και τώρα ερευνητής στο πρόγραμμα του Ιράν στο INSS, δηλώνει στο ynetnews: «Είναι λογικό να διοριστεί ο Τζαλίλι, επειδή έχει ήδη υπηρετήσει ως γραμματέας του Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας και είναι ο εκπρόσωπος του ανώτατου ηγέτη εκεί.

«Είναι υπερσυντηρητικός και έχει πολύ ακραίες θέσεις. Ο διορισμός του έχει επίσης νόημα επειδή θα κέρδιζε την υποστήριξη των Φρουρών της Επανάστασης, καθώς θεωρείται πραγματικά ως ένα από τα μεγαλύτερα γεράκια στο ίδιο το καθεστώς. Ο διορισμός του δεν θα ήταν καλός οιωνός όσον αφορά την ικανότητα επίτευξης οποιουδήποτε είδους συμφωνίας με αυτό το καθεστώς. Αυτό είναι το πρόβλημα από την αρχή με αυτό που συμβαίνει αυτή τη στιγμή. Είναι αλήθεια ότι το καθεστώς αποδυναμώνεται, αλλά στο τέλος όλες εκείνες οι προσωπικότητες όπως ο Λαριτζανί, με τους οποίους ήταν ακόμα δυνατό να γίνουν κάποιου είδους κινήσεις, απομακρύνονται. Με τον Τζαλίλι, λιγότερο. Αυτός είναι ένας επικίνδυνος άνθρωπος», είπε ο Citrinowicz.

Όπως εξηγεί, είναι σαφές ότι το ιρανικό σύστημα γίνεται σημαντικά πιο ακραίο και το ερώτημα είναι ποιος είναι ο στόχος. Εάν το καθεστώς όντως πέσει, τότε δεν θα έχει σημασία, διότι ο λαός του δεν θα παραμείνει πλέον στην εξουσία. Αλλά αν το καθεστώς επιβιώσει, είπε, αυτό θα ήταν μια εξαιρετικά ανησυχητική εξέλιξη για το Ισραήλ, τον ιρανικό λαό και τα κράτη του Κόλπου.

«Αυτοί είναι πολύ ακραίοι άνθρωποι. Θα είναι πολύ δύσκολο να επιτευχθεί οποιαδήποτε συμφωνία μαζί τους. Το ιρανικό σύστημα γίνεται πολύ πιο ακραίο. Αυτό μειώνει την πιθανότητα τερματισμού του πολέμου. Δημιουργεί μια κατάσταση στην οποία είτε το καθεστώς καταρρέει είτε ο πόλεμος συνεχίζεται για πολύ μεγάλο χρονικό διάστημα» κατέληξε.

Διαβάστε επίσης