Πάσχα σε όλη την Ελλάδα: Η Κυριακή της Λαμπρής και τα έθιμα από τον Έβρο έως την Κρήτη

Γέμισαν σούβλες οι αυλές, οι κήποι, ακόμη και τα μπαλκόνια και οι δρόμοι της Ελλάδας σήμερα, ανήμερα Πάσχα, καθώς το παραδοσιακό έθιμο του σουβλίσματος του αρνιού διατηρείται παντού με κάθε... επισημότητα!

Το κάψιμο του Ιούδα, οι «αυγομαχίες» , τα σατιρικά δρώμενα και το κλασσικό σούβλισμα. Η Κυριακή της Λαμπρής λειτουργεί ως η ιδανική υπενθύμιση της ελληνικής παράδοσης. Η χαρά, τα αρώματα από τα εδέσματα και τους μεζέδες, οι μουσικές και τα χαμόγελα «ξεχειλίζουν» από κάθε σπιτικό, δημιουργώντας εικόνες αξέχαστες, ιδιαίτερα για τους νέους.

Από τον Έβρο έως την Κρήτη κι από την Ήπειρο έως τα ακριτικά νησιά, ο κόσμος γιορτάζει. Η Κυριακή του Πάσχα κορυφώνεται με το έθιμο του καψίματος του Ιούδα. Σε πολλά χωριά κατασκευάζεται ομοίωμα του Ιούδα από άχυρα, το οποίο καίγεται δημόσια, συμβολίζοντας την τιμωρία της προδοσίας και την κάθαρση της κοινότητας. Το έθιμο συνοδεύεται από βεγγαλικά, πυροτεχνήματα και εύθυμους χορούς.

Παράλληλα, το παραδοσιακό ψήσιμο του οβελία έχει ξεκινήσει από νωρίς το πρωί, ενώ οι κάτοικοι τραγουδούν τοπικά πασχαλινά τραγούδια, διατηρώντας ζωντανή τη μουσική παράδοση της περιοχής.

Στη Μακεδονία, η Κυριακή του Πάσχα χαρακτηρίζεται από υπαίθρια γλέντια και έθιμα που συνδέονται με την άνοιξη. Σε περιοχές της Κοζάνης και της Φλώρινας, αναβιώνει το έθιμο με τις «κούνιες», όπου νέοι και νέες αιωρούνται σε στολισμένες κούνιες, τραγουδώντας ερωτικά και ανοιξιάτικα τραγούδια.

Στην Ήπειρο, η Κυριακή του Πάσχα είναι βαθιά συνδεδεμένη με τη μουσική. Τα περίφημα ηπειρώτικα τραγούδια αντηχούν στις πλατείες των χωριών, ενώ, οι κάτοικοι συμμετέχουν σε κυκλικούς χορούς.

Περίοπτη θέση στα ελληνικά νοικοκυριά κατέχουν οι «αυγομαχίες», ένα παιχνίδι όπου οι συμμετέχοντες συγκρούουν τα κόκκινα αυγά τους, με νικητή εκείνον του οποίου το αυγό παραμένει άθικτο.

Στη Θεσσαλία, η Κυριακή του Πάσχα συνδυάζει το θρησκευτικό στοιχείο με αγροτικές παραδόσεις. Σε ορισμένα χωριά παρατηρούνται μικρής κλίμακας ρουκετοπόλεμοι ή ρίψεις αυτοσχέδιων πυροτεχνημάτων, ως ένδειξη χαράς.

Τα γλέντια στήνονται γύρω από το ψήσιμο του αρνιού, ενώ, οι κοινότητες διατηρούν τη συνήθεια των συλλογικών τραπεζιών, όπου συμμετέχουν όλοι.

Στην Πελοπόννησο, η Κυριακή του Πάσχα συνοδεύεται από τους λεγόμενους «διπλούς χορούς», όπου άνδρες και γυναίκες σχηματίζουν διπλές σειρές, χορεύοντας παραδοσιακούς σκοπούς. Σε περιοχές της Αρκαδίας και της Μεσσηνίας, αναβιώνουν τοπικά δρώμενα με σατιρικό χαρακτήρα, συχνά με αυτοσχέδιες παραστάσεις που σχολιάζουν την καθημερινότητα.

Στην Κρήτη, το αρνί ψήνεται συχνά ως «οφτό» – σε λάκκο με κάρβουνα, σύμφωνα με αρχαϊκές τεχνικές. Τα γλέντια συνοδεύονται από λύρα και λαούτο ή βιολί στό δυτικό και την ανατολικό τμήμα του νησιού.

Στη Μυτιλήνη και τη Σάμο, η ημέρα χαρακτηρίζεται από μουσικοχορευτικά δρώμενα και κοινά γλέντια στις πλατείες. Στα Δωδεκάνησα και ιδιαίτερα στη Ρόδο και την Κάρπαθο, η Κυριακή του Πάσχα συνοδεύεται από την παραδοσιακή «σούστα».

Στα μικρότερα ακριτικά νησιά, όπως η Κάσος και το Καστελλόριζο, τα έθιμα αποκτούν πιο οικογενειακό χαρακτήρα, με έντονη τη συμμετοχή όλης της κοινότητας.

Το Πάσχα σε όλη την Ελλάδα είναι μία κατάλληλη στιγμή για γλέντι, τραγούδι, καλό φαγητό και συντροφιά που φαντάζει ανεκτίμητη, ειδικά σε τέτοιες στιγμές.

Διαβάστε επίσης