Κινέζοι επιστήμονες ανακάλυψαν απολίθωμα δεινόσαυρου με φτερά και μέγεθος μόλις 34 εκατοστά
Το απολίθωμα προέρχεται από τον περίφημο γεωλογικό σχηματισμό Jiufotang
Snapshot
- Το απολίθωμα του μικρού φτερωτού δεινόσαυρου Changzhousaurus sinensis βρέθηκε στον γεωλογικό σχηματισμό Jiufotang στη βορειοανατολική Κίνα και είναι ηλικίας περίπου 120 εκατομμυρίων ετών.
- Ο δεινόσαυρος μήκους 34 εκατοστών συνδυάζει χαρακτηριστικά από διάφορους κλάδους των πτηνόμορφων δεινοσαύρων, ανήκοντας πιθανώς στους πρώιμους δεινονυχόσαυρους της ομάδας Pennaraptora.
- Η ουρά του διαθέτει περίπου 16 επιμήκη φτερά μήκους τέσσερις φορές μεγαλύτερου από το μηριαίο οστό, δημιουργώντας επιφανειακή ομοιότητα με τα διακοσμητικά φτερά παγονιού.
- Το ζώο είχε επίσης μεγάλες πτέρυγες και φτερωτά πίσω άκρα, υποδεικνύοντας ένα «τετράπτερο» σωματικό σχέδιο στους πρώιμους πτηνόμορφους δεινόσαυρους.
- Η ανακάλυψη συμβάλλει στην κατανόηση της πολυπλοκότητας και της εξέλιξης των Pennaraptora, θέτοντας νέα ερωτήματα για τις εξελικτικές σχέσεις και τις προσαρμογές αυτής της ομάδας.
Ένας μικροσκοπικός φτερωτός δεινόσαυρος που έζησε πριν από περίπου 120 εκατομμύρια χρόνια, στη σημερινή βορειοανατολική Κίνα, προσφέρει στους επιστήμονες νέα στοιχεία για μια καθοριστική περίοδο στην εξέλιξη των δεινοσαύρων. Το εξαιρετικά καλοδιατηρημένο απολίθωμα, που ανακαλύφθηκε σε μία από τις πιο πλούσιες παγκοσμίως περιοχές εύρεσης απολιθωμάτων, αποκαλύπτει έναν σπάνιο συνδυασμό χαρακτηριστικών που σπάνια συναντώνται στο ίδιο ζώο.
Το απολίθωμα προέρχεται από τον περίφημο γεωλογικό σχηματισμό Jiufotang, στην επαρχία Λιαονίνγκ της Κίνας, και διατηρεί όχι μόνο έναν σχεδόν πλήρη σκελετό αλλά και εκτεταμένα ίχνη φτερώματος. Ο παλαιοντολόγος δρ Σινγκ Σου (Xing Xu), από την Κινεζική Ακαδημία Επιστημών, περιέγραψε το νέο είδος, το Changzhousaurus sinensis, το οποίο προστίθεται στη συνεχώς αυξανόμενη λίστα φτερωτών δεινοσαύρων που έχουν ανακαλυφθεί στη βορειοανατολική Κίνα.
Ωστόσο, αρκετά χαρακτηριστικά που διατηρήθηκαν στο απολίθωμα το διαφοροποιούν από πολλούς στενούς συγγενείς του, προσφέροντας νέο υλικό στη συνεχιζόμενη επιστημονική συζήτηση για την πρώιμη εξέλιξη των πτηνόμορφων δεινοσαύρων.

Ένας μικρός δεινόσαυρος με μεγάλη επιστημονική αξία
Με μήκος μόλις 34 εκατοστά, το Changzhousaurus sinensis ήταν ένας εξαιρετικά μικρός δεινόσαυρος. Παρ' όλα αυτά, η ανατομία του συνδυάζει χαρακτηριστικά που απαντώνται σε διαφορετικούς κλάδους του εξελικτικού δέντρου των πτηνόμορφων δεινοσαύρων.
Σύμφωνα με τον δρ Σου, το είδος πιθανότατα ανήκε σε έναν πρώιμο εξελικτικό κλάδο των δεινονυχόσαυρων, της ομάδας που περιλαμβάνει τους δρομαιόσαυρους και τους τροοδοντίδες. Τα ζώα αυτά ανήκαν στην ευρύτερη ομάδα των Pennaraptora, η οποία περιλαμβάνει επίσης τους πρώτους πτηνόμορφους (Avialae) και αρκετές ακόμη γενεαλογικές γραμμές φτερωτών δεινοσαύρων.
«Η ομάδα Pennaraptora περιλαμβάνει αρκετούς μικρούς κλάδους που ανακαλύφθηκαν σχετικά πρόσφατα, όπως οι Unenlagiinae, Microraptorinae, Scansoriopterygidae, Anchiornithinae και Halszkaraptorinae, καθώς και τέσσερις μεγάλες, давно αναγνωρισμένες ομάδες: τους Oviraptorosauria, Dromaeosauridae, Troodontidae και Avialae», ανέφερε ο ίδιος.
Η ανακάλυψη έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία οι επιστήμονες συνεχίζουν να διερευνούν τις εξελικτικές σχέσεις μεταξύ αυτών των ομάδων. Όπως επισημαίνεται στη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Vertebrata PalAsiatica, τα απολιθώματα που έχουν βρεθεί τις τελευταίες τρεις δεκαετίες έχουν εμπλουτίσει σημαντικά τις γνώσεις για την εξέλιξη των Pennaraptora, αποκαλύπτοντας φτερωτά είδη με εντυπωσιακή ποικιλία στο σωματότυπο, τον τρόπο ζωής και τις προσαρμογές τους.
Η εντυπωσιακή ουρά που ξεχωρίζει
Το πιο χαρακτηριστικό γνώρισμα του Changzhousaurus sinensis είναι η ουρά του. Οι ερευνητές εντόπισαν περίπου 16 επιμήκη φτερά ουράς, τα οποία ήταν εξαιρετικά μακριά σε σχέση με το μέγεθος του σώματός του.
Σύμφωνα με τη μελέτη, τα φτερά αυτά είχαν μήκος περίπου τέσσερις φορές μεγαλύτερο από το μηριαίο οστό του ζώου. Η αναλογία αυτή ξεπερνά ό,τι έχει καταγραφεί σε αντίστοιχους δεινοσαύρους και χαρίζει στην ουρά μια επιφανειακή ομοιότητα με τα εντυπωσιακά διακοσμητικά φτερά του παγονιού.
Το απολίθωμα είναι εξαιρετικά καλοδιατηρημένο. Βρέθηκε σε δύο αντικριστές πλάκες πετρώματος και περιλαμβάνει σχεδόν ολόκληρο τον σκελετό, καθώς και εκτεταμένα αποτυπώματα φτερών σε μεγάλο μέρος του σώματος. Αυτό επέτρεψε στους ερευνητές να μελετήσουν με ιδιαίτερη λεπτομέρεια τα φτερά της ουράς.
Μεγάλες πτέρυγες και τετράπτερο σώμα
Η ουρά δεν ήταν το μοναδικό ασυνήθιστο χαρακτηριστικό του δεινοσαύρου. Διέθετε επίσης εντυπωσιακά μεγάλες πτέρυγες σε σχέση με το μέγεθός του. Σύμφωνα με την έρευνα του δρ Σου, τα πρωτεύοντα φτερά των πτερύγων είχαν μήκος περίπου 12 εκατοστά, αναλογικά μεγαλύτερο από εκείνο που έχει παρατηρηθεί σε άλλους γνωστούς μη πτηνόμορφους εκπροσώπους των Pennaraptora. Το εύρημα υποδηλώνει ότι το μέγεθος των φτερών και το μήκος των άνω άκρων δεν εξελίσσονταν πάντοτε παράλληλα.
Οι ερευνητές εντόπισαν επίσης μεγάλα φτερά προσκολλημένα στα πίσω άκρα. Το στοιχείο αυτό ενισχύει την άποψη ότι ορισμένοι πτηνόμορφοι δεινόσαυροι διέθεταν ένα «τετράπτερο» σωματικό σχέδιο, με φτερωμένα τόσο τα μπροστινά όσο και τα πίσω άκρα.
«Η ανακάλυψη αυτή αναδεικνύει την πολυπλοκότητα της πρώιμης εξέλιξης των Pennaraptora και θέτει νέα εννοιολογικά και μεθοδολογικά ζητήματα στην έρευνα αυτής της ομάδας», έγραψε ο δρ Σου στη μελέτη.
Οι επιστήμονες εξακολουθούν να αναζητούν απαντήσεις για μια σειρά από ερωτήματα, από τις εξελικτικές σχέσεις μέσα στην ομάδα των Pennaraptora μέχρι τον τρόπο με τον οποίο αυτά τα ζώα κινούνταν και προσαρμόζονταν στο περιβάλλον τους.