Ιδιωτικό χρέος: Από τις τράπεζες στο Δημόσιο - Ο κίνδυνος για νέο κύμα πλειστηριασμών

Snapshot

• Το ιδιωτικό χρέος στην Ελλάδα έχει μετατοπιστεί από τις τράπεζες προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία, φτάνοντας περίπου τα 160 δισ. ευρώ το 2024.
• Στο οκτάμηνο του 2025 δημιουργήθηκαν νέα ληξιπρόθεσμα χρέη ύψους 6,135 δισ. ευρώ, ενώ μόνο 3,3 δισ. ευρώ βρίσκονται σε ενεργές ρυθμίσεις.
• Περίπου 3,9 εκατομμύρια οφειλέτες έχουν χρέη προς την εφορία, με 2,3 εκατ. να κινδυνεύουν από κατασχέσεις και 1,6 εκατ. να έχουν ήδη υποστεί αναγκαστικά μέτρα.
• Οι υψηλοί τόκοι καθυστέρησης και ο μηχανισμός επανατοκισμού διογκώνουν σημαντικά τις οφειλές προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία.
• Υπάρχει κίνδυνος νέου κύματος πλειστηριασμών λόγω χρεών προς το Δημόσιο, γεγονός που απαιτεί άμεση εφαρμογή νέας ρύθμισης οφειλών με διαγραφή μέρους των τόκων και έως 120 δόσεις.

Snapshot powered by AI

Η ελληνική οικονομία βγήκε από μια δεκαετία βαθιάς κρίσης, όμως το πρόβλημα του ιδιωτικού χρέους παραμένει, έχοντας αλλάξει μορφή. Όπως επισημαίνει στο Newsbomb ο Θεμιστοκλής Μπάκας Πρόεδρος Πανελλαδικού Δικτύου E-Real Estates, «το τραπεζικό σύστημα έχει σε μεγάλο βαθμό εξυγιανθεί, ωστόσο το πρόβλημα του ιδιωτικού χρέους δεν έχει εξαφανιστεί, απλώς έχει μετακινηθεί».

Σήμερα, ενώ τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια που βρίσκονται σε εταιρείες διαχείρισης και funds ανέρχονται περίπου στα 80 δισ. ευρώ, ένα νέο μέτωπο πίεσης ανοίγει: οι οφειλές προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία.

Η αύξηση του ιδιωτικού χρέους προς το κράτος είναι εντυπωσιακή. Από περίπου 52 δισ. ευρώ το 2010, σήμερα έχει εκτοξευθεί κοντά στα 160 δισ. ευρώ.

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία:

• 112,5 δισ. ευρώ αφορούν οφειλές προς την Εφορία
• 47-48 δισ. ευρώ προς ΕΦΚΑ και ασφαλιστικά ταμεία

Ο Θεμιστοκλής Μπάκας τονίζει χαρακτηριστικά: «Το μέγεθος αυτό αποτυπώνει το εύρος του προβλήματος για την ελληνική οικονομία».

Νέα χρέη και χαμηλές ρυθμίσεις

Μόνο στο οκτάμηνο του 2025 δημιουργήθηκαν νέα ληξιπρόθεσμα χρέη ύψους 6,135 δισ. ευρώ, αυξημένα κατά σχεδόν 25% σε σχέση με το 2024.

Παράλληλα, ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι το γεγονός ότι μόλις 3,3 δισ. ευρώ βρίσκονται σε ενεργές ρυθμίσεις. «Η συντριπτική πλειονότητα των οφειλών παραμένει εκτός ρύθμισης και εκτεθειμένη σε αναγκαστικά μέτρα», σημειώνει.

Σχεδόν 4 εκατομμύρια οφειλέτες

Το πρόβλημα αφορά πλέον μεγάλο μέρος της κοινωνίας. Περίπου 3,9 εκατομμύρια φυσικά και νομικά πρόσωπα έχουν οφειλές προς την εφορία.

Από αυτούς:

• 2,3 εκατ. είναι εκτεθειμένοι σε κατασχέσεις
• 1,6 εκατ. έχουν ήδη υποστεί αναγκαστικά μέτρα

«Δεν πρόκειται για ένα περιθωριακό φαινόμενο, αλλά για μια δομική πίεση στην οικονομία», επισημαίνει ο Μπάκας.

Πηγές / Επεξεργασία: Εκθέσεις ΑΑΔΕ, ΚΕΑΟ, Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή / Πανελλαδικό Δίκτυο E-Real Estates

Η κατανομή των οφειλών αποκαλύπτει μια διπλή εικόνα:

• Το 71% των οφειλετών χρωστά έως 5.000 ευρώ
• Αυτοί αντιστοιχούν μόλις στο 3% του συνολικού χρέους
• Λιγότερο από 1% συγκεντρώνει πάνω από το 50% των οφειλών

Όπως εξηγεί o κ. Μπάκας, «υπάρχει μια ευρεία βάση μικρών οφειλετών, αλλά το μεγαλύτερο βάρος συγκεντρώνεται σε λίγους μεγάλους».

Γιατί αυξήθηκαν τα χρέη

Η αύξηση των οφειλών συνδέεται άμεσα με:

• τη μείωση εισοδημάτων την περίοδο της κρίσης
• την πτώση της αγοραστικής δύναμης
• την αύξηση του κόστους ζωής λόγω πληθωρισμού και ενέργειας

«Πολλά νοικοκυριά και μικρές επιχειρήσεις δυσκολεύονται πλέον να ανταποκριθούν στις υποχρεώσεις τους», αναφέρει.

Η επίδραση στην αγορά ακινήτων

Το ζήτημα αποκτά ιδιαίτερη σημασία για την κτηματαγορά. Μετά το κύμα πλειστηριασμών λόγω «κόκκινων» δανείων, ενδέχεται να ακολουθήσει νέο κύμα λόγω οφειλών προς το Δημόσιο.

«Υπάρχει ο κίνδυνος να εμφανιστεί ένα δεύτερο κύμα πλειστηριασμών, αυτή τη φορά από χρέη προς το κράτος», προειδοποιεί ο Μπάκας.

Οι τόκοι που διογκώνουν το χρέος

Καθοριστικό ρόλο παίζουν οι τόκοι καθυστέρησης:

• περίπου 8,76% για οφειλές προς την Εφορία
• 8%-9% για ΕΦΚΑ

Μάλιστα, εφαρμόζεται μηχανισμός επανατοκισμού. «Μια αρχική οφειλή μπορεί μέσα σε λίγα χρόνια να αυξηθεί σημαντικά, ακόμη και χωρίς νέα χρέη», σημειώνει.

Ανάγκη για νέα ρύθμιση

Σε αυτό το περιβάλλον, ο Θεμιστοκλής Μπάκας υπογραμμίζει την ανάγκη για νέα ρύθμιση οφειλών.

«Μια ρύθμιση έως 120 δόσεων, με διαγραφή μέρους των τόκων, θα μπορούσε να λειτουργήσει ως εργαλείο σταθεροποίησης», αναφέρει.

Μια τέτοια παρέμβαση θα μπορούσε:

• να περιορίσει τα αναγκαστικά μέτρα
• να διευκολύνει την αποπληρωμή
• να αποτρέψει νέο κύμα πλειστηριασμών

Όπως καταλήγει ο Μπάκας, «αν η προηγούμενη κρίση της αγοράς ακινήτων συνδέθηκε με τα τραπεζικά δάνεια, η επόμενη πίεση μπορεί να προκύψει από το χρέος προς το Δημόσιο – και αυτό είναι ένα ενδεχόμενο που δύσκολα μπορεί να αντέξει η οικονομία χωρίς έγκαιρες παρεμβάσεις».

Πηγή/Επεξεργασία: ΑΑΔΕ – Στατιστικά Ληξιπρόθεσμων Οφειλών / Πανελλαδικό Δίκτυο E-Real Estates

Διαβάστε επίσης