Αφορολόγητες μεταβιβάσεις: Τα δικαιολογητικά, η διαδικασία και τα SOS

Snapshot

• Το αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ ισχύει εφάπαξ για γονικές παροχές και δωρεές μεταξύ συζύγων, γονέων και παιδιών ή παππούδων και εγγονιών από 1/10/2021 και μετά, με φορολόγηση 10% στο υπερβάλλον ποσό.
• Για απόκτηση πρώτης κατοικίας με γονική παροχή, υπάρχουν επιπλέον αφορολόγητα όρια που προσαυξάνονται ανάλογα με τον αριθμό και το καθεστώς των τέκνων.
• Οι χρηματικές γονικές παροχές ή δωρεές από γονέα σε τέκνο ή σύζυγο είναι αφορολόγητες έως 800.000 ευρώ, υπό την προϋπόθεση ότι η μεταφορά γίνεται μέσω τραπεζικού λογαριασμού ή τραπεζικής επιταγής.
• Για την απόδειξη των αφορολόγητων χρηματικών παροχών απαιτούνται οι αριθμοί IBAN και το αποδεικτικό μεταφοράς από το πιστωτικό ίδρυμα.
• Η αγορά πρώτης κατοικίας απαλλάσσεται πλήρως ή μερικώς από τον φόρο μεταβίβασης 3%, ανάλογα με την αντικειμενική αξία και την οικογενειακή κατάσταση του αγοραστή, με αυστηρούς όρους για την μη ύπαρξη άλλης κατάλληλης κατοικίας ή οικοπέδου.

Snapshot powered by AI

Έναν αναλυτικό φορολογικό οδηγό που φανερώνει τα μυστικά της ισχύουσας νομοθεσίας για αφορολόγητες μεταβιβάσεις ακινήτων και χρημάτων παρουσιάζει σε δημοσίευμά του ο «Ελεύθερος Τύπος». Πρόκειται για έναν αναλυτικό φορολογικό οδηγό, χρήσιμο για γονείς και παιδιά, αγοραστές αλλά και κληρονόμους ακινήτων.

Στον οδηγό παρέχονται πληροφορίες για τα δικαιολογητικά, τη διαδικασία αλλά και 6 SOS για αφορολόγητες μεταβιβάσεις μέσα από τις πληροφορίες που παρέχονται στον οδηγό αλλά και από τη λίστα ερωταπαντήσεων σε φορολογικά θέματα, που έχει εκδώσει και δημοσιοποιήσει η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων.

Όροι και προϋποθέσεις για το αφορολόγητο των 800.000 ευρώ στις γονικές παροχές και τις δωρεές ακινήτων και χρημάτων

Το αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ παρέχεται εφάπαξ (μία φορά) στις γονικές παροχές και στις δωρεές μεταξύ συζύγων ή μεταξύ παππούδων ή γιαγιάδων και εγγονιών, οι οποίες πραγματοποιούνται από την 1η-10-2021 και μετά. Στις γονικές παροχές και δωρεές αυτές συνυπολογίζονται οι προγενέστερες γονικές παροχές και δωρεές μεταξύ των ιδίων προσώπων, εφόσον έχουν γίνει από την 1η-10-2021 και μετά. Δηλαδή, από το εκάστοτε άθροισμα των δωρεών που πραγματοποιήθηκαν από την 1η-10-2021 μεταξύ γονέων και παιδιών ή μεταξύ παππούδων ή γιαγιάδων και εγγονιών αφαιρείται πρώτα, συνολικά (εφάπαξ), το ποσό των 800.000 ευρώ και, αν απομένει κάποιο υπόλοιπο, επιβάλλεται επ’ αυτού φόρος με συντελεστή 10%.

Αφορολόγητα όρια αξίας για την απόκτηση πρώτης κατοικίας με γονική παροχή:

Σε περίπτωση απόκτησης πρώτης κατοικίας με γονική παροχή, πέραν του αφορολογήτου ορίου των 800.000 ευρώ, προβλέπεται και πρόσθετο αφορολόγητο όριο, το οποίο ανέρχεται σε 200.000 ευρώ για κάθε ανήλικο ή άγαμο τέκνο και μέχρι 250.000 ευρώ για κάθε έγγαμο τέκνο. Το ύψος του πρόσθετου αυτού αφορολογήτου προσαυξάνεται περαιτέρω κατά 25.000 ευρώ για καθένα από τα δύο πρώτα τέκνα και κατά 30.000 ευρώ για το τρίτο και καθένα από τα επόμενα ανήλικα τέκνα, των οποίων την επιμέλεια έχει ο δικαιούχος.

Επίσης, χορηγείται πρόσθετο αφορολόγητο σε περίπτωση γονικής παροχής οικοπέδου. Το πρόσθετο αυτό αφορολόγητο ανέρχεται σε 50.000 ευρώ για κάθε δικαιούχο που είναι ανήλικο ή άγαμο τέκνο και σε 100.000 ευρώ για κάθε δικαιούχο έγγαμο τέκνο, με περαιτέρω προσαύξηση κατά 10.000 ευρώ για καθένα από τα δύο πρώτα τέκνα και κατά 15.000 ευρώ για το τρίτο και καθένα από τα επόμενα τέκνα του δικαιούχου. Τα παραπάνω ποσά ισχύουν για την απόκτηση πρώτης κατοικίας με γονική παροχή.

Τα παραπάνω αφορολόγητα όρια χορηγούνται είτε μόνα τους είτε ως πρόσθετα (αν υπάρχει ήδη κι άλλο αυτοτελές αφορολόγητο όριο) και σε κάθε άλλη περίπτωση απόκτησης πρώτης κατοικίας, είτε με δωρεά προς άλλα πρόσωπα της Α΄ είτε με δωρεά προς πρόσωπα της Β΄ ή της Γ΄ κατηγορίας είτε με αγορά είτε με κληρονομιά.

Εφόσον, μετά την αφαίρεση των ισχυόντων κατά περίπτωση αφορολογήτων ποσών, προκύπτει υπερβάλλον ποσό αξίας των μεταβιβαζόμενων με δωρεά ή γονική παροχή περιουσιακών στοιχείων, επιβάλλεται επ’ αυτού φόρος 10%.

Αφορολόγητο για χρηματικές γονικές παροχές – δωρεές

Επίσης, κάθε γονική παροχή χρηματικού ποσού, δηλαδή κάθε δωρεά χρηματικού ποσού από γονέα σε τέκνο, καθώς επίσης και κάθε δωρεά χρηματικού ποσού από σύζυγο σε σύζυγο, από παππού ή γιαγιά σε εγγόνι, που έχει πραγματοποιηθεί από την 1η-10-2021 ή πρόκειται να πραγματοποιηθεί από δω και στο εξής, εφόσον δεν έχει προηγηθεί άλλη προγενέστερη μεταξύ των ίδιων προσώπων, είναι αφορολόγητη μέχρι τα 800.000 ευρώ. Εάν το χρηματικό ποσό που δωρίζεται υπερβαίνει τα 800.000 ευρώ, τότε το υπερβάλλον ποσό φορολογείται με συντελεστή 10%.

Όροι και προϋποθέσεις για αφορολόγητες χρηματικές γονικές παροχές – δωρεές

Το αφορολόγητο των 800.000 ευρώ για χρηματική γονική παροχή ή δωρεά ισχύει μόνο εφόσον το χρηματικό ποσό δωρίστηκε με μεταφορά από τον τραπεζικό λογαριασμό του δωρεοδότη (γονέα, συζύγου κ.λπ.) στον τραπεζικό λογαριασμό του δωρεοδόχου (τέκνου, άλλου συζύγου κ.λπ.). Το αφορολόγητο όριο των 800.000 ευρώ αναγνωρίζεται επίσης:

• σε περίπτωση μεταφοράς χρηματικού ποσού από ατομικό λογαριασμό του γονέα/δωρητή ή από κοινό λογαριασμό αυτού με το τέκνο/δωρεοδόχο ή τρίτο πρόσωπο σε ατομικό λογαριασμό του τέκνου/δωρεοδόχου ή σε άλλο κοινό λογαριασμό του τέκνου/δωρεοδόχου με τον ίδιο τον παρέχοντα/δωρητή ή τρίτο πρόσωπο.
• σε περίπτωση έκδοσης τραπεζικής επιταγής από τον γονέα/δωρητή, με χρέωση ατομικού τραπεζικού λογαριασμού αυτού ή κοινού με το τέκνο/δωρεοδόχο ή τρίτο πρόσωπο (και όχι έκδοση επιταγής με κατάθεση μετρητών), και κατάθεσης της επιταγής αυτής σε ατομικό λογαριασμό του τέκνου/δωρεοδόχου ή σε άλλο κοινό λογαριασμό του τέκνου/δωρεοδόχου με τον ίδιο τον γονέα/δωρητή ή τρίτο πρόσωπο. Στην περίπτωση αυτή, για την απόδειξη της μεταφοράς της χρηματικής γονικής παροχής/δωρεάς σε τραπεζικό λογαριασμό, πρέπει να αναγράφονται στο σώμα της δήλωσης φόρου γονικής παροχής/δωρεάς οι αριθμοί IBAN των τραπεζικών λογαριασμών μεταξύ των οποίων έγινε η μεταφορά των χρημάτων, το πιστωτικό ίδρυμα και ο αριθμός της επιταγής. Ως ημερομηνία γονικής παροχής/δωρεάς θεωρείται η ημερομηνία κατάθεσης της επιταγής στον τραπεζικό αυτό λογαριασμό.
• σε χρηματικές δωρεές/γονικές παροχές με σκοπό την αγορά ακινήτου από τον δωρεοδόχο/τέκνο, με μεταφορά χρημάτων στον λογαριασμό του πωλητή/κατασκευαστή/εργολάβου ή κατάθεση τραπεζικής επιταγής.
• σε χρηματικές δωρεές/γονικές παροχές με σκοπό την αγορά οχήματος από τον δωρεοδόχο/τέκνο, με μεταφορά χρημάτων στον λογαριασμό του πωλητή ή κατάθεση επιταγής.

Δικαιολογητικά – αποδεικτικά έγγραφα για αφορολόγητες χρηματικές γονικές παροχές – δωρεές

Για αρχικές δηλώσεις φόρου γονικής παροχής ή δωρεάς, που έχουν υποβληθεί από την 1η-10-2021 και μετά, για την απόδειξη της μεταφοράς του ποσού της χρηματικής γονικής παροχής ή δωρεάς σε τραπεζικό λογαριασμό πρέπει:

• να αναγράφονται στο σώμα της δήλωσης φόρου γονικής παροχής ή δωρεάς οι αριθμοί IBAN των τραπεζικών λογαριασμών μεταξύ των οποίων έγινε η μεταφορά των χρημάτων, καθώς και το πιστωτικό ίδρυμα.
• να επισυνάπτεται το αποδεικτικό μεταφοράς από το πιστωτικό ίδρυμα.

Δικαιούχοι και προϋποθέσεις αγοράς ακινήτου προοριζόμενου για πρώτη κατοικία με απαλλαγή από τον φόρο μεταβίβασης 3%

Η αγορά κτίσματος που προορίζεται να χρησιμοποιηθεί ως πρώτη κατοικία απαλλάσσεται πλήρως ή μερικώς από τον φόρο μεταβίβασης 3%. Το αν η απαλλαγή θα είναι πλήρης ή μερική εξαρτάται από το ύψος της αντικειμενικής-φορολογητέας αξίας του ακινήτου. Εφόσον αποκτάται πρώτη κατοικία από άγαμο, η αξία της κατοικίας απαλλάσσεται από τον φόρο μέχρι του ποσού των 200.000 ευρώ. Σε περίπτωση απόκτησης πρώτης κατοικίας από έγγαμο, η αξία απαλλάσσεται από τον φόρο μέχρι του ποσού των 250.000 ευρώ. Το όριο της αφορολόγητης αξίας προσαυξάνεται κατά 25.000 ευρώ για καθένα από τα δύο πρώτα τέκνα και κατά 30.000 ευρώ για το τρίτο και καθένα από τα επόμενα ανήλικα τέκνα, των οποίων την επιμέλεια έχει ο δικαιούχος. Στο ποσό της απαλλαγής περιλαμβάνεται και η αξία μιας θέσης στάθμευσης αυτοκινήτου και ενός αποθηκευτικού χώρου, για επιφάνεια εκάστου έως 20 τ.μ., εφόσον βρίσκονται στο ίδιο ακίνητο και αποκτώνται ταυτόχρονα.

Επίσης, σε περίπτωση αγοράς οικοπέδου στο οποίο μπορεί να ανεγερθεί πρώτη κατοικία, προβλέπεται απαλλαγή από τον φόρο μέχρι το όριο αξίας των 50.000 ευρώ για τον άγαμο και μέχρι το όριο των 100.000 ευρώ για τον έγγαμο. Το όριο προσαυξάνεται κατά 10.000 ευρώ για καθένα από τα δύο πρώτα τέκνα και κατά 15.000 ευρώ για το τρίτο και καθένα από τα επόμενα τέκνα του δικαιούχου. Τα παραπάνω ισχύουν εφόσον στον δικαιούχο περιέρχεται μία μόνο κατοικία ή ένα οικόπεδο εξ ολοκλήρου και κατά πλήρη κυριότητα και όχι ποσοστό εξ αδιαιρέτου.

Για να αναγνωριστεί το δικαίωμα απαλλαγής, θα πρέπει αυτός ή αυτή που αποκτά την κατοικία, η σύζυγος ή ο σύζυγος και τα ανήλικα τέκνα τους να μην έχουν δικαίωμα πλήρους κυριότητας ή επικαρπίας ή οίκησης σε άλλη κατοικία που πληροί τις στεγαστικές ανάγκες της οικογένειας και βρίσκεται σε δήμο ή κοινότητα με πληθυσμό άνω των 3.000 κατοίκων. Επίσης, να μην κατέχουν, σε δήμο ή κοινότητα με πληθυσμό άνω των 3.000 κατοίκων, οικοδομήσιμο οικόπεδο, στο οποίο αντιστοιχεί εμβαδόν κτίσματος που πληροί τις στεγαστικές τους ανάγκες. Οι στεγαστικές ανάγκες θεωρούνται ότι δεν καλύπτονται αν το συνολικό εμβαδόν των κτισμάτων που κατέχει ή μπορεί να ανεγείρει ο δικαιούχος είναι κάτω από 70 τ.μ., προσαυξανόμενα κατά 20 τ.μ. για καθένα από τα δύο πρώτα τέκνα και κατά 25 τ.μ. για το τρίτο και καθένα από τα επόμενα τέκνα του δικαιούχου.

Με πληροφορίες από «Ελεύθερος Τύπος»

Διαβάστε επίσης